Tòa Pháp xử vụ kiện của nạn nhân chất độc da cam Việt Nam: Bước đi lịch sử của một khởi đầu

An Chu
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. TGVN. Ngày 25/1 đã diễn ra phiên tranh tụng đầu tiên tại Tòa đại hình thành phố Evry (ngoại ô thủ đô Paris, Pháp) về vụ kiện của bà Trần Tố Nga chống lại các công ty hóa chất Mỹ đã cung cấp chất độc da cam/dioxin mà quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam.
Tòa Pháp xử vụ kiện của nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam: Bước đi lịch sử của một khởi đầu
Vụ kiện của bà Trần Tố Nga chống lại các công ty hóa chất Mỹ đã cung cấp chất độc da cam/dioxin mà quân đội Mỹ sử dụng trong chiến tranh Việt Nam đã diễn ra hôm 25/1 tại Pháp. (Nguồn: TTXVN)

Vụ kiện lịch sử đòi công lý

Phiên tòa được dự luận đánh giá là "lịch sử" đã thu hút đông đảo người tham dự. Tại phiên tòa, 15 luật sư phía bị đơn đã có hơn 4 giờ tranh luận và bảo vệ các thân chủ là 17 công ty hóa chất Mỹ, bao gồm Monsanto (được Bayer của Đức mua lại vào năm 2018) và Dow Chemical, trong khi 3 luật sư của bà Tố Nga chỉ có thời hạn là 1 tiếng rưỡi.

Thông qua phiên tòa này, bà Tố Nga và các tổ chức ủng hộ vụ kiện mong muốn thúc đẩy sự công nhận quốc tế về một "tội ác hủy diệt môi trường".

Theo luật sư của bà Tố Nga, ông William Bourdon, các công ty hóa chất Mỹ sử dụng tất cả các phương tiện có thể, không phải để ngăn cản phiên tòa diễn ra - vì họ không thể ngăn cản - mà để đưa ra các lập luận cho rằng, hành động của bà Tố Nga là không thể chấp nhận được, là thiếu cơ sở.

Các đại diện bên bị đơn biện hộ rằng, Tòa đại hình Evry không đủ năng lực để xử lý hồ sơ này. Luật sư Jean-Daniel Bretzner của Monsanto lập luận, các công ty này "hành động theo lệnh của một Nhà nước và nhân danh Nhà nước đó", vì vậy, họ có thể được hưởng quyền miễn trừ tư pháp.

Tuy nhiên, Luật sư William Bourdon nhấn mạnh, lời biện hộ này đã lỗi thời: "Chúng tôi phản đối một cách vững chắc bằng cách dựa vào các quy định quốc gia, châu Âu và quốc tế. Có rất nhiều ví dụ trong lịch sử mà các công ty đa quốc gia đã cố gắng áp đặt sự bất khả kháng, rằng họ không phải chịu trách nhiệm vì chỉ tuân theo mệnh lệnh chính trị".

"Chúng tôi khá tự tin vì luật pháp đã phát triển theo hướng tăng cường trách nhiệm của các chủ thể tư nhân, ngay cả khi họ tuyên bố đã hành động vì sự thúc ép của chính quyền", luật sư Bourdon nói.

Dư luận ủng hộ

Tổng Thư ký Hội Hữu nghị Pháp-Việt Jean-Pierre Archambault đánh giá, phiên tranh tụng là "một bước tiến quan trọng" trong vụ kiện mà bà Tố Nga đã bền bỉ theo đuổi suốt hơn 6 năm qua, vì công lý cho các nạn nhân da cam/dioxin Việt Nam.

Ông Archambault cho rằng, lời biện hộ của các luật sư bảo vệ quyền lợi của các công ty đa quốc gia Mỹ "thật đáng rùng mình" bởi: "Họ cho rằng đó là hành động theo mệnh lệnh chính phủ Mỹ, do đó họ không phải chịu bất kỳ trách nhiệm nào cho việc đã sản xuất các loại thuốc diệt cỏ nguy hiểm, khiến hàng triệu nạn nhân vẫn phải chịu đựng những di chứng sau khi chiến tranh đã kết thúc hàng chục năm".

