Từ bất bình đẳng vaccine đến 'chủ nghĩa Apartheid kinh tế'

Nguyệt Ánh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Bài viết của Tiến sĩ Dan Steinbock, chuyên gia về thế giới đa cực, chuyên viên cấp cao của chương trình Fulbright trên tờ EurAsia Review nhận định, “chủ nghĩa Apartheid kinh tế” đang phủ bóng đen lên triển vọng toàn cầu.
Từ bất bình đẳng vaccine đến 'chủ nghĩa Apartheid kinh tế'
Sự thất bại trong việc ngăn chặn đại dịch Covid-19 và sự xuất hiện của những biến thể mới, cùng với sự bất bình đẳng về vaccine đang khiến sự phân cực giữa phương Tây và các nước nghèo hơn ngày càng gia tăng. (Nguồn: Pixabay)

Theo tác giả, sự phân cực giữa phương Tây và các nước nghèo hơn ngày càng gia tăng do sự thất bại trong việc ngăn chặn đại dịch Covid-19, sự xuất hiện của những biến thể mới, cùng với sự bất bình đẳng về vaccine.

"Cơn ác mộng" biến thể Delta

Đầu tháng Hai năm nay, khi các phương tiện truyền thông thế giới chính thức đưa tin rằng “điều tồi tệ nhất đã qua”, đã có hơn 110 triệu người mắc Covid-19 (được xác nhận) và hơn 2,5 triệu người tử vong.

Không ngờ, chỉ 6 tháng sau, số ca mắc đã tăng gần gấp đôi, lên hơn 200 triệu người, trong khi số ca tử vong tăng lên 4,3 triệu người. Trong cả hai giai đoạn này, con số thực có thể cao gấp 2 đến 3 lần, và trong một số trường hợp, thậm chí còn cao gấp 4 lần như vậy.

Tin liên quan
Covid-19: 5 sự thật nên biết về ‘sát thủ Delta’ để chủ động phòng ngừa Covid-19: 5 sự thật nên biết về ‘sát thủ Delta’ để chủ động phòng ngừa

Cho đến mùa Hè 2020, số ca nhiễm mới hàng ngày vẫn ở dưới mức 100.000 trên toàn cầu, chủ yếu là nhờ các biện pháp nghiêm ngặt chống Covid-19 ở Trung Quốc và một số quốc gia châu Á khác.

Tuy nhiên đến giai đoạn cuối mùa Xuân 2021, khi làn sóng thứ hai bùng phát và nhanh chóng lan rộng ở Ấn Độ, kích hoạt biến thể Delta (21A), trong tháng 5/2021, số ca mắc mới hàng ngày đạt đỉnh điểm là gần 900.000.

Một tháng trước đó, biến chủng này vẫn chiếm chưa tới 5% tổng số ca mắc trên toàn thế giới; nhưng tới nay, Delta đã chiếm tới 75% các trường hợp lây nhiễm và trở thành một "cơn ác mộng" trên toàn cầu.

Bất bình đẳng về vaccine

Đến cuối tháng 11/2020, Canada và Mỹ đã đặt trước 8-9 liều vaccine cho mỗi người dân của họ. Anh, Australia và EU cũng theo bước với 5-6 liều/người.

Đến tháng 1/2021, Tổng Giám đốc WHO Tedros cảnh báo rằng, do các chính sách vaccine ngừa Covid-19 không công bằng, “thế giới đang trên bờ vực của một sự thất bại thảm hại về đạo đức và cái giá của sự thất bại này sẽ phải trả giá bằng sinh mạng và sinh kế của những quốc gia nghèo nhất thế giới”.

Tại thời điểm đó, 40 triệu liều vaccine đã được tiêm ở 50 nền kinh tế có thu nhập cao. Trong khi ngược lại, theo Oxfam, cứ 10 người thì có tới 9 người ở các nước nghèo dự kiến sẽ chưa được tiêm vaccine ngừa Covid-19 trong năm 2021.

Vì vậy, khoảng cách tiêm chủng giữa các nước giàu và nghèo ngày càng tăng trên khắp thế giới.

