Tiền tệ: 'Vũ khí chiến lược' được Bắc Kinh kích hoạt phản công Mỹ

THU TRANG
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Tiền tệ đã chính thức trở thành một vũ khí phản công chiến lược của Trung Quốc vào Mỹ, sau cuộc “đấu khẩu” nổi tiếng giữa hai người khổng lồ tại Đối thoại cấp cao Alaska, Mỹ.

Được giới quan sát coi như một biểu tượng phản công chiến lược, toàn diện và dài hạn trong cuộc đọ sức với Mỹ, Thỏa thuận hợp tác toàn diện Trung Quốc - Iran 25 năm, được ký kết trong chuyến thăm Iran mới đây của Ngoại trưởng Vương Nghị, có một điểm nổi bật là Bắc Kinh sẽ sử dụng đồng Nhân dân tệ (CNY) trong giao dịch, dùng phương thức kinh tế hàng đổi hàng (đầu tư trực tiếp để đổi lấy dầu thô) nhằm triển khai đầu tư khoảng 400 tỷ USD vào Iran, trong khi vẫn lách các lệnh trừng phạt của Mỹ.

Bắc Kinh kích hoạt ‘vũ khí chiến lược’
Nhiều dự đoán trước đây cho rằng, CNY sẽ sớm thách thức vị trí bá chủ của USD khi quy mô kinh tế nước này tăng lên.

Đòn phản công chiến lược

Sau phản ứng cứng rắn của Trung Quốc tại Đối thoại cấp cao vào giữa tháng Ba, cộng đồng quốc tế chú ý tới việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) cùng lúc đưa ra các biện pháp trừng phạt Bắc Kinh về vấn đề Tân Cương. Những biện pháp trừng phạt của Mỹ luôn khiến Trung Quốc không dễ chịu, tìm mọi cách làm suy yếu sức ảnh hưởng của Mỹ và phương Tây về phương diện này.

Việc Trung Quốc và Iran “xích lại gần nhau” có thể nói là kết quả tất yếu của việc Mỹ quá lạm dụng các biện pháp trừng phạt kinh tế. Tất nhiên, với quyền thống trị kinh tế được xây dựng dựa trên địa vị thống trị của USD đã giúp các biện pháp trừng phạt đơn phương của Mỹ mang lại hiệu quả lớn. Tuy nhiên, càng sử dụng và thậm chí lạm dụng biện pháp trừng phạt có thể dẫn đến sự phản kháng ngày càng lớn. Biện pháp này có thể phản tác dụng và đe dọa sự thống trị của USD.

Tất nhiên, sự thống trị của USD sẽ không dễ dàng bị “lung lay” trong một sớm một chiều. Tuy nhiên, khi Trung Quốc không chỉ là nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, mà còn là quốc gia có chuỗi sản xuất hoàn thiện, thì việc Bắc Kinh dốc sức thúc đẩy quốc tế hóa CNY sẽ là mối đe dọa không nhỏ với Washington trong dài hạn.

Giới phân tích cho rằng, Trung Quốc dường như muốn duy trì một đồng tệ tăng giá ổn định, vì điều này có thể giúp tái cân bằng nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Một cuộc chiến ngầm

Cụm từ “chiến tranh tiền tệ” lần đầu được Bộ trưởng Tài chính Brazil đề cập vào năm 2010, khi cáo buộc Mỹ và các nước khác theo đuổi giảm giá đồng tiền để tăng cạnh tranh. Các bộ trưởng tài chính G7 và các thống đốc Ngân hàng trung ương (NHTƯ) sau đó vào năm 2013 đã cam kết không lạm dụng chính sách tỷ giá hối đoái, không theo đuổi kích thích tiền tệ để làm giảm giá tiền tệ.

Nhưng thực tế, ngay cả các quốc gia lớn cũng không tránh khỏi việc vi phạm thỏa thuận năm 2013 này. Không chỉ Trung Quốc mà chính Mỹ cũng đã nhiều lần tham gia, thậm chí công khai can thiệp mạnh tay, chẳng hạn, cựu Tổng thống Donald Trump từng liên tiếp gây áp lực lên Fed để hạ lãi suất với mục tiêu rõ ràng là làm mất giá tiền tệ.

