Trung Quốc gia nhập CPTPP: Có thực sự xa vời?

Phan Quân
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Gia nhập Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) là cơ hội để Bắc Kinh thể hiện vai trò chủ động hơn trong xây dựng luật chơi quốc tế.
Trung Quốc đối mặt với nhiều thuận lợi và thách thức khi đệ đơn gia nhập CPTPP - ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)
Trung Quốc đối mặt với nhiều thuận lợi và thách thức khi đệ đơn gia nhập CPTPP - ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Ngày 17/9 vừa qua, Trung Quốc gây bất ngờ khi chính thức nộp đơn xin gia nhập CPTPP. Không ít chuyên gia cho rằng đây chỉ là chiêu bài về mặt chiến lược của Bắc Kinh nhằm phản ứng sau khi Washington thành lập đối tác an ninh Mỹ - Anh - Australia (AUKUS).

Thêm vào đó, Trung Quốc cần có sự chấp thuận của 11 quốc gia trong CPTPP để chính thức gia nhập thỏa thuận. Trong bối cảnh quan hệ giữa Trung Quốc với Australia và Canada tiếp tục căng thẳng, nhiều người tin khả năng Bắc Kinh sẽ khó thuyết phục được hai quốc gia này.

Nhiều ý kiến cũng nhấn mạnh các tiêu chuẩn về kinh tế và thương mại của Bắc Kinh còn cách CPTPP tương đối xa. Hầu hết cho rằng ngày Bắc Kinh gia nhập CPTPP còn xa, thậm chí có thể không bao giờ đến.

Tuy nhiên, ông Henry Gao, Phó Giáo sư Luật tại Đại học Quản lý Singapore, Giáo sư tại Viện Nghiên cứu Thương mại quốc tế Thượng Hải (Trung Quốc), cùng ông Weihuan Zhou, Giám đốc nghiên cứu tại Trung tâm Herbert Smith Freehills CIBEL về luật và tư pháp tại Đại học New South Wales (Australia) lại nghĩ khác.

Tận dụng thời cơ

Trước hết, hai chuyên gia này nhận định dù nhiều lần khẳng định sẽ “đưa nước Mỹ trở lại”, song chính quyền của Tổng thống Joe Biden chưa thể khởi động hay hoàn thành bất kỳ một thỏa thuận thương mại quốc tế nào trong tám tháng cầm quyền.

Trớ trêu thay, đây là thời cơ hoàn hảo để Trung Quốc tìm cách gia nhập thỏa thuận thương mại từng được người Mỹ “đo ni đóng giày” để kiểm soát ảnh hưởng của chính Bắc Kinh.

Theo đó, gia nhập CPTPP sẽ phản ánh vai trò chủ động hơn của Trung Quốc trong xây dựng luật chơi quốc tế sau khi kết thúc đàm phán Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) với láng giềng châu Á hồi năm ngoái và Hiệp định Toàn diện về Đầu tư cùng các nước châu Âu tháng 12/2020.

Ngoài ra, Trung Quốc có quá trình chuẩn bị kỹ lưỡng trước khi đệ đơn xin gia nhập CPTPP. Từ năm 2013, Bắc Kinh đã xem xét trở thành một phần của hiệp định thương mại tự do thế hệ mới trên và tới tháng 11/2020, Chủ tịch Tập Cận Bình chính thức xác nhận mong muốn này.

Quá trình chuẩn bị được đẩy nhanh vào đầu năm nay, sau khi Hội đồng Nhà nước Trung Quốc chính thức bổ nhiệm một đại diện thương mại quốc tế mới - quan chức cấp cao nhất phụ trách vấn đề đàm phán thương mại - sau khi vị trí này bị bỏ trống hơn hai năm liên tiếp.

Cùng lúc đó, Bộ Thương mại Trung Quốc dịch và đăng tải toàn bộ nội dung điều khoản của CPTPP.

Như vậy, quyết định đệ đơn gia nhập hiệp định thương mại tự do thế hệ mới này là kết quả một quá trình chuẩn bị kéo dài.

