Tranh luận giáo dục bằng hình phạt hay khuyên nhủ: Biết điểm dừng để lời trách phạt ở ngưỡng an toàn

Nguyễn Thanh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Giáo dục trẻ chưa bao giờ là hành trình dễ dàng và dễ dãi. Giữa hình phạt và bạo lực mong manh vô cùng. Mong sao chúng ta biết điểm dừng để lời trách phạt của mình dừng ở ngưỡng an toàn, để trẻ biết sai mà sửa và cảm nhận trọn vẹn yêu thương từ chính sự nghiêm khắc của người lớn.
Giáo dục bằng hình phạt hay khuyên nhủ: Đừng lầm tưởng!
Giáo dục trẻ chưa bao giờ là hành trình dễ dàng và dễ dãi.

Tranh luận trên mạng xã hội về giáo dục bằng khuyên nhủ hay hình phạt thực sự sẽ không thể kết thúc nếu như chưa tìm ra giải pháp hữu hiệu trong giáo dục trẻ.

Văn hóa Á Đông với truyền thống gia đình nhiều thế hệ trọng chữ hiếu đã neo giữ những giá trị văn hóa tốt đẹp bao đời của người Việt. Con cái vâng lời bố mẹ, kính trọng ông bà và nép mình vào khuôn phép, gia phong để khôn lớn, trưởng thành. Nếp sống và nếp nghĩ bao đời ấy đã tạo nên những con người thành công trong sự nghiệp lẫn cuộc đời.

Tuy nhiên, chính tư duy ăn sâu mọc rễ "cá không ăn muối cá ươn" rồi "thương cho roi cho vọt" ẩn nấp dưới mái nhà đã khiến không ít đứa trẻ lớn lên cùng đòn roi và bạo lực.

Suốt thời thơ ấu ăn mắng, ăn roi và những cú bạt tai, đấm đá của bố mẹ đã in hằn những vết xước đắng cay trong tâm hồn trẻ. Sự mặc cảm, tự ti khiến con không hề có tiếng nói cá nhân, không bao giờ có chính kiến và cứ chui sâu hơn vào vỏ bọc nhút nhát, đớn hèn. Rồi dòng đời nối dài, những đứa trẻ ngày ấy giờ là bố là mẹ lại giáng đòn roi xuống thân thể và tâm hồn thơ bé, mong manh khiến vòng luẩn quẩn của bạo lực cứ giày xéo mãi.

Chúng ta chứng kiến không ít cảnh đời ngang trái với sự nhẫn tâm của bố mẹ khi giáng đòn roi lằn ngang lằn dọc lên tấm lưng, bờ vai, bắp tay, gò má của trẻ thơ. Chúng ta chứng kiến không ít cảnh bi kịch khi bố mẹ bắt con quỳ gối, cởi truồng giữa bàn dân thiên hạ, thậm chí là vô tình khiến sự sống tắt lịm sau ngón đòn trúng chỗ hiểm trên thân thể bé con…

Bạo lực, nhất là cảnh đòn roi vun vút giáng xuống, cảnh thượng cẳng chân hạ cẳng tay bất kể hoàn cảnh xung quanh, cảnh sỉ nhục và xúc phạm nhân cách trẻ trước đám đông… đều không thể chấp nhận! Chúng ta không thể vin vào cớ "yêu thương con nên phải dạy dỗ con", "nghiêm khắc vậy con mới nên người" để gieo đớn đau và ám ảnh về roi vọt lên ký ức tuổi thơ của trẻ!

Ở chiều hướng ngược lại, giáo dục khuyên nhủ và động viên có thật sự là giải pháp tối ưu trong bối cảnh quyền trẻ em đang ngày càng được nhận thức đầy đủ và trân trọng? Tôi e là nhiều người đang lầm tưởng bởi chưa hiểu đúng và đủ về giáo dục bằng hình thức kỉ luật tích cực.

Chúng ta phải bảo vệ quyền được phát triển toàn diện của trẻ và bảo đảm cho trẻ lớn lên trong môi trường giàu yêu thương. Nhưng điều đó không có nghĩa là chúng ta hoàn toàn cho mình cái quyền lớn tiếng mắng mỏ và nạt nộ mỗi khi nghe con trẻ bị la mắng hay đánh roi ở trường học.