Tổng Thư ký Hội hữu nghị Pháp-Việt khẳng định: "Cuộc đấu tranh của bà Tố Nga sẽ còn tiếp tục và bà sẽ luôn nhận được sự ủng hộ của chúng tôi".

Bà Marie Toussaint, Nghị sỹ châu Âu thuộc Đảng Xanh, không giấu nổi sự phẫn nộ trước việc luật sư bên bị đơn thậm chí còn đưa ra lập luật sai trái rằng, bà Tố Nga không còn chất da cam/dioxin trong máu.

Có thể thấy, các công ty Mỹ đã cố gắng bằng mọi cách rũ bỏ trách nhiệm của họ trong việc sản xuất ra chất độc da cam.

Lịch sử cho thấy trong chiến tranh, những vũ khí nguyên tử đã hủy diệt không những đất đai và con người lúc đó, mà còn ảnh hưởng nặng nề cho nhiều thế hệ sau này.

Theo bà Toussaint, điều tương tự cũng xảy ra đối với những hóa chất độc hại như da cam/dioxin. Các công ty không thể nói rằng, họ sản xuất theo lệnh của chính phủ Mỹ, vì chính họ đã nghiên cứu, thử nghiệm và tham gia đấu thầu cung cấp các hóa chất này cho quân đội Mỹ.

"Chúng ta cần công lý để xây dựng hòa bình. Và không ai có quyền sản xuất ra những hóa chất độc hại ảnh hưởng đến nhiều thế hệ, kể cả trong thời kỳ chiến tranh hay hòa bình", Nghị sĩ Toussaint khẳng định.

Theo ông Jean-Marc Defrémont, Thị trưởng thành phố Savigny-sur-Orge, các công ty hóa chất Mỹ đã sản xuất ra các chất diệt cỏ, phá hủy môi trường nghiêm trọng ở Việt Nam. Tuy nhiên, cho đến nay, họ chưa phải chịu một sự trừng phạt nào.

"Vì vậy, chúng tôi ủng hộ vụ kiện của bà Tố Nga với tư cách là những người bảo vệ sinh thái", ông Defrémont nói.

Sự đấu tranh kiên trì và bền bỉ

Các luật sư William Bourdon, Amélie Lefebvre, Bertrand Repolt đã đồng hành bên bà Tố Nga suốt hơn 10 năm qua, với nhiều dấu mốc quan trọng.

Vào tháng 5/2009, bà Tố Nga đứng ra làm chứng tại Tòa án lương tâm quốc tế vì nạn nhân da cam/dioxin Việt Nam ở Paris.

Cũng từ đó, với sự đồng hành của luật sư William Bourdon và nhà văn André Bouny, Chủ tịch Ủy ban Quốc tế ủng hộ nạn nhân da cam-dioxin Việt Nam, bà quyết định đứng ra kiện các công ty hóa chất Mỹ đã làm bà, con cháu cùng hàng triệu người Việt Nam bị nhiễm chất độc hóa học.

Trước đó, Tòa án Tối cao Mỹ đã bác bỏ đơn kiện của Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam (VAVA) chống lại 37 công ty hóa chất Mỹ.

Bà Tố Nga hiểu rằng lúc bấy giờ, bà là trường hợp duy nhất có thể khởi kiện và là cơ may cuối cùng cho các nạn nhân da cam/dioxin Việt Nam, "vì tôi hội đủ 3 điều kiện: là công dân Pháp gốc Việt, đang sống tại nước duy nhất có luật cho phép luật sư Pháp mở các vụ kiện quốc tế bảo vệ công dân Pháp chống lại một nước khác làm hại mình, và là nạn nhân chất độc dioxin".