Không ít chuyên gia cho rằng đây chỉ là chiêu bài về mặt chiến lược của Bắc Kinh nhằm phản ứng sau khi Washington thành lập đối tác an ninh Mỹ-Anh-Australia (AUKUS).

Nỗ lực vì cuộc chơi chung

Tuy nhiên, liệu Trung Quốc đã sẵn sàng đáp ứng các tiêu chuẩn cao của CPTPP?

Thực tế cho thấy khoảng cách giữa các yêu cầu từ hiệp định thương mại tự do thế hệ mới này và nghĩa vụ thương mại quốc tế của Trung Quốc không lớn như nhiều người tưởng tượng. Bởi lẽ, bất chấp quan ngại về chiến lược “tuần hoàn kép”, thời gian qua Trung Quốc tích cực gỡ bỏ rào cản về thương mại và đầu tư, tạo điều kiện để thúc đẩy đàm phán, trở thành một phần của CPTPP.

Đơn cử như câu chuyện về doanh nghiệp nhà nước (SOEs). Cách Trung Quốc dùng SOEs để đạt được các mục tiêu phát triển và chiến lược, từ lâu đã được cộng đồng quốc tế quan tâm đặc biệt.

Song khi đàm phán gia nhập Tổ chức Thương mại quốc tế (WTO) năm 2001, Trung Quốc đã chấp nhận tuân thủ điều kiện đặc biệt, nghiêm ngặt hơn thông thường như các đạo luật bao quát, mang tính răn đe về lũng đoạn thị trường, SOEs và vai trò của chính phủ trong hoạt động thương mại.

Dù CPTPP đã nâng cấp, cụ thể hóa một số điều luật chung của WTO, song các yêu cầu này được cho là sẽ bớt gay gắt hơn những gì mà Trung Quốc từng phải cam kết thực hiện khi gia nhập WTO.

Ngoài ra, hiện một số thành viên trong CPTPP đã được hưởng quyền miễn trừ tuân thủ nhiều điều khoản trong mục về SOEs.

Do đó, không loại trừ khả năng Trung Quốc sẽ nỗ lực thúc đẩy để đạt lợi ích tương tự một khi gia nhập hiệp định thương mại tự do thế hệ mới gồm 11 quốc gia này.

Tin liên quan
Trung Quốc có vượt được Trung Quốc có vượt được 'cửa ải' Australia và Canada để vào CPTPP?

Một lĩnh vực khác được đề cập trong CPTPP là yêu cầu về thương mại số, với nhiều người coi đây như nhiệm vụ “bất khả thi” cho Trung Quốc. Tuy nhiên, nước này đã chấp nhận cam kết tương tự của RCEP về đảm bảo dòng chảy dữ liệu xuyên biên giới và cấm “bản địa hóa dữ liệu”.

Xét về mức độ, yêu cầu của RCEP không nghiêm ngặt như CPTPP, cụ thể như về chuyển giao mã nguồn.

Tới nay, yêu cầu của Trung Quốc về chuyển giao mã nguồn chủ yếu nằm trong lĩnh vực ngân hàng, hàng hóa hay dịch vụ chính phủ. Điều này không xung đột với CPTPP, khi chương về thương mại điện tử không đề cập các dịch vụ tài chính và hoạt động mua bán của chính phủ.

Thêm vào đó, trong bối cảnh quan hệ song phương còn căng thẳng, Bắc Kinh có thể phải nhượng bộ Canberra và Ottawa, từ đó thuyết phục hai quốc gia này chấp thuận đơn xin gia nhập của mình. Tương tự, Trung Quốc cũng cần tính khả năng Mỹ tận dụng điều khoản trong thỏa thuận Mỹ - Mexico - Canada (USMCA), ngăn Canada và Mexico phê chuẩn yêu cầu của chính mình.

Gỡ bỏ rào cản, nâng cao tiêu chuẩn thương mại và đầu tư quốc tế, vượt qua bất đồng song phương sẽ giúp Bắc Kinh tiến xa trên con đường gia nhập hiệp định thương mại tự do thế hệ mới này.

Đài Loan (Trung Quốc) xin gia nhập CPTPP

Đài Loan (Trung Quốc) xin gia nhập CPTPP

Ngày 22/9, Đài Loan (Trung Quốc) đã chính thức nộp đơn gia nhập Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình ...

