Tròn 6 năm ngày ký thỏa thuận hạt nhân Iran: Tan rồi khó hợp

Lưu Huỳnh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Toan tính về lợi ích và thiếu vắng sự nhượng bộ của Mỹ lẫn Iran khiến kết quả về đối thoại thỏa thuận hạt nhân Iran tưởng rất gần, mà vẫn còn xa.

Ngày 14/7 đánh dấu 6 năm kể từ khi thỏa thuận hạt nhân Iran, hay còn gọi là Kế hoạch Hành động Toàn diện chung (JCPOA), được ký kết. Trong hơn nửa thập niên, văn bản này đã chứng kiến nhiều thăng trầm - từ việc Washington đơn phương rút khỏi thỏa thuận năm 2017, nỗ lực cứu vãn của châu Âu, Tehran khởi động lại chương trình hạt nhân, tới hành trình trở lại bàn đàm phán tại Vienna của Mỹ dưới thời Tổng thống Joe Biden và Iran dưới thời Tổng thống Hassan Rouhani.

Có lẽ, số “6” không phải là con số may mắn với JCPOA: Sau 6 năm, những gì thỏa thuận này đạt được là không nhiều. Tương tự, sau 6 vòng đối thoại tại Vienna về JCPOA, Mỹ và Iran vẫn chưa thể tìm kiếm sự đồng thuận cuối cùng, trong khi triển vọng về lần gặp gỡ thứ 7 lại chưa rõ ràng.

(7.13) Cả Tổng thống Mỹ Joe Biden và người đồng cấp Iran Hassan Rouhani đều tích cực thúc đẩy đối thoại JCPOA, song toan tính lợi ích và thiếu sự nhượng bộ vẫn là rào cản lớn. (Nguồn: Getty Images)
Cả Tổng thống Mỹ Joe Biden và người đồng cấp Iran Hassan Rouhani đều tích cực thúc đẩy đối thoại JCPOA, song toan tính lợi ích và thiếu sự nhượng bộ vẫn là rào cản lớn. (Nguồn: Getty Images)

Tuy nhiên, Tehran vẫn duy trì thái độ lạc quan. Ngày 12/7, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh khẳng định rằng việc hồi sinh thỏa thuận hạt nhân Iran đang “dần tới hồi kết”. Thừa nhận rằng còn đó vấn đề chưa được giải quyết, song quan chức này nhấn mạnh đây chỉ là phần nhỏ so với những điều khoản đã được các bên nhất trí.

Song ông cũng đánh giá hành trình tiếp theo là không dễ dàng và mong “các bên còn lại có thể đưa ra lựa chọn, xây dựng thỏa thuận có lợi cho tất cả”. Cụ thể hơn, ông Khatibzadeh khẳng định nếu Mỹ dỡ bỏ cấm vận, Iran sẽ thực hiện các nghĩa vụ ngay khi thỏa thuận cuối cùng được triển khai.

Trong khi đó, Washington lại thận trọng hơn về kết quả của đối thoại. Cùng ngày, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Ned Price khẳng định nước này sẽ không áp hạn chót cho vòng đối thoại thứ 7 và quyền quyết định giờ nằm ở Tehran. Song ông nhấn mạnh, mọi tiến triển về chương trình hạt nhân của Iran sẽ tác động lớn tới quyết định cuối cùng của chính quyền Mỹ với JCPOA.

Các phát biểu trên cho thấy cả Mỹ và Iran đang rơi vào thế “hai con dê qua cầu”.

Một mặt, cả Washington và Tehran đều muốn sớm nối lại JCPOA.

Với nhà lãnh đạo Hassan Rouhani, một thỏa thuận dỡ bỏ cấm vận kinh tế dai dẳng, thay đổi tương tác giữa Tehran và phương Tây, mở ra tương lai mới cho Iran là di sản giúp ông tách mình khỏi người tiền nhiệm Mahmoud Ahmadinejad, hay thậm chí là Tổng thống kế nhiệm Ebrahim Raisi.

Ở bên kia, ông chủ Nhà Trắng đứng trước cơ hội để hoàn thành lời hứa đưa Mỹ trở lại thỏa thuận hạt nhân Iran. Đặc biệt, chính quyền Tổng thống Joe Biden cho rằng JCPOA sẽ là tiền đề xây dựng cho một thỏa thuận mới với điều khoản chặt chẽ hơn nhằm kiểm soát chương trình hạt nhân Iran.

Tuy nhiên, cả Mỹ và Iran đều nhận định đối thoại Vienna cần đạt kết quả trước khi Tehran có Tổng thống mới vào tháng 8. Bởi lẽ, ngay cả khi người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh khẳng định chính quyền kế nhiệm sẽ cam kết thực hiện JCPOA, chẳng có gì đảm bảo ông Raisi, chính trị gia bảo thủ có thái độ cứng rắn với Mỹ, sẽ thúc đẩy tiến trình đàm phán thỏa thuận này.