Tháng 5/2013, Tòa đại hình Evry đã chấp thuận đơn của bà Tố Nga khởi kiện 26 công ty hóa chất Mỹ.

Tháng 4/2014, bà nhận được thông báo tòa mở phiên đầu tiên với danh sách hầu tòa của 19 công ty hóa chất Mỹ từng sản xuất chất hóa học sử dụng trong chiến tranh Việt Nam, những công ty chưa một lần ra trước bất cứ tòa án nào ở nhiều nước.

Sáu năm trôi qua với 19 phiên thủ tục, bà Tố Nga đối mặt với rất nhiều khó khăn, trở ngại do phía bị đơn gây ra, cũng như những căn bệnh hiểm nghèo.

Sự kiện mong đợi cũng thực sự bắt đầu khi vào ngày 29/6/2020 vừa qua, thẩm phán phiên thủ tục thứ 19 đã quyết định mở phiên xét xử vào ngày 12/10/2020. Tuy sự kiện này bị dời đến ngày 25/1/2021, song mỗi phiên tòa là một bước tiến của những người ủng hộ các nạn nhân chất độc da cam/dioxin.

Các luật sư và những người ủng hộ vụ kiện này ở Pháp cho rằng, đây là bước tiến của cuộc đấu tranh đầy gian khó nhưng cũng đầy quyết tâm của bà Tố Nga vì công lý cho hàng triệu nạn nhân chất độc da cam/dioxin ở Việt Nam.

Từ một người đơn độc, đến nay, bà Tố Nga đã có hàng chục nghìn người từ nhiều nước trên thế giới làm bạn đồng hành, trong đó có rất nhiều người trẻ tuổi sinh ra sau chiến tranh Việt Nam.

Sinh năm 1942 tại Sóc Trăng, bà Trần Tố Nga đã tham gia chiến đấu vì nền độc lập của đất nước.

Bà đã từng là phóng viên Thông tấn xã Giải phóng (TTXGP). Chính trong thời gian này, bà cũng như hàng triệu nạn nhân khác, đã bị nhiễm chất độc da cam/dioxin. Hơn 50 năm sau, trong máu vẫn còn chất độc dioxine, khiến bà mắc nhiều trọng bệnh.

Dù Tòa dự kiến tuyên án vào tháng 5 tới, song với bà, cuộc chiến mới với đầy cam go sẽ còn kéo dài. Bà Tố Nga khẳng định, "chúng tôi sẽ kiên trì và bền bỉ tiếp tục như chặng đường hơn 6 năm qua".

Bà Tố Nga hy vọng, ngày hôm nay là khởi đầu cho sự ủng hộ ngày càng nhiều, vì công lý không chỉ cho riêng bà mà cho tất cả các nạn nhân da cam/dioxin.

TIN LIÊN QUAN
'Sức mạnh nhân đạo' - Chung tay hỗ trợ người nghèo, nạn nhân chất độc da cam
Phát động Phong trào 'Tết vì người nghèo và nạn nhân chất độc da cam'
Khai trương phần mềm ứng dụng vận động Quỹ ủng hộ nạn nhân chất độc da cam/dioxin
Thanh niên Việt kiều tại Pháp ủng hộ nạn nhân chất độc da cam dioxin Việt Nam
'Khát vọng vươn lên' cổ vũ tinh thần nạn nhân chất độc da cam/dioxin
(theo TTXVN)

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Bất chấp căng thẳng ngoại giao, Nga đánh giá 'tích cực' đề nghị tổ chức hội nghị thượng đỉnh Biden-Putin

Bất chấp căng thẳng ngoại giao, Nga đánh giá 'tích cực' đề nghị tổ chức hội nghị thượng đỉnh Biden-Putin

Baoquocte.vn. Moscow đánh giá 'tích cực' đề nghị tổ chức hội nghị thượng đỉnh giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Mỹ Joe Biden.
Italy - Điểm đến du học ngày càng được ưa chuộng của sinh viên Việt Nam