Báo cáo Triển vọng Kinh tế Thế giới mới của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) ước tính, gần 40% dân số ở các nền kinh tế tiên tiến đã được tiêm chủng đầy đủ, so với chưa đầy một nửa con số này ở các nền kinh tế mới nổi, và con số này chủ yếu là ở Trung Quốc, còn những nước có thu nhập thấp chỉ chiếm một phần rất nhỏ.

Và mọi thứ sắp trở nên khó khăn hơn rất nhiều. Cách đây không lâu, EU đã cam kết hỗ trợ cung cấp vaccine đáng kể cho các nước nghèo, đặc biệt là ở châu Phi. Theo WHO, đó là “lộc trời cho” đối với châu lục này vì hiện nay mới chỉ có 1,2% dân số châu Phi được tiêm chủng đầy đủ.

Tuy nhiên, thực tế của việc hỗ trợ vaccine hóa ra rất khác. Tuần trước, đặc phái viên của Liên minh châu Phi được giao nhiệm vụ chỉ đạo các nỗ lực mua vaccine ngừa Covid-19 cho lục địa đã chỉ trích mạnh mẽ châu Âu, khi tuyên bố rằng “không một lọ vaccine nào đã rời nhà máy ở châu Âu để sang châu Phi”.

"Chủ nghĩa Apartheid kinh tế"

Một phần do biến thể từ Anh và biến thể Delta, dự báo triển vọng các nền kinh tế phát triển gần đây đã được điều chỉnh tăng lên, trong khi triển vọng của các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển đã giảm xuống trong năm 2021, đặc biệt là đối với các nền kinh tế châu Á mới nổi.

Tuy nhiên, thách thức thực sự là ở chỗ những điều chỉnh này có thể không chỉ là biến động theo chu kỳ, mà là những thay đổi trường kỳ trong dài hạn.

Tháng 8/2020, Tiến sĩ Dan Steinbock đã dự đoán nhiều năm phát triển vừa qua sẽ bị xóa sổ và mức sống sụt giảm ở tất cả các nền kinh tế. Đặc biệt, các nước nghèo nhất thậm chí sẽ mất đi những thành tựu của nhiều thập kỷ phát triển, chia rẽ xã hội, nạn đói và xung đột ngày càng gia tăng ở các nước dễ bị tổn thương nhất.

Giải quyết tình trạng bất bình đẳng vaccine toàn cầu: Cần cơ chế hiệu quả

Giải quyết tình trạng bất bình đẳng vaccine toàn cầu: Cần cơ chế hiệu quả

Ấn Độ nhấn mạnh sự cần thiết phải có một cơ chế hiệu quả để giải quyết sự bất bình đẳng trên toàn cầu đối ...

Bên cạnh đó, “chủ nghĩa dân tộc vaccine” của các nền kinh tế phát triển và sự bất bình đẳng về cơ hội tiếp cận vaccine giữa các nền kinh tế phát triển và đang phát triển có nguy cơ làm trầm trọng thêm những hậu quả đã được dự đoán.

Tiếp cận vaccine sẽ trở nên quan trọng để phục hồi kinh tế bền vững, đồng thời nó cũng chia cắt thế giới làm hai nửa. Điều đó giờ đây đã trở thành một “bình thường mới” - điều mà ngay cả IMF cũng đã thừa nhận.

Tiếp cận vaccine đã trở thành một lỗ hổng chính trong quá trình phục hồi toàn cầu. IMF và các ngân hàng phát triển đa phương khác có thể đã quá lạc quan khi cho rằng những điều kiện ban đầu này chủ yếu gây ra những hệ quả trong ngắn hạn.

Trên thực tế, do tiếp tục quản lý yếu kém, các nền kinh tế phát triển sớm mở cửa trở lại, sự bất bình đẳng về vaccine trên thế giới và sự xuất hiện của các biến thể mới, các tác động mang tính hệ quả có thể sẽ kéo dài hơn. Sự phục hồi không được đảm bảo ngay cả ở những quốc gia có tỷ lệ lây nhiễm rất thấp chừng nào virus vẫn lây lan ở nơi khác.

