Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS): Hợp tác có chọn lọc với sứ mệnh đặc biệt

Vy An
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS) cho thấy sau Brexit, Mỹ vẫn muốn Anh, chứ không phải EU là đối tác quân sự quan trọng của mình. AUKUS nhằm thể hiện cam kết của các bên tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương và kiềm chế Trung Quốc.
7 câu trả lời nói lên 'bản chất' của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)
Thỏa thuận AUKUS giữa Australia, Anh và Mỹ thể hiện cam kết của các bên tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. (Nguồn: AP)

AUKUS là gì?

Đây là một liên minh phòng thủ chiến lược ba bên mới giữa Australia, Anh và Mỹ. Ba nước cam kết hợp tác với nhau tại khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, kiềm chế sự trỗi dậy của Trung Quốc; hợp tác phát triển tàu ngầm chạy bằng nhiên liệu hạt nhân và những công nghệ tiên tiến khác.

Australia sẽ chấm dứt hợp đồng ký với Pháp vào năm 2016 để đóng 12 tàu ngầm chạy bằng điện diesel nhằm thay thế hạm đội tàu ngầm Collins hiện có của nước này.

AUKUS cũng đánh dấu lần đầu tiên Mỹ chia sẻ công nghệ tàu hạt nhân với một đồng minh ngoài Anh.

Lý do Australia “quay xe”

Australia nhận thức được những mối đe dọa từ Trung Quốc ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Các tàu ngầm hạt nhân có phạm vi hoạt động xa hơn, nhanh hơn và khó bị phát hiện hơn.

Cố vấn an ninh quốc gia của Vương quốc Anh, Stephen Lovegrove cho rằng AUKUS “là hợp tác khả thi và quan trọng nhất trên thế giới trong vòng 6 thập niên qua”.

Tổng thống Mỹ Joe Biden cho rằng cần thiết phải duy trì một “Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và rộng mở”, đồng thời phải nắm bắt được “môi trường chiến lược hiện tại” của khu vực.

Phản ứng của Trung Quốc

Trong thông cáo ngày 16/9, Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ phản đối sự hợp tác và cho rằng Mỹ, Anh, Australia đang nhắm vào nước này: "Các quốc gia nên rũ bỏ tâm lý chiến tranh lạnh và định kiến về ý thức hệ".

Ngày 15/9, Tổng thống Mỹ Joe Biden, Thủ tướng Anh Boris Johnson và Thủ tướng Australia Scott Morrison tuyên bố thành lập AUKUS ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, trong đó, Washington và London sẽ cung cấp cho Canberra công nghệ và năng lực triển khai các tàu ngầm hạt nhân.

Các cặp quan hệ song phương giữa 3 nước Mỹ, Australia, Anh với Trung Quốc vốn xuống mức thấp trong thời gian qua.

AUKUS không chỉ đích danh Trung Quốc là mối đe dọa, sobg Bắc Kinh ngầm hiểu rằng mục tiêu của AUKUS chính là mình.

Trung Quốc cũng đặt câu hỏi về cam kết không phổ biến vũ khí hạt nhân của Australia. Thời báo Hoàn cầu thậm chí còn có quan điểm cứng rắn cho rằng: “Quân đội Australia cũng rất có thể là lứa lính phương Tây đầu tiên phải bỏ mạng ở Biển Đông”.

Khi nào tàu ngầm sẵn sàng và ai sẽ chế tạo?

Hiện chưa có thời gian cụ thể cho sự ra đời của các tàu ngầm hạt nhân. Tuy nhiên, 3 nước cho biết quá trình này sẽ kéo dài 18 tháng.

Có khả năng Mỹ sẽ tạm thời vận hành các tàu ngầm tấn công tại HMAS Stirling, một căn cứ hải quân của Australia ở gần thành phố Perth.

Mỹ sẽ dẫn đầu trong các dự án hợp tác và hiện vẫn chưa rõ chính xác công nghệ tàu hạt nhân mà Mỹ sẽ chia sẻ cũng như vai trò của Anh trong việc sản xuất tàu ngầm hạt nhân cho Australia.

Tin liên quan
Hậu AUKUS, Mỹ bảo đảm không để Australia Hậu AUKUS, Mỹ bảo đảm không để Australia 'một mình chịu trận' trước sức ép từ Trung Quốc

Nước Pháp “cay đắng”

Ngoại trưởng Pháp Jean Yves Le Drian tuyên bố lấy làm tiếc vì hành động của Australia.