Italy - Điểm đến du học ngày càng được ưa chuộng của sinh viên Việt Nam

Baoquocte.vn. Italy là điểm đến du học ngày càng được ưa chuộng của sinh viên Việt Nam. Đây là phát biểu của Đại sứ Việt Nam tại Italy Nguyễn Thị Bích ...
Nóng! 100% chuyên gia dự báo giá vàng tăng mạnh trong tuần tới

Nóng! 100% chuyên gia dự báo giá vàng tăng mạnh trong tuần tới

Baoquocte.vn. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử cuộc khảo sát, 100% các nhà phân tích đều lạc quan về giá vàng.
Đáp trả Warsaw, Nga quay sang trục xuất 5 nhà ngoại giao vì Ba Lan đứng về phía Mỹ

Đáp trả Warsaw, Nga quay sang trục xuất 5 nhà ngoại giao vì Ba Lan đứng về phía Mỹ

Baoquocte.vn. Quan hệ Nga-Ba Lan trở nên căng thẳng hơn trong những ngày gần đây khi hai bên liên tục đưa ra các biện pháp trừng phạt và đáp trả lẫn ...
Người Việt Nam tại Séc đồng lòng quyết tâm vượt qua đại dịch Covid-19

Người Việt Nam tại Séc đồng lòng quyết tâm vượt qua đại dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Ban chấp hành Hội người Việt Nam tại Séc đã tổ chức cuộc họp trực tuyến về tình hình phòng chống dịch Covid-19 trong cộng đồng.
Doanh nghiệp Mỹ gốc Á tổn thất nặng nề vì Covid-19

Doanh nghiệp Mỹ gốc Á tổn thất nặng nề vì Covid-19

Baoquocte.vn. Theo JPMorgan Chase, các doanh nghiệp do người châu Á làm chủ tại Mỹ đã chịu thiệt hại nặng nề trong giai đoạn đại dịch Covid-19.
Trục xuất 10 nhà ngoại giao, đưa 8 quan chức Mỹ vào danh sách đen, Nga nói sẽ 'đáp trả tương xứng'

Trục xuất 10 nhà ngoại giao, đưa 8 quan chức Mỹ vào danh sách đen, Nga nói sẽ 'đáp trả tương xứng'

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov tuyên bố trục xuất 10 nhà ngoại giao và đưa 8 quan chức Mỹ vào danh sách đen.
Tin bất động sản mới nhất: 29 nhà đầu tư muốn mua lại VietinBank Tower; Đất ở đâu đang sốt, giải pháp ‘hạ nhiệt’ là gì?

Tin bất động sản mới nhất: 29 nhà đầu tư muốn mua lại VietinBank Tower; Đất ở đâu đang sốt, giải pháp ‘hạ nhiệt’ là gì?

Baoquocte.vn. Thông tin về quy hoạch đang có nhiều ‘điểm mù’, nhà đầu tư, kinh doanh bất động sản lợi dụng việc không minh bạch về các dự án để đẩy ...
Người dân Anh bày tỏ niềm tiếc thương Hoàng thân Philip trước khi ông được an táng

Người dân Anh bày tỏ niềm tiếc thương Hoàng thân Philip trước khi ông được an táng

Baoquocte.vn. Nhiều người dân Anh đã đến đặt hoa tưởng nhớ Hoàng thân Philip bên ngoài lâu đài Windsor – khu vực diễn ra tang lễ.
Thủ tướng Suga cam kết đưa quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật 'lên tầm cao mới chưa từng có tiền lệ'

Thủ tướng Suga cam kết đưa quan hệ đồng minh Mỹ-Nhật 'lên tầm cao mới chưa từng có tiền lệ'

