Thư tín ngoại giao và những vấn đề cần lưu ý

Quang Hiếu
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Thư tín ngoại giao có một số nguyên tắc chung do tập quán quốc tế quy định, tuy nhiên, văn phong, cách trình bày trong mỗi loại thư tín ngoại giao có thể thay đổi theo ngôn ngữ và quy định của mỗi nước.
Công hàm là một loại thư tín ngoại giao. Trong ảnh là Phái đoàn Thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc (LHQ) vừa gửi công hàm lên Tổng thư ký LHQ phản đối lập trường Trung Quốc về vấn đề Biển Đông.
Công hàm là một loại thư tín ngoại giao. Trong ảnh là công hàm của Phái đoàn Thường trực Việt Nam tại Liên hợp quốc (LHQ) gửi Tổng thư ký LHQ phản đối lập trường Trung Quốc về vấn đề Biển Đông vào ngày 30/3/2020.

Thư tín ngoại giao là những công văn giấy tờ trao đổi giữa các cơ quan nhà nước của một quốc gia hay cơ quan điều hành của một tổ chức quốc tế với các cơ quan đại diện của một quốc gia hay tổ chức quốc tế; hoặc giữa những quan chức của các cơ quan trên với nhau.

Công ước Vienna 1961 quy định “thư tín về việc công của cơ quan đại diện là mọi thư tín có liên quan đến cơ quan đại diện và chức năng của cơ quan đại diện”.

Thư tín ngoại giao có thể được chia thành 3 loại: Thư tín ngoại giao chính thức, thư tín riêng và thư tín cá nhân.

Thư tín ngoại giao chính thức là những công văn, giấy tờ trao đổi giữa các cơ quan nhà nước của một quốc gia hay cơ quan điều hành của một tổ chức quốc tế với các cơ quan đại diện của một quốc gia hay tổ chức quốc tế để giải quyết những công việc thuộc thẩm quyền của các cơ quan đó.

Thư tín riêng là một loại thư tín ngoại giao giữa các thành viên cơ quan đại diện và quan chức của quốc gia hay tổ chức tiếp nhận đồng cấp hoặc cấp bậc, chức vụ không quá chênh lệch, nội dung trao đổi việc công không chính thức trong phạm vi chức năng của người viết và người nhận thư.

Thư tín cá nhân trao đổi giữa các cá nhân với nhau nhằm tăng cường quan hệ cá nhân, thường không đề cập công việc. Tuy nhiên, việc tạo mối quan hệ gần gũi giữa các cá nhân có chức vụ quan trọng có ý nghĩa nhất định trong việc giải quyết công việc giữa những cơ quan mà người đó trực thuộc.

Theo Quy định thống nhất mẫu mã thư tín ngoại giao, phong bì và các loại giấy mời dùng trong công tác đối ngoại ban hành kèm theo Quyết định số 1492/2009/QĐ-BNG ngày 21/5/2009 Bộ trưởng Bộ Ngoại giao, có các loại thư tín ngoại giao chính thức như sau:

Công thư

Công thư được sử dụng trong các vấn đề giao dịch quan trọng; được sử dụng tại Bộ Ngoại giao, cơ quan đại diện ngoại giao do Lãnh đạo Bộ, Trưởng Cơ quan đại diện ngoại giao Việt Nam tại nước ngoài ký.

Trong công thư của người đứng đầu cơ quan đại diện ngoại giao có in Quốc huy; tiêu đề chức danh của Trưởng Cơ quan đại diện ngoại giao (ví dụ: The Ambassador) viết ngay dưới Quốc huy; ở cuối thư có chữ ký và họ tên đầy đủ.

Công hàm ngoại giao (Diplomatic note/Official note)

Công hàm ngoại giao là thư tín chính thức giữa các chính phủ để truyền đạt những vấn đề quan trọng được chính phủ ủy quyền hoặc chỉ đạo.

Công hàm ngoại giao thường bắt đầu và kết thúc bằng câu chào xã giao; có thể do lãnh đạo Bộ Ngoại giao, người đứng đầu cơ quan đại diện ngoại giao hoặc người được ủy quyền ký tắt hoặc ký đầy đủ.

Công hàm thường (Note verbal)

Công hàm thường là thư tín ngoại giao có mức độ nghi thức thấp hơn, thường là để thông báo, trao đổi những vấn đề thông thường.

Công hàm thường do cấp vụ/phòng hoặc cấp cao hơn ký tắt nếu là công hàm của Bộ Ngoại giao, hoặc do người được người đứng đầu cơ quan đại diện ủy quyền ký tắt nếu là công hàm của cơ quan đại diện.