“Apartheid” được định nghĩa là một chính sách hoặc hệ thống phân biệt hoặc phân biệt đối xử vì lý do chủng tộc, hoặc vì lý do khác. Cách thức xử lý đại dịch kém, sự gia tăng của các biến thể xuất phát đầu tiên ở Anh và biến thể Delta (và các biến thể mới sắp xuất hiện), cùng với sự bất bình đẳng về vaccine đang dẫn đến nạn phân biệt chủng tộc về kinh tế - hay còn gọi là "chủ nghĩa apartheid kinh tế".

Tin liên quan
Tiêm chủng vaccine - Vũ khí đánh chặn những Tiêm chủng vaccine - Vũ khí đánh chặn những 'cơn gió ngược' về kinh tế

Một hành tinh, hai thế giới

Theo Tiến sĩ Dan Steinbock, "chủ nghĩa Apartheid kinh tế" sẽ dẫn đến hậu quả là sự phục hồi toàn cầu trong ngắn hạn và triển vọng kinh tế dài hạn khác nhau.

Khối các nền kinh tế phát triển sẽ mong đợi bình thường hóa hơn nữa vào cuối năm nay nhờ các gói kích thích tài khóa tích cực, tăng cường vay nợ và các chính sách tiền tệ thích ứng.

Còn ở khối nền kinh tế đang phát triển, nhiều nền kinh tế mới nổi và hầu hết các nền kinh tế có thu nhập thấp sẽ phải đối mặt với nguy cơ dịch bệnh tái bùng phát và gia tăng số ca tử vong do Covid-19, trong khi nguồn ngân sách lại hạn chế và các chính sách tiền tệ không phù hợp.

“Chủ nghĩa Apartheid kinh tế” đang diễn ra giữa các nền kinh tế phát triển và các nước nghèo hơn sẽ thúc đẩy sự gia tăng bất ổn kinh tế toàn cầu, bất ổn xã hội, biến động chính trị và chủ nghĩa cực đoan, từ đó sẽ càng khuyến khích chủ nghĩa bảo hộ mới và chủ nghĩa bài ngoại ở phương Tây.

Điều tồi tệ nhất vẫn chưa đến.

Phụ nữ có thai có nguy cơ cao mắc Covid-19? Đối tượng này có nên tiêm vaccine?

Phụ nữ có thai có nguy cơ cao mắc Covid-19? Đối tượng này có nên tiêm vaccine?

'Phụ nữ mang thai có dễ mắc Covid-19, có lây nhiễm cho đứa con ở trong bụng không? Trẻ sơ sinh có mẹ bị mắc ...

Mỹ ‘đau đầu’ trước bài toán tiêm chủng bắt buộc vaccine Covid-19

Mỹ ‘đau đầu’ trước bài toán tiêm chủng bắt buộc vaccine Covid-19

Washington chưa thể tìm ra lời giải trước thái độ vaccine Covid-19 của một bộ phận người dân, trong bối cảnh dịch bệnh tiếp tục ...

(theo EurAsia Review)

Bài viết cùng chủ đề

Covid-19

Đọc thêm

Việt Nam yêu cầu Đài Loan huỷ bỏ hoạt động trái phép ở Ba Bình

Việt Nam yêu cầu Đài Loan huỷ bỏ hoạt động trái phép ở Ba Bình

Baoquocte.vn. Phát biểu của Người Phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng về việc Đài Loan (Trung Quốc) tập trận ở Ba Bình.
Ngoại trưởng Anh, Pháp đánh giá các mối đe dọa từ Nga, Trung Quốc, khẳng định phối hợp chặt chẽ về an ninh

Ngoại trưởng Anh, Pháp đánh giá các mối đe dọa từ Nga, Trung Quốc, khẳng định phối hợp chặt chẽ về an ninh

Baoquocte.vn. Anh và Pháp đều tỏ ra quan ngại trước những mối đe dọa từ Nga và Trung Quốc, đồng thời bày tỏ quyết tâm hỗ trợ Ukraine.
Giá 'vàng đen' tăng vọt, nguồn cung bế tắc, Mỹ, Hàn Quốc tìm cách áp giá trần với dầu khí Nga