Hãy thử nhìn lại hành trình xây dựng trường học thân thiện và học sinh tích cực suốt bao năm qua, chúng ta ghi nhận về môi trường học đường an toàn và chất lượng đón bước chân con trẻ đến trường. Hiệu quả của những quy định về việc nhà giáo phải tôn trọng nhân phẩm người học, tránh xúc phạm thân thể người học ít nhiều đã tạo ra được những "quả ngọt" quả nhất định!

Tuy nhiên, thẳng thắn mà đánh giá thì không ít bố mẹ đang khiến hành trình giáo dục của thầy cô nhọc nhằn vô cùng bởi tính nuông chiều con cái quá mức, bảo bọc con cái vô điều kiện và bênh vực con cái bất kể đúng sai. Trẻ đến trường để học tri thức, rèn nhân cách mà trường học có những nội quy riêng để tạo ra nền nếp.

Vậy nên, khi trẻ không chấp hành nội quy, trẻ bị phạt là lẽ tất nhiên. Thế mà không ít trường hợp phụ huynh làm ầm lên khi nghe con phải quét sân, tưới cây, lau bảng. Tôi xin phép bỏ qua một vài trường hợp xấu xí liên quan đến việc bạo hành trẻ xuất phát từ sự hao hụt tình thương của một số người thầy diễn ra trong thời gian qua, tôi chỉ muốn luận bàn đến hình thức giáo dục tích cực trong trường học hiện nay.

Việc nhắc nhở trò khi vi phạm nội quy, có chế tài xử lý khi không chấp hành quy định học bài và làm bài… đang ngày càng bị tước bỏ khỏi quyền hạn của người thầy. Sẽ thế nào nếu người thầy làm ngơ khi trẻ mắc lỗi? Sẽ thế nào nếu người thầy "mặc kệ nó" khi trẻ sai lầm trong nhận thức, thái độ, hành động?

Một câu nói rất chua chát mà chúng tôi từng nghe: "Phụ huynh không cho nhà trường dạy trẻ, xã hội sẽ dạy nó!", bố mẹ có nghe chăng?

Hãy kịch liệt phê phán và đả kích những cú bạt tai trời giáng và những lời miệt thị cay nghiệt từ người thầy thiếu chữ "tâm"! Nhưng đừng nhảy đùng đùng lên và ầm ầm lao đến trường rượt đuổi những người thầy đầy nhiệt tâm uốn rèn trò vào khuôn nếp! Giáo dục không hình phạt không phải lúc nào cũng hiệu quả và có tác dụng với tất cả học sinh.

Giáo dục trẻ chưa bao giờ là hành trình dễ dàng và dễ dãi. Giữa hình phạt và bạo lực mong manh vô cùng. Mong sao chúng ta biết điểm dừng để lời trách phạt của mình dừng ở ngưỡng an toàn, để trẻ biết sai mà sửa và cảm nhận trọn vẹn yêu thương từ chính sự nghiêm khắc của người lớn.

TS. Vũ Thu Hương: Hình phạt dành cho trẻ có phải là bạo lực?

TS. Vũ Thu Hương: Hình phạt dành cho trẻ có phải là bạo lực?

Mới đây, TS. Vũ Thu Hương đưa ra ý kiến 'giáo dục chỉ khuyên nhủ, không phạt đang hủy hoại giới trẻ' gây ra tranh ...

GS. Phan Văn Trường: 'Giáo dục nên tạo ra những con người có khả năng chỉ huy robot, sáng tạo nhanh hơn trí thông minh nhân tạo'

GS. Phan Văn Trường: 'Giáo dục nên tạo ra những con người có khả năng chỉ huy robot, sáng tạo nhanh hơn trí thông minh nhân tạo'

Giáo dục phải tập trung tạo ra những con người có khả năng chỉ huy robot, sáng tạo nhanh hơn trí thông minh nhân tạo, ...

(theo Dân trí)

Đọc thêm

Viện Biển Đông kỷ niệm 10 năm thành lập

Viện Biển Đông kỷ niệm 10 năm thành lập

Baoquocte.vn. Ngày 1/7/2022, tại Học viện Ngoại giao, Viện Biển Đông đã kỷ niệm 10 năm ngày thành lập và đón nhận bằng khen của Bộ trưởng Ngoại giao.
Thông tin về 2 công dân Việt Nam bị bắt giữ tại Tây Ban Nha