Công hàm thường thường bắt đầu và kết thúc bằng câu chào xã giao.

Công hàm thông báo (Informative note/ Circular note)

Công hàm thông báo là công hàm gửi đến các Cơ quan đại diện nước ngoài tại Việt Nam hoặc tới Cơ quan đại diện nước ngoài tại nước tiếp nhận để thông báo một vấn đề mang tính thông tin.

Công hàm thông báo do cấp vụ/phòng hoặc cấp cao hơn ký tắt nếu là công hàm của Bộ Ngoại giao, hoặc do người đứng đầu Cơ quan đại diện ủy quyền ký tắt nếu là công hàm của Cơ quan đại diện.

Công hàm thông báo thường bắt đầu và kết thúc bằng câu chào xã giao.

Thể thức, kỹ thuật trình bày và nội dung của các loại thư tín ngoại giao chính thức được nêu rõ trong quy định nói trên, các cơ quan đại diện có thể tham khảo để thực hiện thống nhất.

Ngoài các thư tín ngoại giao chính thức nói trên, trong những trường hợp đặc biệt, một số loại thư tín ngoại giao khác có thể được sử dụng như sau:

Công hàm cá nhân (Personal note/note personnelle)

Công hàm cá nhân là một hình thức thư tín ngoại giao trao đổi giữa các thành viên Cơ quan đại diện và quan chức của quốc gia hay tổ chức tiếp nhận.

Nội dung của công hàm này không hạn chế vấn đề đề cập, có thể là những vấn đề có tầm quan trọng đáng kể. Ví dụ thông báo của Đại sứ một nước gửi các Đại sứ nước ngoài khác ở sở tại về việc đã trình Quốc thư và chính thức nhậm chức…

Về hình thức, công hàm cá nhân có in tiêu đề của người viết và tùy theo tính đại diện của người viết có Quốc huy hoặc không có Quốc huy.

Lời văn trong công hàm dùng ở ngôi thứ nhất; có sử dụng công thức lịch thiệp; có nêu rõ chức vụ và tước hiệu (nếu có) của người nhận; công hàm được ký đầy đủ và ghi rõ họ tên người gửi ở cuối công hàm; không đóng dấu cơ quan.

Công hàm tập thể (Collective note)

Công hàm tập thể là công hàm do hai hay nhiều Cơ quan đại diện gửi nước hay tổ chức quốc tế tiếp nhận để bày tỏ thái độ hay quan điểm chung về một vấn đề.

Công hàm tập thể có thể là một bản chung do những người đại diện các cơ quan cùng ký tên, có thể do từng Cơ quan đại diện làm riêng biệt. Tuy nhiên, các công hàm này được viết với lời văn giống nhau và được gửi cùng một lúc.

Công hàm tương tự (Note identique/ Identical note)

Công hàm tương tự là một loại công hàm tập thể, có cùng một nội dung, gửi tới cùng một địa chỉ. Tuy nhiên, mỗi Cơ quan đại diện gửi một công hàm riêng, lời văn có thể khác nhau và không nhất thiết phải gửi cùng một lúc.

Bị vong lục (Aide-memoire/Pro-memoria)

Bị vong lục là loại thư tín ngoại giao giải thích chi tiết một vấn đề đã được nêu ra hoặc ghi lại những ý kiến chính, những sự việc cụ thể về một vấn đề đã được bàn bạc, trao đổi để tránh hiểu lầm hay nhắc nhở xúc tiến giải quyết.

Bị vong lục thường được trao tay trong một cuộc gặp.

Về hình thức, bị vong lục có thể được đánh máy trên giấy khổ lớn, thường là A4, có tiêu đề hoặc không có tiêu đề cơ quan. Lời văn viết ở ngôi thứ ba, nội dung ngắn gọn, rõ ý, ngày tháng năm đề ở cuối văn bản.

Bị vong lục không có phần xưng hô hay công thức lịch thiệp, không ký tên, không đóng dấu cơ quan.

Giác thư (Diplomatic Memorandum)

Giác thư là loại thư tín ngoại giao trình bày chi tiết các sự kiện cụ thể, lý lẽ, lập trường, quan điểm về một vấn đề nào đó.

Giác thư thường được gửi kèm theo một công hàm thường.

Về hình thức, giác thư được đánh máy trên khổ giấy lớn, thường là khổ giấy A4.

Giác thư về cơ bản không khác nhiều so với công hàm thường, tuy nhiên, trong giác thư không dùng công thức lịch thiệp, không ký tên và không đóng dấu.