Trung Quốc: Đề nghị tham gia CPTPP không liên quan đến AUKUS

Trung Quốc: Đề nghị tham gia CPTPP không liên quan đến AUKUS

Ngày 17/9, Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố, việc nước này xin gia nhập Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên ...

(theo Nikkei Asian Review)

Đọc thêm

Dự báo thời tiết ngày và đêm 16/10: Không khí lạnh đã ảnh hưởng đến các tỉnh Đông Bắc Bộ

Dự báo thời tiết ngày và đêm 16/10: Không khí lạnh đã ảnh hưởng đến các tỉnh Đông Bắc Bộ

Baoquocte.vn. Theo bản tin dự báo thời tiết ngày 16/10, không khí lạnh đã ảnh hưởng đến hầu hết khu vực phía Đông Bắc Bộ, nhiều nơi trời rét và nhiệt ...
Hướng đi nào cho chiến lược hạt nhân của Mỹ thời Tổng thống Biden?

Hướng đi nào cho chiến lược hạt nhân của Mỹ thời Tổng thống Biden?

Baoquocte.vn. Một chiến lược hạt nhân theo chủ nghĩa thực tế phòng thủ sẽ là cách tốt nhất để kết hợp các chính sách đối nội và đối ngoại của Tổng ...
Premier League: HLV Solskjaer nêu lý do để C.Ronaldo ngồi dự bị

Premier League: HLV Solskjaer nêu lý do để C.Ronaldo ngồi dự bị

Baoquocte.vn. Trước nhiều chỉ trích của người hâm mộ, HLV Solskjaer của CLB Man Utd đã nói lại nguyên nhân để C.Ronaldo trên ghế dự bị ở trận đấu gặp Everton.
Nga thử nghiệm vaccine tổng hợp, hứa hẹn có thể ‘tấn công’ nhiều loại virus

Nga thử nghiệm vaccine tổng hợp, hứa hẹn có thể ‘tấn công’ nhiều loại virus

Baoquocte.vn. Trung tâm Nghiên cứu dịch tễ học và vi sinh Gamaleya đang nghiên cứu tiền lâm sàng một loại vaccine có thể bảo vệ con người tốt hơn trước nhiều ...
Sẽ có hơn 100 điểm cầu trực tuyến trong buổi đối thoại giữa Bộ trưởng Bộ Ngoại giao với sinh viên, cán bộ ngoại giao trẻ

Sẽ có hơn 100 điểm cầu trực tuyến trong buổi đối thoại giữa Bộ trưởng Bộ Ngoại giao với sinh viên, cán bộ ngoại giao trẻ

Baoquocte.vn. Ngày 19/10, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Bùi Thanh Sơn sẽ có buổi đối thoại với đoàn viên thanh niên Bộ Ngoại giao.
Chân dung ái nữ tài giỏi nhà Bill Gates

Chân dung ái nữ tài giỏi nhà Bill Gates

Baoquocte.vn. Hôm nay, con gái lớn của tỷ phú Mỹ Bill Gates Jennifer Gates làm đám cưới với vị hôn phu Nayel Nassar sau nhiều năm hẹn hò.
Các chuyên gia ASEAN nói về ngoại giao phòng ngừa trên Biển Đông

Các chuyên gia ASEAN nói về ngoại giao phòng ngừa trên Biển Đông

Baoquocte.vn. COC được các chuyên gia trong ASEAN kỳ vọng như một 'công cụ' hiệu quả nhằm đảm bảo an ninh và hòa bình tại Biển Đông.
Nâng tầm đối ngoại đa phương: Chủ động, tích cực, đóng góp thực chất tại Liên hợp quốc

Nâng tầm đối ngoại đa phương: Chủ động, tích cực, đóng góp thực chất tại Liên hợp quốc

Baoquocte.vn. Thời gian qua, Việt Nam liên tục thể hiện vai trò chủ động tại các thể chế đa phương và tổ chức quốc tế, đặc biệt là tại Liên hợp ...
Khả năng Mỹ cho phép quỹ giao dịch tiền điện tử hoạt động vào tuần tới