Mặt khác, cả hai duy trì lập trường cứng rắn, quyết không nhượng bộ lợi ích trên bàn đàm phán.

Iran muốn Mỹ dỡ bỏ trừng phạt trước khi thực hiện nghĩa vụ với chương trình hạt nhân. Washington lại yêu cầu Tehran tuân thủ thỏa thuận và tiến hành đánh giá trước khi hủy cấm vận. Mỹ và Iran đều cho rằng chủ động yêu cầu nối lại đối thoại là dấu hiệu của sự nhượng bộ. Do đó, cả hai liên tục đẩy trách nhiệm cho nhau, bởi không ai muốn là người lên tiếng trước.

Điều này khiến đối thoại về JCPOA tại Vienna, dù đã qua 6 vòng, vẫn chưa đạt điều mong muốn. 6 năm sau ngày ký kết, tầm nhìn về thỏa thuận lịch sử, thay đổi cục diện trong quan hệ giữa Tehran và phương Tây, đem lại cái kết “có lợi cho tất cả” vẫn dang dở.

Rất gần, rất xa là vậy.

Vụ làm giàu uranium kim loại: Iran trấn an, nói vì mục đích hòa bình, Mỹ tỏ nguyện vọng

Vụ làm giàu uranium kim loại: Iran trấn an, nói vì mục đích hòa bình, Mỹ tỏ nguyện vọng

Ngày 7/7, Bộ Ngoại giao Iran đã trấn an dư luận quốc tế rằng, Tehran làm giàu uranium kim loại lên mức tinh khiết 20% ...

Giữa những lạc quan về đàm phán hạt nhân Iran, Tehran tạt gáo nước lạnh

Giữa những lạc quan về đàm phán hạt nhân Iran, Tehran tạt gáo nước lạnh

Ngày 6/7, Iran đã thông báo cho Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) về các kế hoạch sản xuất uranium được làm ...

Đọc thêm

Trưa 21/9, Hà Nội thêm 10 ca mắc Covid-19, riêng ổ dịch Long Biên có 5 ca

Trưa 21/9, Hà Nội thêm 10 ca mắc Covid-19, riêng ổ dịch Long Biên có 5 ca

Baoquocte.vn. Từ 6h đến 12h ngày 21/9, địa bàn TP. Hà Nội ghi nhận thêm 10 ca bệnh Covid-19; trong đó, 8 ca tại khu cách ly, 2 ca tại khu ...
Giới thiệu sản phẩm của Việt Nam đến người tiêu dùng Hy Lạp

Giới thiệu sản phẩm của Việt Nam đến người tiêu dùng Hy Lạp

Baoquocte.vn. Đại sứ Việt Nam tại Hy Lạp Lê Hồng Trường đã dẫn đoàn Đại sứ quán Việt Nam tham dự Hội chợ Quốc tế Thessaloniki 2021 (TIF, 11-19/9)
Pogba tận hưởng những ngày chơi bóng ở Man Utd với phong độ nổi bật

Pogba tận hưởng những ngày chơi bóng ở Man Utd với phong độ nổi bật

Baoquocte.vn. Sau khi nói chuyện và nhận xét Paul Pogba là ngôi sao tài năng, giờ đây Raphael Varane khuyên tiếp đồng đội tuyển Pháp hãy ở lại Old Trafford.
Phú Quốc: Phát hiện nhiều ca Covid-19 trong cộng đồng, ra thông báo khẩn tìm người liên quan

Phú Quốc: Phát hiện nhiều ca Covid-19 trong cộng đồng, ra thông báo khẩn tìm người liên quan

Baoquocte.vn. Sau khi phát hiện một trường hợp mắc Covid-19, lực lượng y tế TP. Phú Quốc đã tổ chức xét nghiệm, phát hiện thêm 10 trường hợp dương tính.
Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia tổ chức chương trình vui Tết Trung thu

Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia tổ chức chương trình vui Tết Trung thu

Baoquocte.vn. Chương trình vui Tết Trung thu như một món quà đặc biệt gửi tới các bạn nhỏ là con em cán bộ nhân viên Đại sứ quán Việt Nam tại ...
Nới lỏng giãn cách, những ai được phép ra, vào Hà Nội?

Nới lỏng giãn cách, những ai được phép ra, vào Hà Nội?