Giá 'vàng đen' tăng vọt, nguồn cung bế tắc, Mỹ, Hàn Quốc tìm cách áp giá trần với dầu khí Nga

Baoquocte.vn. Giá dầu khí thế giới tăng vọt, nguồn cung bế tắc, Mỹ, Hàn Quốc tìm cách áp giá trần với dầu khí Nga.
Quang Hải 'ghi điểm' đầu tiên trong buổi tập của Pau FC

Quang Hải 'ghi điểm' đầu tiên trong buổi tập của Pau FC

Baoquocte.vn. Tiền vệ Nguyễn Quang Hải thực hiện đường chuyền cho đồng đội ghi bàn ở màn chia đội thi đấu đối kháng trong buổi tập ở Pau FC ngày 1/7.
Ukraine là nước nhập khẩu vũ khí lớn thứ hai của Đức, nhận gói khí tài 584 triệu USD trong 6 tháng đầu năm

Ukraine là nước nhập khẩu vũ khí lớn thứ hai của Đức, nhận gói khí tài 584 triệu USD trong 6 tháng đầu năm

Baoquocte.vn. Bộ Kinh tế liên bang Đức ngày 1/7 cho biết Ukraine đã trở thành nhà nhập khẩu vũ khí lớn thứ hai của Đức.
Việt Nam tham dự triển lãm quốc tế công nghiệp an ninh quốc phòng 2022 tại Thổ Nhĩ Kỳ

Việt Nam tham dự triển lãm quốc tế công nghiệp an ninh quốc phòng 2022 tại Thổ Nhĩ Kỳ

Baoquocte.vn. Sự có mặt của hai đoàn Việt Nam tham dự SEDEC 2022 tại Thổ Nhĩ Kỳ là những bước khởi động quan trọng, thúc đẩy hợp tác Việt Nam-Thổ Nhĩ ...
Triều Tiên phản bác lời kêu gọi của G7: Quyết không chùn bước

Triều Tiên phản bác lời kêu gọi của G7: Quyết không chùn bước

Baoquocte.vn. Triều Tiên cho biết nước này sẽ thực hiện việc tăng cường khả năng quân sự như biện pháp 'tự vệ'.
Đại sứ Ukraine tại Berlin lại có phát biểu 'dậy sóng', Bộ Ngoại giao nói không phản ánh quan điểm của Kiev

Đại sứ Ukraine tại Berlin lại có phát biểu 'dậy sóng', Bộ Ngoại giao nói không phản ánh quan điểm của Kiev

Baoquocte.vn. Vị Đại sứ bộc trực của Ukraine tại Đức Andriy Melnyk đang phải đối mặt với những chỉ trích...
XSLA 2/7, kết quả xổ số Long An hôm nay 2/7/2022 - KQXSLA thứ 7

XSLA 2/7, kết quả xổ số Long An hôm nay 2/7/2022 - KQXSLA thứ 7

Baoquocte.vn. XSLA 2/7. Trực tiếp kết quả xổ số Long An nhanh nhất hôm nay - XSLA 2/7/2022. ket qua xo so Long An. KQXSLA
XSHG 2/7, kết quả xổ số Hậu Giang hôm nay 2/7/2022. KQXSHG thứ 7

XSHG 2/7, kết quả xổ số Hậu Giang hôm nay 2/7/2022. KQXSHG thứ 7

Baoquocte.vn. XSHG 2/7. Trực tiếp kết quả xổ số Hậu Giang nhanh nhất hôm nay - XSHG 2/7/2022. KQXSHG. Ket qua xo so Hau Giang
WB hỗ trợ Việt Nam phát triển đô thị

WB hỗ trợ Việt Nam phát triển đô thị

Baoquocte.vn. Ngày 1/7, tại Bộ Xây dựng, Bộ trưởng Nguyễn Thanh Nghị đã tiếp bà Carolyn Turk - Giám đốc Quốc gia Ngân hàng Thế giới (WB) tại Việt Nam.
Giá cà phê hôm nay 2/7: Đồng loạt giảm mạnh, xuất khẩu cà phê sang Mỹ giảm về lượng, tăng về giá trị