Khả năng Mỹ cho phép quỹ giao dịch tiền điện tử hoạt động vào tuần tới

Baoquocte.vn. Tiền điện tử bitcoin tăng hơn 40% so với một tháng trước và đạt 62.253 USD đổi 1 bitcoin vào lúc 20 giờ 50 phút (giờ GMT) trong phiên 15/10.
XSMB 17/10/2021, xổ số miền Bắc hôm nay Chủ Nhật ngày 17/10/2021. dự đoán XSMB 17/10

XSMB 17/10/2021, xổ số miền Bắc hôm nay Chủ Nhật ngày 17/10/2021. dự đoán XSMB 17/10

Baoquocte.vn. XSMB 17/10. xổ số hôm nay 17/10. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay, Chủ Nhật ngày 17 tháng 10 năm 2021. KQSXMB 17/10. XSMB chủ nhật.
Đàm phán thành lập chính phủ Đức: Tiến triển lớn của liên minh 'đèn giao thông', Thủ tướng Merkel nói gì?

Đàm phán thành lập chính phủ Đức: Tiến triển lớn của liên minh 'đèn giao thông', Thủ tướng Merkel nói gì?

Baoquocte.vn. SPD, đảng Xanh và FDP đã nhất trí sẽ tiến hành đàm phán chính thức nhằm thành lập một liên minh cho chính phủ cầm quyền tại Đức 4 năm tới.
Hậu AUKUS: Nga nghiên cứu hậu quả, Trung Quốc nói Mỹ nên lắng nghe

Hậu AUKUS: Nga nghiên cứu hậu quả, Trung Quốc nói Mỹ nên lắng nghe

Baoquocte.vn. Thứ trưởng Ngoại giao nhấn mạnh quan điểm của Nga rằng, AUKUS sẽ tạo ra những khó khăn trong lĩnh vực kiểm soát vũ khí.
Covid-19 thế giới ngày 16/10: Nga liên tiếp lập kỷ lục buồn, EU cảnh báo ‘đại dịch kép’, vì sao Mỹ trì hoãn tiêm vaccine Moderna ở thiếu niên?

Covid-19 thế giới ngày 16/10: Nga liên tiếp lập kỷ lục buồn, EU cảnh báo ‘đại dịch kép’, vì sao Mỹ trì hoãn tiêm vaccine Moderna ở thiếu niên?

Baoquocte.vn. Theo worldometers.info, toàn thế giới hiện ghi nhận hơn 240,8 triệu ca mắc Covid-19, trong đó có hơn 4,9 triệu ca tử vong.
Mỹ đề nghị bồi thường cho nạn nhân trong vụ không kích 'nhầm' ở Afghanistan

Mỹ đề nghị bồi thường cho nạn nhân trong vụ không kích 'nhầm' ở Afghanistan

Baoquocte.vn. Mỹ đề nghị bồi thường cho người thân của 10 người tại Afghanistan, trong đó có 7 trẻ em, thiệt mạng trong vụ không kích nhầm ở Kabul cuối tháng 8.
Mỹ phản pháo Nga, tuyên bố thách thức sau 'va chạm' ở biển Nhật Bản

Mỹ phản pháo Nga, tuyên bố thách thức sau 'va chạm' ở biển Nhật Bản

Baoquocte.vn. Mỹ tuyên bố, thông báo của Bộ Quốc phòng Nga liên quan sự cố xảy ra với tàu khu trục tên lửa dẫn đường Chafee của Hải quân Mỹ là sai sự thật.
Trung Quốc bày tỏ thông cảm, ra lời hứa hẹn với Iran

Trung Quốc bày tỏ thông cảm, ra lời hứa hẹn với Iran

Baoquocte.vn. Trung Quốc khẳng định sẽ nỗ lực thúc đẩy quan hệ đối tác chiến lược toàn diện với Iran bất chấp biến động ở quốc tế lẫn khu vực.
Giông tố trong ngoài, ngôi nhà chung châu Âu chằng chéo ra sao?

Giông tố trong ngoài, ngôi nhà chung châu Âu chằng chéo ra sao?