Baoquocte.vn. Dù nới lỏng giãn cách nhưng Hà Nội vẫn kiểm soát chặt chẽ người ra, vào thành phố. Những ai sẽ được phép di chuyển qua 22 chốt ở cửa ...
Quan hệ Việt Nam-Hoa Kỳ: Phát triển mạnh mẽ, đảm bảo lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước

Quan hệ Việt Nam-Hoa Kỳ: Phát triển mạnh mẽ, đảm bảo lợi ích thiết thực cho nhân dân hai nước

Baoquocte.vn. Quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Hoa Kỳ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trên tất cả lĩnh vực, mang lại lợi ích thiết thực cho nhân dân 2 ...
Covid-19 thế giới 21/9: Quốc gia ASEAN khiến thế giới kinh ngạc; Mỹ chấm dứt lệnh cấm dài 18 tháng; hy vọng lớn từ vaccine dạng xịt

Covid-19 thế giới 21/9: Quốc gia ASEAN khiến thế giới kinh ngạc; Mỹ chấm dứt lệnh cấm dài 18 tháng; hy vọng lớn từ vaccine dạng xịt

Baoquocte.vn. Toàn cầu ghi nhận xấp xỉ 230 triệu ca mắc Covid-19, trong đó có hơn 4,71 triệu ca tử vong và gần 206,5 triệu ca bình phục.
Yếu tố nào khiến nguy cơ nhiễm Covid-19 của người đã tiêm vaccine tăng?

Yếu tố nào khiến nguy cơ nhiễm Covid-19 của người đã tiêm vaccine tăng?

Baoquocte.vn. Loại vaccine, các biến thể, thời gian sau tiêm và hệ miễn dịch của từng người tác động tới khả năng mắc bệnh.
Bệnh nhân Covid-19 ở châu Phi: 216 ngày, virus đột biến 30 lần

Bệnh nhân Covid-19 ở châu Phi: 216 ngày, virus đột biến 30 lần

Baoquocte.vn. Các nhà khoa học đã tìm ra nguyên nhân của việc nhiều biến chủng Covid-19 xuất hiện đầu tiên ở châu Phi.
Covid-19 thế giới 21/9: Quốc gia ASEAN khiến thế giới kinh ngạc; Mỹ chấm dứt lệnh cấm dài 18 tháng; hy vọng lớn từ vaccine dạng xịt

Covid-19 thế giới 21/9: Quốc gia ASEAN khiến thế giới kinh ngạc; Mỹ chấm dứt lệnh cấm dài 18 tháng; hy vọng lớn từ vaccine dạng xịt

Baoquocte.vn. Toàn cầu ghi nhận xấp xỉ 230 triệu ca mắc Covid-19, trong đó có hơn 4,71 triệu ca tử vong và gần 206,5 triệu ca bình phục.
Đại hội đồng Liên hợp quốc: Tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ gửi thông điệp 'hậu Afghanistan'

Đại hội đồng Liên hợp quốc: Tổng thống Mỹ Joe Biden sẽ gửi thông điệp 'hậu Afghanistan'

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ sẽ không tin vào khái niệm về một cuộc Chiến tranh Lạnh mới với thế giới bị chia cắt thành các khối.
Mỹ nói gì với Ấn Độ về AUKUS?

Mỹ nói gì với Ấn Độ về AUKUS?

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin đã có cuộc điện đàm với người đồng cấp Ấn Độ Rajnath Singh, thảo luận về các vấn đề song phương và khu vực.
Tình hình Syria: Nga-Thổ Nhĩ Kỳ sắp họp thượng đỉnh, quân đội Mỹ tuyên bố không kích ở Idlib

Tình hình Syria: Nga-Thổ Nhĩ Kỳ sắp họp thượng đỉnh, quân đội Mỹ tuyên bố không kích ở Idlib

Baoquocte.vn. Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ sẽ sớm đến Nga để hội đàm với người đồng cấp nước chủ nhà về nhiều vấn đề, trong đó có xung đột ở Syria.
Giữa tin đồn liên quan lính đánh thuê Nga, Bộ trưởng Quốc phòng Pháp sang thẳng Mali ra cảnh báo cứng rắn

Giữa tin đồn liên quan lính đánh thuê Nga, Bộ trưởng Quốc phòng Pháp sang thẳng Mali ra cảnh báo cứng rắn

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Quốc phòng Pháp đã đến Mali gặp người đồng cấp nước chủ nhà trong bối cảnh có thông tin Bamako lên kế hoạch thuê lính đánh thuê Nga.
Bầu cử Hạ viện Nga: Đảng cầm quyền thắng áp đảo, ông Putin cảm ơn người dân, Trung Quốc ủng hộ

Bầu cử Hạ viện Nga: Đảng cầm quyền thắng áp đảo, ông Putin cảm ơn người dân, Trung Quốc ủng hộ