Thông tin về 2 công dân Việt Nam bị bắt giữ tại Tây Ban Nha

Baoquocte.vn. Theo Đại sứ quán Việt Nam tại Tây Ban Nha, ngày 25/6, cảnh sát đảo Mallorca thông báo đã bắt giữ 2 công dân Việt Nam. Hiện 2 công dân ...
Việt Nam có thể đóng góp hiệu quả cho đối thoại và hợp tác trong Hội đồng Nhân quyền

Việt Nam có thể đóng góp hiệu quả cho đối thoại và hợp tác trong Hội đồng Nhân quyền

Baoquocte.vn. Đánh giá về tham gia của Việt Nam tại Khóa họp 50 của HĐNQ LHQ, các nước, các tổ chức quốc tế ghi nhận thông điệp, thành tựu, cam kết ...
Việt Nam tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Hợp tác Mekong-Lan Thương lần thứ 7

Việt Nam tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Hợp tác Mekong-Lan Thương lần thứ 7

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn sẽ tham dự Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Hợp tác Mekong-Lan Thương lần thứ 7 tại Bagan, Myanmar.
Việt Nam tôn trọng và đề cao giá trị phổ quát của ‘Hiến pháp đại dương’ UNCLOS

Việt Nam tôn trọng và đề cao giá trị phổ quát của ‘Hiến pháp đại dương’ UNCLOS

Baoquocte.vn. Theo PGS, TS. Nguyễn Thị Lan Anh, Quyền Viện trưởng Viện Biển Đông, Việt Nam luôn tôn trọng và đề cao giá trị phổ quát của UNCLOS.
Nhận định trước trận giao hữu đội tuyển nữ Việt Nam vs nữ Pháp: Không chỉ là đá giao lưu...

Nhận định trước trận giao hữu đội tuyển nữ Việt Nam vs nữ Pháp: Không chỉ là đá giao lưu...

Baoquocte.vn. Trận đấu giao hữu giữa tuyển nữ Việt Nam với Pháp sẽ diễn ra vào rạng sáng mai (2h10 ngày 2/7) trên sân vận động Stade de la Source ...
Tin thế giới 1/7: Sức ép từ phương Tây đưa Nga-Belarus gần nhau hơn; Ukraine trước tương lai ‘tươi sáng’; Mỹ lại làm căng với Trung Quốc

Tin thế giới 1/7: Sức ép từ phương Tây đưa Nga-Belarus gần nhau hơn; Ukraine trước tương lai ‘tươi sáng’; Mỹ lại làm căng với Trung Quốc

Baoquocte.vn. Nga nói gì về sức ép của phương Tây? Ukraine đạt được thỏa thuận mới với EU; Myanmar xin lỗi Thái Lan... là những sự kiện thế giới nổi bật ...
XSMN 2/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. XSMN hôm nay

XSMN 2/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. XSMN hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 2/7. kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7. XSMN thứ 7. SXMN 2/7. xổ số hôm ...
XSMB 2/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. dự đoán XSMB

XSMB 2/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. dự đoán XSMB

Baoquocte.vn. XSMB 2/7. trực tiếp kết quả xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7. kết quả xổ số miền Bắc 2/7/2022. xổ số hôm nay 2/7. XSMB thứ 7. SXMB ...
XSMT 2/7, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. SXMT 2/7

XSMT 2/7, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. SXMT 2/7

Baoquocte.vn. XSMT 2/7. xổ số hôm nay 2/7. trực tiếp kết quả xổ số miền Trung 2/7/2022. xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7. xổ số miền Trung thứ 7. ...
Dự báo thời tiết: Bão số 1 tạo vùng nguy hiểm trên Biển Đông, gió mạnh từ cấp 6, giật cấp 8 trở lên

Dự báo thời tiết: Bão số 1 tạo vùng nguy hiểm trên Biển Đông, gió mạnh từ cấp 6, giật cấp 8 trở lên

Baoquocte.vn. Dự báo trong 12 giờ tới, bão số 1 di chuyển chủ yếu theo hướng Tây Bắc, mỗi giờ đi được 15-20km và có khả năng mạnh thêm.
Covid-19 ngày 1/7: Số ca khỏi bệnh nhiều gấp 9 lần so với ca mắc mới; tiếp tục không có F0 tử vong

Covid-19 ngày 1/7: Số ca khỏi bệnh nhiều gấp 9 lần so với ca mắc mới; tiếp tục không có F0 tử vong

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 1/7 của Bộ Y tế cho biết có 927 ca mắc mới Covid-19, 8.345 F0 khỏi, tiếp tục không có bệnh nhân tử vong.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (1-2/7): Hà Nội, Bắc Bộ, Trung Bộ ngày nắng; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối cục bộ có mưa to