Trực tiếp bình luận trên phát thanh và truyền hình Pháp ngày 16/9, ông nhấn mạnh, "tôi thực sự tức giận và cay đắng trước quyết định này".

Người đứng đầu Bộ Ngoại giao Pháp nhấn mạnh, "đó không phải cách hành xử giữa các đồng minh. Chưa nói hai bên đã dành tới 2 năm để đàm phán từ 2014 đến 2016, trong đó Australia muốn có sự tự chủ chiến lược, yêu cầu chuyển giao công nghệ rất nhiều, hợp đồng kéo dài tới 50 năm".

Cuối cùng, Pháp đã có được hợp đồng vì đáp ứng tốt nhất các yêu cầu của Australia trong cạnh tranh với các đối thủ khác như Đức, Nhật ở thời điểm đó.

Tới năm 2019, hai bên đã ký thêm thỏa thuận khung, quan hệ đối tác nhằm thúc đẩy nhanh nhất để chiếc tàu ngầm đầu tiên dự kiến sẽ được giao vào khoảng năm 2023.

Tác động tạm thời tới cục diện quốc tế?

Mối quan hệ giữa Bắc Kinh và Washington sẽ vẫn khó khăn.

Liên minh phương Tây cũng tiếp tục lung lay. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tin rằng những tính toán của Australia về tàu ngầm đã được đáp ứng.

Canberra liên tục cảnh báo Paris về sự chậm trễ trong hợp tác và Washington có thể đã đưa ra một thỏa thuận mà Australia không thể chối từ.

Thêm nữa, dường như Mỹ không hoàn toàn tin tưởng ông Macron trong ứng xử với Trung Quốc. Ông Macron thường xuyên đề cập đường lối trung lập giữa hai cường quốc và một châu Âu độc lập bên cạnh Mỹ và Trung Quốc.

Trả lời câu hỏi của Reuters liệu thỏa thuận AUKUS có nhằm vào Trung Quốc hay không, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Lloyd Austin nói: “Thỏa thuận này không nhằm vào bất cứ điều gì hoặc bất kỳ ai, mục đích là giúp cải thiện hợp tác ba bên và năng lực của chúng tôi”.

Như vậy, Trung Quốc sẽ phải đối mặt với một liên minh quốc phòng mạnh mẽ mới ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

AUKUS cũng tái khẳng định rằng, sau Brexit, Mỹ vẫn muốn Anh, chứ không phải EU, tham gia với tư cách là đối tác quân sự quan trọng của mình.

AUKUS còn cho thấy sự tập trung thời kỳ hậu Afghanistan của Tổng thống Biden là châu Á.

Ngày 24/9 tới, Tổng thống Biden sẽ tổ chức hội nghị thượng đỉnh trực tiếp đầu tiên của nhóm Bộ tứ (Quad) gồm Nhật Bản, Mỹ, Australia và Ấn Độ.

Căng thẳng Pháp-Australia hậu AUKUS: Nga nhắc nhẹ vụ Moscow từng bị Paris 'bùng' hợp đồng

Căng thẳng Pháp-Australia hậu AUKUS: Nga nhắc nhẹ vụ Moscow từng bị Paris 'bùng' hợp đồng

Ngày 16/9, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova tỏ ra ngạc nhiên trước phản ứng của Ngoại trưởng Pháp Jean-Yves Le Drian ...

Ba điểm khác biệt của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)

Ba điểm khác biệt của thỏa thuận Mỹ-Anh-Australia (AUKUS)

Điều gì khiến thỏa thuận 'bộ ba' Mỹ-Anh-Australia tách mình khỏi nhiều cơ chế khác tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương? Báo Thế giới & ...

(theo The Guardian)

Đọc thêm

Hội nghị hợp tác Mekong-Lan Thương 7:  Những ưu tiên hàng đầu

Hội nghị hợp tác Mekong-Lan Thương 7: Những ưu tiên hàng đầu

Baoquocte.vn. Các nước thành viên hợp tác Mekong – Lan Thương cần lấy vấn đề tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững làm ưu tiên hàng đầu.
Có gì trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU của Czech?

Có gì trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU của Czech?