Baoquocte.vn. Tăng cường quan hệ đồng minh Washington-Tokyo là khẳng định của Tổng thống Joe Biden khi đón tiếp Thủ tướng Suga Yoshihide tại Nhà Trắng.
Việt Nam chủ động hợp tác với các cơ quan, cơ chế nhân quyền Liên hợp quốc

Việt Nam chủ động hợp tác với các cơ quan, cơ chế nhân quyền Liên hợp quốc

Baoquocte.vn. Ngày 16/4, tại Hòa Bình đã diễn ra Hội thảo 'Các cơ chế nhân quyền Liên hợp quốc: Phương hướng hợp tác của Việt Nam'.
Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng: Instagram phiên bản trẻ em vấp phải rào cản dư luận

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng: Instagram phiên bản trẻ em vấp phải rào cản dư luận

Baoquocte.vn. Một trang Instagram dành cho trẻ em sẽ mang lại cho các em nhỏ nhiều rủi ro nghiêm trọng, trong khi chỉ có rất ít lợi ích cho các gia đình.
Việt Nam thúc đẩy Hội đồng Bảo an giải quyết vấn đề bạo lực tình dục trong xung đột

Việt Nam thúc đẩy Hội đồng Bảo an giải quyết vấn đề bạo lực tình dục trong xung đột

Baoquocte.vn. Đại sứ Đặng Đình Quý chủ trì thảo luận mở trực tuyến của Hội đồng Bảo an về chủ đề Phụ nữ, hòa bình và an ninh - Bạo lực tình dục trong xung đột.
Mexico bắt giữ 30 binh sĩ Hải quân nghi liên quan vụ mất tích dân thường

Mexico bắt giữ 30 binh sĩ Hải quân nghi liên quan vụ mất tích dân thường

Baoquocte.vn. 30 binh sĩ thuộc Bộ Hải quân Mexico bị bắt giữ do bị tình nghi liên quan đến các vụ mất tích của nhiều người dân vào năm 2014 tại tNuevo Laredo.
Vụ cảnh sát Mỹ bắn tử vong công dân da màu: Cơn giận dữ dâng cao bất chấp giới nghiêm, Tổng thống Biden gọi 'thảm kịch'

Vụ cảnh sát Mỹ bắn tử vong công dân da màu: Cơn giận dữ dâng cao bất chấp giới nghiêm, Tổng thống Biden gọi 'thảm kịch'

Baoquocte.vn. Làn sóng biểu tình phản đối vụ cảnh sát bắn nhầm công dân da màu dẫn đến tử vong ở Minneapolis, Mỹ, đã biến thành bạo lực.
Ấn Độ-EU tiến hành đối thoại nhân quyền lần thứ 9

Ấn Độ-EU tiến hành đối thoại nhân quyền lần thứ 9

Baoquocte.vn. Ngày 12/4, Đối thoại Nhân quyền Ấn Độ-EU lần thứ 9 đã diễn ra tại New Delhi.
Báo Anh: Việt Nam đang vươn lên với tư cách một cường quốc tầm trung

Báo Anh: Việt Nam đang vươn lên với tư cách một cường quốc tầm trung

Baoquocte.vn. Việt Nam đang trên hành trình trở thành một cường quốc tầm trung, thể hiện qua vai trò trong chuỗi cung ứng toàn cầu và phát triển công nghệ 5G...
Góc nhìn: ‘Sẽ không an toàn nếu áp dụng hộ chiếu vaccine vào lúc này’

Góc nhìn: ‘Sẽ không an toàn nếu áp dụng hộ chiếu vaccine vào lúc này’

Baoquocte.vn. Với diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19, sẽ không an toàn nếu nước ta nóng vội, mạo hiểm áp dụng hộ chiếu vaccine vào thời điểm này.
Báo Iran: Chính phủ mới của Việt Nam sẽ thúc đẩy nền kinh tế số và chống tham nhũng

Báo Iran: Chính phủ mới của Việt Nam sẽ thúc đẩy nền kinh tế số và chống tham nhũng