Đối mặt với các lệnh trừng phạt của Mỹ thời gian qua, Nga thực tế đã chuyển kho dự trữ ngoại hối ra khỏi USD vào năm 2018 và đang bán dầu bằng các loại tiền không phải là USD. Tương tự, châu Âu hoặc Trung Quốc có thể thành công trong việc phát triển các cơ chế thanh toán thay thế, cho phép Iran bán dầu để lấy các ngoại tệ khác sau lệnh cấm vận của Mỹ.

Dù vậy, bất chấp có nhiều năm thâm hụt tài chính và tài khoản vãng lai, cộng thêm tỷ lệ nợ/GDP của Mỹ ngày càng tăng lên, USD vẫn được xem là đồng tiền số một, có lẽ do chưa có sự thay thế tốt hơn vào thời điểm này.

Báo cáo của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) về giá trị thanh toán của các đồng tiền trên thị trường ngoại hối toàn cầu, cho thấy, USD vẫn ở vị trí đầu tiên, cách xa vị trí tiếp theo là đồng Euro, yên Nhật và bảng Anh. Cụ thể, 47% giá trị thanh toán toàn cầu là bằng USD, so với mức 31% bằng Euro. Hơn nữa, 88% giao dịch ngoại hối liên quan đến đồng USD, gần gấp ba lần mức 32% của Euro. Ngoài ra, các NHTƯ hiện nắm giữ 62% dự trữ bằng USD so với chỉ 20% bằng Euro. USD cũng chiếm ưu thế đối với các biện pháp sử dụng tiền tệ khác trong thương mại và tài chính.

Trong khi đó, CNY của Trung Quốc sau khi được quốc tế hóa, hiện vẫn ở vị trí thứ tám về mức độ sử dụng để thanh toán trên thị trường ngoại hối, nhưng xét riêng trong hệ thống thanh toán SWIFT thì CNY đã tăng lên vị trí thứ năm và cũng xếp thứ năm về giá trị nắm giữ trong dự trữ ngoại hối của các NHTƯ.

Cụm từ “chiến tranh tiền tệ” lần đầu được Bộ trưởng Tài chính Brazil đề cập vào năm 2010, khi cáo buộc Mỹ và các nước khác theo đuổi giảm giá đồng tiền để tăng cạnh tranh.

Tính toán riêng

Nhiều dự đoán trước đây cho rằng, CNY sẽ sớm thách thức vị trí bá chủ của USD khi quy mô kinh tế nước này tăng lên. Tuy nhiên, điểm hạn chế lớn nhất hiện nay của CNY là khả năng giữ giá trị sau động thái phá giá mạnh trong thời gian qua. Và Bắc Kinh thì đã bắt đầu tính toán đến điểm yếu đó.

Biểu hiện gần đây nhất là Trung Quốc đã không ghìm đà tăng giá của CNY bất chấp áp lực mà đồng tiền này đang đặt ra đối với lĩnh vực xuất khẩu, dù CNY đã tăng giá 9% so với USD kể từ tháng 6/2020 nhờ đà hồi phục của nền kinh tế.

Nguyên nhân được chỉ ra là do tăng trưởng kinh tế Trung Quốc phục hồi mạnh hậu Covid-19, dòng vốn đầu tư nước ngoài liên tục tăng đổ vào thị trường cổ phiếu, trái phiếu; trong khi đồng USD yếu, lãi suất toàn cầu ở mức thấp.

Giới phân tích cho rằng, Trung Quốc dường như muốn duy trì một đồng tệ tăng giá ổn định, vì điều này có thể giúp tái cân bằng nền kinh tế lớn thứ hai thế giới vốn đang chuyển dịch trọng tâm phát triển sang chiến lược “tuần hoàn kép” hướng đến một nền kinh tế được dẫn đắt bởi sản xuất và tiêu dùng nội địa, thay vì trọng tâm xuất khẩu như trước đây và quan trọng là giảm phụ thuộc bên ngoài.