Baoquocte.vn. Năm chính đảng có đại biểu trong Duma Quốc gia (Hạ viện) Nga khóa mới sau cuộc bầu cử từ 17-19/9 và sự đa dạng chính trị ngày càng mở rộng.
Việt Nam-Liên hợp quốc: Chặng đường 44 năm tốt đẹp, tích cực, điển hình

Việt Nam-Liên hợp quốc: Chặng đường 44 năm tốt đẹp, tích cực, điển hình

Baoquocte.vn. Hợp tác Việt Nam-Liên hợp quốc đạt kết quả tốt, tích cực, là điển hình của một quốc gia từ thế bao vây cấm vận, từng bước hội nhập quốc tế.
Bầu cử Canada: Những gương mặt sáng giá cho chức Thủ tướng Canada

Bầu cử Canada: Những gương mặt sáng giá cho chức Thủ tướng Canada

Baoquocte.vn. Cuộc bầu cử Canada lần thứ 44 hứa hẹn sẽ là cuộc đua sát nút giữa Thủ tướng Justin Trudeau và lãnh đạo đảng Bảo thủ Erin O’Toole.
Angela Merkel: Người phụ nữ quyền lực của thế giới

Angela Merkel: Người phụ nữ quyền lực của thế giới

Baoquocte.vn. Với 16 năm lãnh đạo nước Đức, Thủ tướng Angela Merkel giúp nước Đức trở thành một lực lượng ổn định trên bàn cờ thế giới.
Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Baoquocte.vn. Nhờ khả năng linh hoạt, biết cách thay đổi theo thời thế, sau 33 năm, tổ chức khủng bố al-Qaeda, kẻ đứng sau vụ khủng bố 11/9 vẫn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn.
Sự kiện 11/9: Hai mươi năm nhìn lại

Sự kiện 11/9: Hai mươi năm nhìn lại

Baoquocte.vn. 20 năm sau sự kiện 11/9, thế giới vẫn chưa thực sự quên được nỗi đau này, cũng như những cơn ác mộng mà chủ nghĩa khủng bố mang lại.
Nhật Bản: Thủ tướng Suga từ chức, 'cánh cửa khác' dành cho ai?

Nhật Bản: Thủ tướng Suga từ chức, 'cánh cửa khác' dành cho ai?

Baoquocte.vn. Việc Thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide tuyên bố sẽ từ chức để ngỏ cánh cửa cho cuộc đua người kế nhiệm.
AUKUS và sự xáo trộn bàn cờ địa chính trị ở châu Á-Thái Bình Dương

AUKUS và sự xáo trộn bàn cờ địa chính trị ở châu Á-Thái Bình Dương

Baoquocte.vn. AUKUS đã làm bùng nổ cuộc khủng hoảng ngoại giao giữa Mỹ-Pháp, Australia-Pháp và giữa liên minh xuyên Đại Tây Dương.
Mỹ và những mục tiêu chiến lược ở Biển Đông

Mỹ và những mục tiêu chiến lược ở Biển Đông

Baoquocte.vn. Sự quyết đoán ngày càng tăng của Trung Quốc ở Biển Đông, Biển Hoa Đông có thể ảnh hưởng đến lợi ích của Mỹ ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và nhiều nơi ...
Ấn Độ-Australia: Quan hệ tụt dốc với Trung Quốc và sự hội tụ lợi ích chiến lược

Ấn Độ-Australia: Quan hệ tụt dốc với Trung Quốc và sự hội tụ lợi ích chiến lược

Baoquocte.vn. Sự hội tụ lợi ích chiến lược trong việc đảm bảo trật tự ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương là chất keo gắn kết Ấn Độ và Australia.
Đại dịch Covid-19 và các nền kinh tế mới nổi: Những bước lùi khó cưỡng

Đại dịch Covid-19 và các nền kinh tế mới nổi: Những bước lùi khó cưỡng

Baoquocte.vn. Bài báo ‘Bước thụt lùi nghiêm trọng ở các nước mới nổi’ trên báo Le Monde cho rằng, dịch Covid-19 cản trở bước tiến của các nền kinh tế mới nổi.
Nga và Ấn Độ bắt tay giải quyết tình hình Afghanistan

Nga và Ấn Độ bắt tay giải quyết tình hình Afghanistan

Baoquocte.vn. Nga-Ấn Độ có nhiều lợi ích chung trong đảm bảo rằng Taliban thực hiện lời hứa về ngăn chặn các nhóm khủng bố cực đoan và làn sóng tị nạn từ Afghanistan.
Sẵn sàng hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân, Mỹ và Anh muốn gì?

Sẵn sàng hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân, Mỹ và Anh muốn gì?

Baoquocte.vn. Trang The Economist vừa đăng bài phân tích về tác động của việc Mỹ và Anh hỗ trợ Australia phát triển tàu ngầm hạt nhân.
Phiên bản di động