Thư tín ngoại giao có một số nguyên tắc chung do tập quán quốc tế quy định, tuy nhiên, văn phong, cách trình bày trong mỗi loại thư tín ngoại giao có thể thay đổi theo ngôn ngữ và quy định của mỗi nước.

Thư tín ngoại giao của một Cơ quan đại diện hay viên chức Cơ quan đại diện, ngoài việc tuân thủ những nguyên tắc chung theo tập quán quốc tế, quy định của quốc gia mình, còn cần tôn trọng thủ tục hay tập quán của nước sở tại về thư tín ngoại giao trong giao dịch.

TIN LIÊN QUAN
Nga có vũ khí siêu thanh thì Mỹ tung siêu vũ khí mới ở Bắc Cực
Cạnh tranh Mỹ-Trung: Washington quyết không 'nương tay' với hàng hóa Bắc Kinh
Cạnh tranh Mỹ-Trung: Ngoại giao ‘chiến lang’ của Bắc Kinh và lợi thế của Washington
Phép lịch sự xã giao trong tiếp xúc đối ngoại
Bộ Ngoại giao thông tin về khả năng áp dụng hộ chiếu vaccine Covid-19

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Đại sứ Nguyễn Vũ Tú: Để diễn ngắn được tốt, cần khổ luyện rất dài

Đại sứ Nguyễn Vũ Tú: Để diễn ngắn được tốt, cần khổ luyện rất dài

Baoquocte.vn. Đó là lời khuyên của Đại sứ Nguyễn Vũ Tú, dành cho các đồng nghiệp trẻ trong buổi nói chuyện với các cán bộ của Trung tâm Biên-phiên dịch quốc ...
Miền Đông Jerusalem: Hamas nã tên lửa sau tối hậu thư, Israel trả đòn rocket, Mỹ bảo vệ đồng minh Trung Đông

Miền Đông Jerusalem: Hamas nã tên lửa sau tối hậu thư, Israel trả đòn rocket, Mỹ bảo vệ đồng minh Trung Đông

Baoquocte.vn. Còi báo động đã vang lên ở miền Trung Israel và Jerusalem sau khi Hamas đe dọa tấn công Israel nhằm trả đũa các vụ đụng độ ở Đông Jerusalem.
Việt Nam kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ UNITAD thực hiện nhiệm vụ phù hợp với luật pháp quốc tế

Việt Nam kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ UNITAD thực hiện nhiệm vụ phù hợp với luật pháp quốc tế

Baoquocte.vn. Đại sứ Đặng Đình Quý hoan nghênh các kết quả UNITAD đã đạt được trong hoạt động điều tra, thu thập chứng cứ trong thời gian qua.
Tàu chiến Mỹ nã 30 phát đạn cảnh cáo Iran ở eo biển Hormuz

Tàu chiến Mỹ nã 30 phát đạn cảnh cáo Iran ở eo biển Hormuz

Baoquocte.vn. Lầu Năm Góc cho biết, tàu chiến của Hải quân Mỹ đã phải bắn cảnh báo về phía hơn chục xuồng tấn công nhanh của Iran.
Việt Nam quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây ở Đông Jerusalem

Việt Nam quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây ở Đông Jerusalem

Baoquocte.vn. Phát biểu tại cuộc họp, Đại sứ Đặng Đình Quý thể hiện quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây ở Đông Jerusalem.
EU 'chùn chân', từ bỏ việc tiếp tục trừng phạt Nga mặc Czech yêu cầu thể hiện tình đoàn kết

EU 'chùn chân', từ bỏ việc tiếp tục trừng phạt Nga mặc Czech yêu cầu thể hiện tình đoàn kết

Baoquocte.vn. Quan chức cấp cao EU cho biết, khối này không muốn gia tăng căng thẳng với Moscow bằng cách trục xuất thêm nhà ngoại giao Nga.
Chuyển nhượng cầu thủ Man Utd: Lôi kéo Harry Kane; đặt lịch đàm phán gia hạn Bruno Fernandes, Real Madrid nhòm ngó

Chuyển nhượng cầu thủ Man Utd: Lôi kéo Harry Kane; đặt lịch đàm phán gia hạn Bruno Fernandes, Real Madrid nhòm ngó

Baoquocte.vn. Lôi kéo Harry Kane; đặt lịch đàm phán gia hạn Bruno Fernandes, Real Madrid hỏi mua là tin chuyển nhượng cầu thủ Man Utd.
Vụ tấn công mạng ở Mỹ: FBI xác định thủ phạm, Nga bị điểm danh, Moscow gạt phăng