Tất nhiên, đà tăng của đồng tiền có thể tạo cơ hội cho Bắc Kinh đạt được mục tiêu chiến lược là thúc đẩy giá trị quốc tế của CNY, nhưng nếu nó quá mạnh thì sẽ ảnh hưởng các ưu tiên khác. Cụ thể, nó đang tạo gánh nặng cho các nhà xuất khẩu Trung Quốc, vốn đang đau đầu do chi phí tăng vọt từ nguyên liệu thô cho đến cước vận tải biển.

Thực tế, Bắc Kinh cũng đã tiến hành một vài bước để kìm hãm có kiểm soát đà tăng giá của CNY, nhưng đều bị đánh giá là “chưa đủ mạnh”. CNY được dự báo sẽ tiếp tục mạnh lên trong năm nay, bởi nhu cầu toàn cầu đối với các tài sản Trung Quốc vẫn đang khá mạnh. Một đồng nội tệ mạnh hơn và ổn định là những gì Bắc Kinh đang tính trong thời điểm này.

TIN LIÊN QUAN
Tỷ giá ngoại tệ hôm nay 8/4: Nhân dân tệ quay đầu giảm, USD tiếp đà đi xuống
Trung Quốc-Iran ‘xích lại gần nhau’, hàn thử biểu quan trọng trong đọ sức Mỹ-Trung?
Bộ trưởng Tài chính Mỹ ủng hộ động thái hỗ trợ các nước nghèo của IMF
Tham vọng của Trung Quốc trong cuộc đua phát hành tiền kỹ thuật số
'Tuyên chiến' với tiền ảo, Trung Quốc tham vọng giữ quyền lực kinh tế bằng Nhân dân tệ điện tử
THU TRANG

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Đọc thêm

XSMB 16/6 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 16/6/2021 - xổ số hôm nay 16/6 - SXMB

XSMB 16/6 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 16/6/2021 - xổ số hôm nay 16/6 - SXMB

Baoquocte.vn. XSMB 16/6. KQSXMB 16/6. xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 ngày 16 tháng 6 năm 2021. XSMB thứ 4. xổ số hôm nay. SXMB.
Lịch âm 16/6 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 16/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 16/6/2021

Lịch âm 16/6 - Xem âm lịch hôm nay thứ 4 ngày 16/6/2021 chính xác nhất - Lịch vạn niên 16/6/2021

Baoquocte.vn. Lịch âm 16/6. Âm lịch hôm nay 16/6. Xem âm lịch hôm nay ngày 16/6/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 16 tháng 6 năm 2021 hôm nay.
XSMT 16/6 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 16/6/2021 - xổ số hôm nay 16/6 - SXMT

XSMT 16/6 - Kết quả xổ số miền Trung hôm nay 16/6/2021 - xổ số hôm nay 16/6 - SXMT

Baoquocte.vn. XSMT 16/6. KQSXMT 16/6. xổ số miền Trung hôm nay thứ 4 ngày 16 tháng 6 năm 2021. XSMT thứ 4. xổ số hôm nay. SXMT.
XSMN 16/6 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 16/6/2021 - xổ số hôm nay 16/6 - SXMN

XSMN 16/6 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 16/6/2021 - xổ số hôm nay 16/6 - SXMN

Baoquocte.vn. XSMN 16/6. xổ số hôm nay 16/6. xổ số miền Nam hôm nay thứ 4 ngày 16 tháng 6 năm 2021. KQXSMN thứ 4. SXMN 16/6. KQSXMN.
XSĐN 16/6 - Kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 16/6/2021 - SXĐN 16/6 - KQXSĐN thứ 4