Giá cà phê hôm nay 2/7: Đồng loạt giảm mạnh, xuất khẩu cà phê sang Mỹ giảm về lượng, tăng về giá trị

Baoquocte.vn. Giá cà phê giảm mạnh sau phiên giao dịch đầu tiên của tháng 7.
Giá tiêu hôm nay 2/7, xuất khẩu tăng nhưng giá tiêu nội địa vẫn ‘ì ạch’, xuất hiện tín hiệu khả quan đầu tiên cho niên vụ 2023

Giá tiêu hôm nay 2/7, xuất khẩu tăng nhưng giá tiêu nội địa vẫn ‘ì ạch’, xuất hiện tín hiệu khả quan đầu tiên cho niên vụ 2023

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước đi ngang ở một số địa phương, giao dịch từ 69.000 – 72.000 đ/kg.
Lan tỏa hợp tác phát triển Việt Nam-Nhật Bản

Lan tỏa hợp tác phát triển Việt Nam-Nhật Bản

Baoquocte.vn. Đến nay, các địa phương Việt Nam-Nhật Bản đã ký hơn 70 bản ghi nhớ, thỏa thuận hợp tác về thương mại, đầu tư, nông nghiệp, công nghiệp, năng lượng...
Xuất khẩu ngày 27/6-1/7: Việt Nam sẽ thành cứ điểm xuất khẩu nhờ 'cú bứt tốc ngoạn mục'; cán cân thương mại nghiêng về xuất siêu

Xuất khẩu ngày 27/6-1/7: Việt Nam sẽ thành cứ điểm xuất khẩu nhờ 'cú bứt tốc ngoạn mục'; cán cân thương mại nghiêng về xuất siêu

Baoquocte.vn. Báo TG&VN điểm lại những tin nổi bật về hoạt động xuất nhập khẩu trong bản tin xuất khẩu ngày 27/6-1/7.
Hoa Kỳ hỗ trợ, tạo sức cạnh tranh cho ngành bao bì Việt

Hoa Kỳ hỗ trợ, tạo sức cạnh tranh cho ngành bao bì Việt

Baoquocte.vn. Ngành bao bì được cho là sẽ hưởng lợi lớn từ sự phát triển của thương mại điện tử và các Hiệp định Thương mại tự do mà Việt Nam đã tham gia.
Bất động sản mới nhất: Có hiện tượng âm thầm bán cắt lỗ; giá nhà đất tăng phi mã, vượt cả vàng và chứng khoán; thu thuế địa ốc tăng mạnh

Bất động sản mới nhất: Có hiện tượng âm thầm bán cắt lỗ; giá nhà đất tăng phi mã, vượt cả vàng và chứng khoán; thu thuế địa ốc tăng mạnh

Baoquocte.vn. Hà Nội phản hồi về kết luận của Bộ Xây dựng liên quan đường Lê Văn Lương-Tố Hữu, giá nhà đất tăng mạnh… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Phân khúc nghỉ dưỡng vẫn mãi ‘ngủ đông’, sẽ giảm giá; Uông Bí - Quảng Ninh như thỏi nam châm thu hút nhà đầu tư

Bất động sản mới nhất: Phân khúc nghỉ dưỡng vẫn mãi ‘ngủ đông’, sẽ giảm giá; Uông Bí - Quảng Ninh như thỏi nam châm thu hút nhà đầu tư

Baoquocte.vn. HoREA đề xuất thay từ ‘kiểm soát’ bằng ‘quản lý’ tín dụng vào địa ốc, biệt thự biển vẫn chưa hết ảm đạm… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Thị trường cuối năm có thanh lọc, chưa rõ màu hồng hay xám, thanh tra dự án ở Hải Dương, lấn chiếm đất bị phạt bao nhiêu tiền?