Baoquocte.vn. Liên minh châu Âu (EU) đang đứng trước nhiều thách thức, từ nguy cơ Polexit, quan hệ trắc trở với Mỹ tới bài toán tìm người lãnh đạo châu Âu.
Cuộc gặp cấp cao về Ukraine: Ba cần, một không vội

Cuộc gặp cấp cao về Ukraine: Ba cần, một không vội

Baoquocte.vn. Đức, Pháp và Ukraine hy vọng sớm có cuộc gặp cấp cao về Ukraine. Cuộc gặp diễn ra theo điều kiện và kịch bản nào thì phải chờ Nga. Báo TG&VN bình luận.
Mỹ-EU: Hợp tác gần, hợp sức xa

Mỹ-EU: Hợp tác gần, hợp sức xa

Baoquocte.vn. Hội đồng thương mại và công nghệ Mỹ-EU họp bất chấp sự giận dỗi của EU và NATO. Phải chăng một liên minh về công nghệ cao hình thành? TG&VN bình luận
Nhận diện chính sách đối ngoại của Thủ tướng Nhật Bản Kishida

Nhận diện chính sách đối ngoại của Thủ tướng Nhật Bản Kishida

Baoquocte.vn. Là người có nhiều kinh nghiệm về đối ngoại, tân Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio có thể kế thừa đường hướng đối ngoại của người tiền nhiệm với dấu ấn riêng.
Buổi điều trần khiến nước Mỹ dậy sóng

Buổi điều trần khiến nước Mỹ dậy sóng

Baoquocte.vn. Cuộc điều trần của Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Quân đội Mỹ trước Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ ngày 28/9 hé lộ nhiều chi tiết đáng chú ý.
Triều Tiên phóng tên lửa: Chút mới trong mô thức cũ

Triều Tiên phóng tên lửa: Chút mới trong mô thức cũ

Baoquocte.vn. Triều Tiên phóng tên lửa mới, sau một loạt các diễn biến gần đây liên quan Bán đảo Triều Tiên. Động thái này nên được giải mã thế nào? Báo TG&VN bình luận.
Tam giác chiến lược và tương tác đa chiều trong quan hệ quốc tế

Tam giác chiến lược và tương tác đa chiều trong quan hệ quốc tế

Baoquocte.vn. Mối quan hệ bên trong tam giác chiến lược Mỹ-Trung-Nga và tương tác với các quốc gia khác là một thực thể của thế giới đương đại.
Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ cuối)

Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ cuối)

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn, hợp tác đa phương gặp nhiều thách thức, hợp tác nhóm 3-4 bên là lựa chọn phổ biến của nhiều nước, trong đó có Việt Nam.
Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ I)

Mô hình hợp tác 3-4 bên: Thực tiễn quốc tế và hàm ý chính sách đối với đối ngoại đa phương Việt Nam (Kỳ I)

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh cạnh tranh nước lớn, hợp tác đa phương gặp nhiều thách thức, hợp tác nhóm 3-4 bên là lựa chọn phổ biến của nhiều nước, trong đó có Việt Nam.
Tầng lớp trung lưu - 'Đốm lửa' mới giúp 'sưởi ấm' quan hệ Mỹ-Trung?

Tầng lớp trung lưu - 'Đốm lửa' mới giúp 'sưởi ấm' quan hệ Mỹ-Trung?

Baoquocte.vn. Việc tìm ra động lực hàn gắn quan hệ Mỹ-Trung đang trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
'Điểm mặt' các vụ rò rỉ hồ sơ tài chính

'Điểm mặt' các vụ rò rỉ hồ sơ tài chính

Baoquocte.vn. Những năm qua, Hiệp hội báo chí điều tra quốc tế đã công bố một lượng tài liệu khổng lồ, phơi bày những bí mật mà giới tinh hoa muốn che giấu.
Thị trường vũ khí phức tạp, chỉ dấu của chạy đua vũ trang, bất ổn

Thị trường vũ khí phức tạp, chỉ dấu của chạy đua vũ trang, bất ổn

Baoquocte.vn. Mua bán vũ khí là một tiêu chí quan trọng thể hiện vị thế trong quan hệ đồng minh, đối tác.
Phiên bản di động