XSĐN 16/6 - Kết quả xổ số Đồng Nai hôm nay 16/6/2021 - SXĐN 16/6 - KQXSĐN thứ 4

Baoquocte.vn. XSĐN 16/6. Xổ số Đồng Nai hôm nay ngày 16 tháng 6 năm 2021. xo so dong nai. KQXSĐN 16/6. KQXSĐN.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 16/6/2021: Bảo Bình không nên chi tiêu quá đà, Sư Tử tình cảm có phần giông bão

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Tư ngày 16/6/2021: Bảo Bình không nên chi tiêu quá đà, Sư Tử tình cảm có phần giông bão

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 16/6 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Khai mạc Diễn đàn Sáng kiến trẻ Việt Nam toàn châu Âu - InnoCity 2021

Khai mạc Diễn đàn Sáng kiến trẻ Việt Nam toàn châu Âu - InnoCity 2021

Baoquocte.vn. Diễn đàn Sáng kiến trẻ Việt Nam toàn châu Âu - InnoCity 2021 thu hút hơn 100 đại biểu từ khắp nơi trên thế giới và các đại biểu trong ...
Mỹ-EU đạt thỏa thuận giải quyết tranh chấp 17 năm liên quan tới Airbus và Boeing

Mỹ-EU đạt thỏa thuận giải quyết tranh chấp 17 năm liên quan tới Airbus và Boeing

Baoquocte.vn. Ngày 15/6, Mỹ-EU đã đạt thỏa thuận giải quyết tranh chấp thương mại kéo dài 17 năm về trợ cấp cho Airbus và Boeing.
Ba điểm nhấn từ hai Thượng đỉnh G7 và NATO

Ba điểm nhấn từ hai Thượng đỉnh G7 và NATO

Baoquocte.vn. Sự trở lại của Mỹ, bài toán Nga và Trung Quốc hay bất đồng Anh-EU là điểm nhấn trong Thượng đỉnh G7 và NATO. Báo TG&VN bình luận.
Tin thế giới 15/6: Tổng thống Nga trải lòng trước giờ 'G'; NATO khiến Trung Quốc 'nóng mặt', Nga gắt 'đừng ngạc nhiên nếu vào danh sách đen'

Tin thế giới 15/6: Tổng thống Nga trải lòng trước giờ 'G'; NATO khiến Trung Quốc 'nóng mặt', Nga gắt 'đừng ngạc nhiên nếu vào danh sách đen'

Baoquocte.vn. Thượng đỉnh Nga-Mỹ; NATO-Nga, NATO-Trung Quốc; Thượng đỉnh Mỹ-EU; tình hình Belarus, Dòng chảy phương Bắc 2... là một số tin thế giới nổi bật.
Trung Đông, Vùng Vịnh và Bắc Phi: Thay trọng tâm, đổi định hướng

Trung Đông, Vùng Vịnh và Bắc Phi: Thay trọng tâm, đổi định hướng

Baoquocte.vn. Điểm nóng Trung Đông, với diễn biến chiến sự ác liệt giữa Israel và Hamas, gợi mở điều gì khi muốn nhận diện chính sách đối ngoại của ông Biden? Phân tích.
Chuyện gì đang diễn ra ở Trung Đông? Bản chất cũ trong bối cảnh mới

Chuyện gì đang diễn ra ở Trung Đông? Bản chất cũ trong bối cảnh mới

Baoquocte.vn. Trung Đông lại chứng kiến bùng phát cuộc xung đột Israel-Palestine. Tại sao lại lúc này và rồi triển vọng sẽ thế nào? Báo TG&VN phân tích.
Mỹ-Iran và hồ sơ hạt nhân Iran: Ánh sáng cuối đường hầm

Mỹ-Iran và hồ sơ hạt nhân Iran: Ánh sáng cuối đường hầm

Baoquocte.vn. Mâu thuẫn Mỹ-Iran sẽ thế nào dưới thời của Tổng thống Biden? Qua 100 ngày cầm quyền của ông Biden, số phận của JCPOA có triển vọng ra sao? Báo TG&VN phân tích.
Căng thẳng Nga-Ukraine: Kịch bản cũ, ác mộng xưa