Baoquocte.vn. Báo Hamshari của Iran mới đây có bài viết về những ưu tiên của Chính phủ mới của Việt Nam và kỳ vọng đối với kinh tế Việt Nam trong tương lai.
Bước tiến trong bảo vệ thông tin cá nhân

Bước tiến trong bảo vệ thông tin cá nhân

Baoquocte.vn. Hiện nay, tình trạng lộ, lọt, đánh cắp, mua bán thông tin cá nhân diễn ra phổ biến trên không gian mạng, ảnh hưởng trực tiếp đến người dân.
Hộ chiếu vaccine và những nút thắt mới

Hộ chiếu vaccine và những nút thắt mới

Baoquocte.vn. Ý tưởng triển khai hộ chiếu vaccine là hệ quả tất yếu từ việc điều chế ra vaccine phòng Covid-19 cũng như nhu cầu bức thiết của cuộc sống xã hội.
Thành lập cơ quan nhân quyền quốc gia Việt Nam cần thiết và hợp xu thế

Thành lập cơ quan nhân quyền quốc gia Việt Nam cần thiết và hợp xu thế

Baoquocte.vn. Việc thành lập một hoặc một số cơ quan có chức năng của cơ quan nhân quyền quốc gia ở nước ta hiện là cần thiết và có ý nghĩa nhiều mặt.
Hơn một nửa số hộ chiếu vàng ở CH Cyprus được cấp trái luật

Hơn một nửa số hộ chiếu vàng ở CH Cyprus được cấp trái luật

Baoquocte.vn. Hơn 50% số hộ chiếu mà CH Cyprus cấp cho các nhà đầu tư theo chương trình hộ chiếu vàng là trái quy định pháp luật.
Sỹ quan thứ ba của Việt Nam làm nhiệm vụ tại Trụ sở Liên hợp quốc là ai?

Sỹ quan thứ ba của Việt Nam làm nhiệm vụ tại Trụ sở Liên hợp quốc là ai?

Baoquocte.vn. Tính đến thời điểm này, Việt Nam đã có 3 sỹ quan trúng tuyển vào làm việc tại trụ sở Liên hợp quốc.
Ngày thế giới phòng, chống bom mìn (4/4): Chung tay vì cuộc sống bình yên

Ngày thế giới phòng, chống bom mìn (4/4): Chung tay vì cuộc sống bình yên

Baoquocte.vn. Việt Nam là một trong những quốc gia phải gánh chịu hậu quả nặng nề của bom mìn, vật nổ còn sót lại sau chiến tranh.
Hỏi đáp về Ngày Quốc tế: Người mắc chứng tự kỷ không có những biểu hiện nào?

Hỏi đáp về Ngày Quốc tế: Người mắc chứng tự kỷ không có những biểu hiện nào?

Baoquocte.vn. Ngày 2/4 hằng năm được Liên hợp quốc chọn là Ngày Thế giới Nhận thức Tự kỷ nhằm kêu gọi tăng cường sự quan tâm và hiểu biết về hội chứng này.
Alphonso Davies - Cầu thủ bóng đá đầu tiên trở thành Đại sứ thiện chí UNHCR

Alphonso Davies - Cầu thủ bóng đá đầu tiên trở thành Đại sứ thiện chí UNHCR

Baoquocte.vn. Alphonso Davies - - ngôi sao của câu lạc bộ Bayern Munich muốn lên tiếng vì những người tị nạn và giúp họ tạo ra sự khác biệt.
Qatar: Tăng lương tối thiểu lên mức 275 USD, lao động hưởng lợi

Qatar: Tăng lương tối thiểu lên mức 275 USD, lao động hưởng lợi

Baoquocte.vn. Mức lương tối thiểu 275 USD/tháng cho mọi người lao động tại Qatar chính thức có hiệu lực ngày 20/3.
Phiên bản di động