Vụ tấn công mạng ở Mỹ: FBI xác định thủ phạm, Nga bị điểm danh, Moscow gạt phăng

Baoquocte.vn. DarkSide là nhóm tin tặc đứng sau vụ tấn công mạng bằng mã độc tống tiền nhằm vào hệ thống đường ống dẫn nhiên liệu lớn nhất ở Mỹ.
Số ca nhiễm tăng vọt, Sri Lanka đối mặt với làn sóng Covid-19 thứ ba

Số ca nhiễm tăng vọt, Sri Lanka đối mặt với làn sóng Covid-19 thứ ba

Baoquocte.vn. Số ca nhiễm Covid 19 tại Sri Lanka đã vượt quá 2.000 ca một ngày, đánh dấu ngày có số ca mới nhiều nhất kể từ khi dịch bệnh bùng ...
Tin bất động sản mới nhất: Không xây thêm sân bay; đất vàng Hà Nội ‘khốn đốn’ vì Covid-19 và tiền chảy vào địa ốc từ tín dụng?

Tin bất động sản mới nhất: Không xây thêm sân bay; đất vàng Hà Nội ‘khốn đốn’ vì Covid-19 và tiền chảy vào địa ốc từ tín dụng?

Baoquocte.vn. Không bổ sung sân bay mới vào quy hoạch, đất vàng Hà Nội ‘khốn đốn’ vì Covid-19… là những tin chính trong bản tin bất động sản mới nhất.
Đại sứ Nguyễn Vũ Tú: Để diễn ngắn được tốt, cần khổ luyện rất dài

Đại sứ Nguyễn Vũ Tú: Để diễn ngắn được tốt, cần khổ luyện rất dài

Baoquocte.vn. Đó là lời khuyên của Đại sứ Nguyễn Vũ Tú, dành cho các đồng nghiệp trẻ trong buổi nói chuyện với các cán bộ của Trung tâm Biên-phiên dịch quốc gia.
Việt Nam kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ UNITAD thực hiện nhiệm vụ phù hợp với luật pháp quốc tế

Việt Nam kêu gọi cộng đồng quốc tế tăng cường hỗ trợ UNITAD thực hiện nhiệm vụ phù hợp với luật pháp quốc tế

Baoquocte.vn. Đại sứ Đặng Đình Quý hoan nghênh các kết quả UNITAD đã đạt được trong hoạt động điều tra, thu thập chứng cứ trong thời gian qua.
Việt Nam quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây ở Đông Jerusalem

Việt Nam quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây ở Đông Jerusalem

Baoquocte.vn. Phát biểu tại cuộc họp, Đại sứ Đặng Đình Quý thể hiện quan ngại sâu sắc về những diễn biến gần đây ở Đông Jerusalem.
Chủ tịch Hạ viện Australia mong muốn đẩy mạnh hợp tác toàn diện với Việt Nam

Chủ tịch Hạ viện Australia mong muốn đẩy mạnh hợp tác toàn diện với Việt Nam

Baoquocte.vn. Chủ tịch Hạ viện Tony Smith đánh giá cao quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Australia, cho rằng quan hệ hai nước ngày càng phát triển.
Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử tại thành phố Phúc Yên, Vĩnh Phúc

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử tại thành phố Phúc Yên, Vĩnh Phúc

Baoquocte.vn. Ủy ban MTTQ tỉnh Vĩnh Phúc tổ chức cho các ứng cử viên ĐBQH khóa XV và HĐND tỉnh khóa XVII, tiếp xúc cử tri thành phố Phúc Yên để vận động bầu cử.
Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc thảo luận về tác động của Covid-19 đối với trẻ em trong xung đột vũ trang

Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc thảo luận về tác động của Covid-19 đối với trẻ em trong xung đột vũ trang

Baoquocte.vn. Các nước thành viên HĐBA LHQ đồng tổ chức cuộc họp về chủ đề “Tác động của đại dịch Covid-19 đối với trẻ em trong xung đột vũ trang”.
Bộ Ngoại giao thông tin về người phụ nữ Việt tử vong tại Lào do Covid-19

Bộ Ngoại giao thông tin về người phụ nữ Việt tử vong tại Lào do Covid-19

Baoquocte.vn. Hiện thi hài người phụ nữ Việt mắc Covid-19 tại Lào đã được hỏa táng theo quy định phòng chống dịch bệnh.
Covid-19, công tác bảo hộ công dân và chia sẻ từ người trong cuộc