Căng thẳng Nga-Ukraine: Kịch bản cũ, ác mộng xưa

Baoquocte.vn. Căng thẳng gia tăng trong quan hệ Nga-Ukraine đặt ra câu hỏi liệu kịch bản cũ của Crimea có trở lại? Chủ ý và ý đồ của các bên là gì? TG&VN phân tích.
Cuộc đấu mới ‘Ai thắng ai’: Liên thủ đấu liên minh

Cuộc đấu mới ‘Ai thắng ai’: Liên thủ đấu liên minh

Baoquocte.vn. Một bên là liên minh Mỹ-đồng minh, bên kia là Trung Quốc-Nga. Cuộc đấu quốc tế mới lại đặt ra câu hỏi muôn thủa ‘Ai thắng ai?’. Phân tích của báo TG&VN.
Triều Tiên phóng tên lửa và phản ứng của Mỹ: Bên cách cũ, phía tính mới

Triều Tiên phóng tên lửa và phản ứng của Mỹ: Bên cách cũ, phía tính mới

Baoquocte.vn. Phản ứng của Mỹ trước động thái mới của phía Triều Tiên bộc lộ những chủ ý chính sách mới của chính quyền Biden đối với điểm nóng này. TG&VN phân tích
Tập trận quy mô lớn, ông Putin muốn 'khoe cơ bắp' trước thềm Thượng đỉnh Nga-Mỹ?

Tập trận quy mô lớn, ông Putin muốn 'khoe cơ bắp' trước thềm Thượng đỉnh Nga-Mỹ?

Baoquocte.vn. Trước thềm Thượng đỉnh Nga-Mỹ ngày 16/6, Tổng thống Putin cho rằng quan hệ Nga-Mỹ đang ở mức thấp nhất trong nhiều năm.
Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Điểm danh 3 vấn đề nổi cộm 'không thể ngó lơ'*

Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Điểm danh 3 vấn đề nổi cộm 'không thể ngó lơ'*

Baoquocte.vn. Tại hội nghị thượng đỉnh Nga-Mỹ sắp tới, Tổng thống Nga Vladimir Putin và người đồng cấp Mỹ Joe Biden sẽ thảo luận những vấn đề gì?
Thượng đỉnh G7: 'Hội nhà giàu' bắt tay xuất chiêu mới đối chọi Trung Quốc

Thượng đỉnh G7: 'Hội nhà giàu' bắt tay xuất chiêu mới đối chọi Trung Quốc

Baoquocte.vn. Tại hội nghị thượng đỉnh, G7 đang chứng minh rằng những nền dân chủ giàu có nhất thế giới có thể 'đối trọng' với tầm ảnh hưởng của Trung Quốc.
Cơ hội cho Australia tại Thượng đỉnh G7: Thời tới cản không nổi!

Cơ hội cho Australia tại Thượng đỉnh G7: Thời tới cản không nổi!

Baoquocte.vn. Thủ tướng Australia Scott Morrison đến Cornwall, Vương quốc Anh, để tham dự Hội nghị thượng đỉnh G7 năm 2021 với vai trò khách mời đặc biệt.
Tổng thống Joe Biden công du châu Âu: Bài toán 'khó nhằn' khi tập hợp liên minh đối phó Trung Quốc

Tổng thống Joe Biden công du châu Âu: Bài toán 'khó nhằn' khi tập hợp liên minh đối phó Trung Quốc

Baoquocte.vn. Tổng thống Joe Biden sẽ phải thuyết phục một châu Âu đầy thận trọng hợp tác chặt chẽ hơn với Mỹ để đối phó với Trung Quốc.
Thượng đỉnh G7: Đoàn kết hơn sau bài học bó đũa?

Thượng đỉnh G7: Đoàn kết hơn sau bài học bó đũa?

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh đại dịch và nhiều thách thức như biến đổi khí hậu, bất bình đẳng... hội nghị năm nay là cơ hội để G7 thể hiện sự thống nhất.
Phiên bản di động