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (1-2/7): Hà Nội, Bắc Bộ, Trung Bộ ngày nắng; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối cục bộ có mưa to

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Bắc Bộ, Trung Bộ ngày nắng, chiều tối mưa rào, dông vài nơi; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối mưa và dông rải rác và mưa to cục bộ.
Cập nhật bão số 1: Chiều tối, đêm 2/7, Đông Bắc Bộ mưa to đến rất to; Bắc Biển Đông biển động dữ dội

Cập nhật bão số 1: Chiều tối, đêm 2/7, Đông Bắc Bộ mưa to đến rất to; Bắc Biển Đông biển động dữ dội

Baoquocte.vn. Trong 24 giờ tới, bão số 1 di chuyển chủ yếu theo hướng Tây Bắc, mỗi giờ đi được khoảng 15km, khả năng mạnh thêm, vùng tâm bão giật cấp 15.
Dự báo thời tiết: Bão số 1 gây sóng lớn kết hợp triều cường vùng ven biển từ Quảng Ninh tới Ninh Bình

Dự báo thời tiết: Bão số 1 gây sóng lớn kết hợp triều cường vùng ven biển từ Quảng Ninh tới Ninh Bình

Baoquocte.vn. Do ảnh hưởng của bão số 1, Bắc Biển Đông có gió mạnh cấp 8-9, vùng gần tâm bão mạnh cấp 10-11, giật cấp 14; sóng biển cao 5,0-7,0m.
Từ 1/7/2022, tăng mức lương tối thiểu vùng, điều chỉnh chính sách cộng điểm ưu tiên thi đại học

Từ 1/7/2022, tăng mức lương tối thiểu vùng, điều chỉnh chính sách cộng điểm ưu tiên thi đại học

Baoquocte.vn. Tăng mức lương tối thiểu vùng; điều chỉnh chính sách cộng điểm ưu tiên thi đại học… là các chính sách mới có hiệu lực từ tháng 7/2022.
Phát hiện mới giúp điều trị tổn thương não ở trẻ sơ sinh

Phát hiện mới giúp điều trị tổn thương não ở trẻ sơ sinh

Baoquocte.vn. Phát hiện mới được đánh giá là đặt nền móng cho việc phát triển một phương pháp điều trị hiệu quả tổn thương não ở trẻ sơ sinh.
Covid-19: Chuyển điều tra vi phạm tại CDC Đà Nẵng

Covid-19: Chuyển điều tra vi phạm tại CDC Đà Nẵng

Baoquocte.vn. Đã có kết luận việc thanh tra việc mua sắm trang thiết bị y tế, sinh phẩm, kít xét nghiệm phục vụ phòng, chống dịch Covid-19 tại CDC Đà Nẵng.
Hàn Quốc lần đầu tiên sản xuất vaccine phòng Covid-19

Hàn Quốc lần đầu tiên sản xuất vaccine phòng Covid-19

Baoquocte.vn. Hàn Quốc cấp phép sử dụng vaccine ngừa Covid-19 nội địa đầu tiên do SK Bioscience phối hợp với Đại học Y khoa Washington (Mỹ) phát triển.
Không ai được bảo vệ hoàn toàn trước biến thể BA.5

Không ai được bảo vệ hoàn toàn trước biến thể BA.5

Baoquocte.vn. Một biến thể phụ của Omicron đang dần chiếm lĩnh thế giới - BA.5. Các nhà khoa học dự đoán, BA.5 sẽ gây ra hầu hết các trường hợp nhiễm Covid-19 mới trong thời gian ...
Triệu chứng của người nhiễm biến thể Omicron BA.5

Triệu chứng của người nhiễm biến thể Omicron BA.5

Baoquocte.vn. Dòng virus BA.5 thuộc biến thể Omicron chủ yếu tác động tới đường hô hấp trên, khiến người bệnh sốt, ớn lạnh, mất khứu giác, ho, nghẹt mũi, sổ mũi…
Những lưu ý khi dùng retinol trị nám, chống lão hóa mà chị em ‘rần rần’ săn đón

Những lưu ý khi dùng retinol trị nám, chống lão hóa mà chị em ‘rần rần’ săn đón

Baoquocte.vn. Các loại kem chứa retinol thời gian qua được chị em ‘rần rần’ săn đón với khả năng cải thiện làn da đáng kể.
Phiên bản di động