Covid-19, công tác bảo hộ công dân và chia sẻ từ người trong cuộc

Baoquocte.vn. Cán bộ ngoại giao công tác tại Cơ quan đại diện ở nước ngoài trở thành những 'chiến sĩ' ở tuyến đầu chống dịch ở nước ngoài trong bảo hộ công dân.
Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Preah Sihanouk hỗ trợ bà con có hoàn cảnh khó khăn tại Campuchia

Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Preah Sihanouk hỗ trợ bà con có hoàn cảnh khó khăn tại Campuchia 1

Baoquocte.vn. TLSQ VN tại Preah Sihanouk bàn giao hàng nhân đạo nhằm hỗ trợ bà con gốc Việt và người Campuchia có hoàn cảnh khó khăn do Covid-19.
Đề nghị Malaysia đối xử nhân đạo với ngư dân tàu cá Việt Nam bị bắt giữ

Đề nghị Malaysia đối xử nhân đạo với ngư dân tàu cá Việt Nam bị bắt giữ

Baoquocte.vn. Việt Nam đề nghị phía Malaysia cung cấp đầy đủ bằng chứng liên quan đến tàu cá bị bắt giữ để có cơ sở cho các cơ quan chức năng trong nước điều tra.
Bộ Ngoại giao: Sẵn sàng bảo hộ công dân Việt Nam tại Ấn Độ trước dịch Covid-19

Bộ Ngoại giao: Sẵn sàng bảo hộ công dân Việt Nam tại Ấn Độ trước dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Bộ Ngoại giao yêu cầu các cơ quan đại diện tại nước sở tại sẵn sàng bảo hộ công dân, cập nhật tình hình và cứu chữa công dân Việt Nam gặp khó khăn.
Dịch Covid-19: Việt Nam sẵn sàng chia sẻ, hỗ trợ Chính phủ và người dân Ấn Độ trong lúc khó khăn

Dịch Covid-19: Việt Nam sẵn sàng chia sẻ, hỗ trợ Chính phủ và người dân Ấn Độ trong lúc khó khăn

Baoquocte.vn. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng thông tin về tình hình dịch Covid-19 ở Ấn Độ và các biện pháp bảo hộ công dân Việt Nam.
Trắc nghiệm về cuộc đời và sự nghiệp của Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch

Trắc nghiệm về cuộc đời và sự nghiệp của Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch

Baoquocte.vn. Mời các bạn tham gia trắc nghiệm để tìm hiểu thêm về cuộc đời và sự nghiệp Cách mạng của Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Cơ Thạch (1921-1998).
Dấu ấn về đào tạo cán bộ trẻ thời kỳ Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch *

Dấu ấn về đào tạo cán bộ trẻ thời kỳ Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch *

Baoquocte.vn. Tầm nhìn dài hạn và chiến lược toàn diện về xây dựng ngành do Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch khởi xướng đã đặt nền tảng quan trọng cho nền ngoại giao hiện đại nước ta.
Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch với những đột phá về công tác chỉ đạo điều hành

Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch với những đột phá về công tác chỉ đạo điều hành

Baoquocte.vn. Sau 23 năm kể từ ngày Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch (1921-1998) đi xa, tôi vẫn cảm nhận sâu sắc rằng công tác xây dựng ngành hiện nay đều là những gì mà Ông đã ...
Ngoại giao quân sự của Mông Cổ trong vòng xoáy cạnh tranh Nga-Mỹ-Trung

Ngoại giao quân sự của Mông Cổ trong vòng xoáy cạnh tranh Nga-Mỹ-Trung

Baoquocte.vn. Mông Cổ đã chọn đóng góp cho các hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên hợp quốc và hoạt động quân sự của Mỹ và NATO để tăng cường vị thế quốc tế.
Ông Nguyễn Cơ Thạch và bản lĩnh 'ôm cả con voi khổng lồ'

Ông Nguyễn Cơ Thạch và bản lĩnh 'ôm cả con voi khổng lồ'

Baoquocte.vn. Theo Đại sứ Vũ Quang Diệm, Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch với tầm nhìn chiến lược đã làm rạng danh ngành Ngoại giao và đưa đất nước sang trang mới...
Nguyễn Cơ Thạch – Người tiên phong trong tư duy lý luận

Nguyễn Cơ Thạch – Người tiên phong trong tư duy lý luận

Baoquocte.vn. Lần đầu tiên làm phiên dịch trong chuyến thăm Ba Lan của Bộ trưởng Nguyễn Cơ Thạch giúp tôi hiểu về Ông, người luôn gắn hoạt động thực tiễn với nghiên cứu lý luận.
Phiên bản di động