Bất động sản mới nhất: Thị trường cuối năm có thanh lọc, chưa rõ màu hồng hay xám, thanh tra dự án ở Hải Dương, lấn chiếm đất bị phạt bao nhiêu tiền?

Baoquocte.vn. Hiệu quả từ việc kiểm soát tín dụng vào địa ốc, quy định xử phạt về hành vi lấn chiếm đất đai… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Áp thuế cao với người sở hữu nhiều nhà đất, đầu cơ, chậm sử dụng đất

Áp thuế cao với người sở hữu nhiều nhà đất, đầu cơ, chậm sử dụng đất

Baoquocte.vn. Nghị quyết Hội nghị 5 Trung ương Đảng yêu cầu quy định mức thuế cao hơn đối với người sử dụng nhiều diện tích đất, nhiều nhà ở.
Tập đoàn Hoàng Quân đặt mục tiêu tăng doanh thu gấp 4 lần vào năm 2022

Tập đoàn Hoàng Quân đặt mục tiêu tăng doanh thu gấp 4 lần vào năm 2022

Baoquocte.vn. Công ty Cổ phần Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân (HoSE: HQC) vừa tổ chức cuộc họp Đại hội đồng cổ đông (ĐHĐCĐ) thường niên năm 2022, với nhiều ...
Đất Xanh Group: Đẩy mạnh huy động nguồn vốn hướng tới đạt mục tiêu tăng trưởng bền vững

Đất Xanh Group: Đẩy mạnh huy động nguồn vốn hướng tới đạt mục tiêu tăng trưởng bền vững

Baoquocte.vn. Tập đoàn Đất Xanh đã xây dựng tiềm lực, sẵn sàng cất cánh với các trụ cột tạo nên hệ sinh thái khép kín trong lĩnh vực bất động sản.
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng VietinBank ở mức 0,25%, áp dụng cho gửi tiền trực tuyến và là mức cao nhất so với các ngân hàng.
Chính sách tiền tệ trong vòng xoáy lạm phát sẽ như thế nào?

Chính sách tiền tệ trong vòng xoáy lạm phát sẽ như thế nào?

Baoquocte.vn. Ngân hàng Nhà nước sẽ điều chỉnh chính sách tiền tệ ra sao trong vòng xoáy lạm phát?
Bitcoin xuyên thủng mốc 19.000 USD, ghi nhận thêm kỷ lục buồn, nhà đầu tư thận trọng 'bắt đáy'

Bitcoin xuyên thủng mốc 19.000 USD, ghi nhận thêm kỷ lục buồn, nhà đầu tư thận trọng 'bắt đáy'

Baoquocte.vn. Ngày 18/6, Bitcoin ghi nhận thêm kỷ lục buồn trong năm nay khi giá tiền điện tử này rơi xuống dưới mốc 20.000 USD.
Lạm phát tăng 'nóng', ngân hàng 'đua' tăng lãi suất

Lạm phát tăng 'nóng', ngân hàng 'đua' tăng lãi suất

Baoquocte.vn. Tháng 6/2022, nhiều ngân hàng tiếp tục tăng lãi suất huy động, với biên độ phổ biến 0,1 - 0,5%/năm, thậm chí có nhà băng tăng đến 0,8%.
Dragon Capital: Chứng khoán Việt Nam là một lựa chọn tốt, cổ phiếu đang ở mức rẻ

Dragon Capital: Chứng khoán Việt Nam là một lựa chọn tốt, cổ phiếu đang ở mức rẻ

Baoquocte.vn. Định giá cổ phiếu tại thị trường chứng khoán Việt Nam hiện đang ở mức rẻ và thu nhập trên mỗi cổ phiếu sẽ tăng trưởng trên 20% vào năm 2022.
Thị trường được 'làm sạch', chứng khoán Việt Nam sẽ được nâng hạng như thế nào?

Thị trường được 'làm sạch', chứng khoán Việt Nam sẽ được nâng hạng như thế nào?

Baoquocte.vn. Thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn đang nhận được sự hỗ trợ tích cực từ các yếu tố nền tảng của kinh tế vĩ mô và các yếu tố nội tại của thị trường.
Phiên bản di động