Baoquocte.vn. Nhiệm kỳ Chủ tịch EU của Czech sẽ hướng tới giải quyết thách thức từ xung đột Nga-Ukraine và củng cố tính độc lập, tự chủ của khối.
Rộ tin đồn Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh được cầu hôn và phản ứng của người trong cuộc

Rộ tin đồn Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh được cầu hôn và phản ứng của người trong cuộc

Baoquocte.vn. Mới đây, trên mạng xã hội rộ lên tin đồn Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh được thiếu gia Đỗ Vinh Quang cầu hôn. Người đẹp vẫn chưa lên tiếng...
Tin thế giới 7/7: Vì Mỹ can thiệp, Nga sẽ đẩy mạnh hợp tác với Trung Quốc; Ukraine bị ‘bóc phốt’; Thủ tướng Anh từ chức

Tin thế giới 7/7: Vì Mỹ can thiệp, Nga sẽ đẩy mạnh hợp tác với Trung Quốc; Ukraine bị ‘bóc phốt’; Thủ tướng Anh từ chức

Baoquocte.vn. Hội nghị Ngoại trưởng G20; xung đột Nga-Ukraine; Moscow đẩy mạnh hợp tác với Trung Quốc... là những sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
‘Gồng mình’ trong cơn ‘bão giá’, doanh nghiệp Việt tận dụng lợi thế FTA, năng động tìm hướng đi mới

‘Gồng mình’ trong cơn ‘bão giá’, doanh nghiệp Việt tận dụng lợi thế FTA, năng động tìm hướng đi mới

Baoquocte.vn. Mạnh dạn mở rộng thị trường, chú trọng triển khai hiệu quả các FTA là những giải pháp mà doanh nghiệp Việt đang triển khai nhằm vượt qua khó khăn.
XSMB 8/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 8/7/2022. dự đoán XSMB thứ 6

XSMB 8/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay 8/7/2022. dự đoán XSMB thứ 6

Baoquocte.vn. XSMB 8/7. trực tiếp xổ số miền Bắc 8/7/2022. xổ số hôm nay 8/7. kết quả xổ số miền Bắc hôm nay. xổ số miền Bắc thứ 6. xo so ...
Họp Ngoại trưởng G20: ‘Phép thử’ ngoại giao đa phương của Nga

Họp Ngoại trưởng G20: ‘Phép thử’ ngoại giao đa phương của Nga

Baoquocte.vn. Không chỉ là bước chạy đà quan trọng cho Thượng đỉnh G20, Hội nghị Ngoại trưởng G20 còn có thể đóng góp tích cực giải quyết xung đột Nga-Ukraine.
Thị trường bất động sản quý II/2022: Đất nền vẫn 'nóng' dù nhu cầu giảm; nhà đất tăng giá vượt vàng, chứng khoán

Thị trường bất động sản quý II/2022: Đất nền vẫn 'nóng' dù nhu cầu giảm; nhà đất tăng giá vượt vàng, chứng khoán

Baoquocte.vn. Ngày 7/7, Batdongsan.com.vn đã công bố báo cáo thị trường BĐS quý II/2022, đưa ra các dữ liệu phân tích bức tranh toàn cảnh và dự báo nửa cuối năm ...
XSMT 8/7, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 6 ngày 8/7/2022. SXMT 8/7

XSMT 8/7, kết quả xổ số miền Trung hôm nay thứ 6 ngày 8/7/2022. SXMT 8/7

Baoquocte.vn. XSMT 8/7. xổ số hôm nay 8/7. trực tiếp xổ số miền Trung 8/7/2022. kết quả xổ số miền Trung hôm nay. xổ số miền Trung thứ 6. SXMT 8/7
Covid-19 ngày 7/7: Hơn 900 F0 mới, 8.562 ca khỏi bệnh, số bệnh nhân nặng tăng

Covid-19 ngày 7/7: Hơn 900 F0 mới, 8.562 ca khỏi bệnh, số bệnh nhân nặng tăng

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 7/7 của Bộ Y tế cho biết, có 913 ca mới, số bệnh nhân khỏi gấp 9 lần số mới, ca nặng nhiều ...
Tin thế giới 7/7: Vì Mỹ can thiệp, Nga sẽ đẩy mạnh hợp tác với Trung Quốc; Ukraine bị ‘bóc phốt’; Thủ tướng Anh từ chức

Tin thế giới 7/7: Vì Mỹ can thiệp, Nga sẽ đẩy mạnh hợp tác với Trung Quốc; Ukraine bị ‘bóc phốt’; Thủ tướng Anh từ chức

Baoquocte.vn. Hội nghị Ngoại trưởng G20; xung đột Nga-Ukraine; Moscow đẩy mạnh hợp tác với Trung Quốc... là những sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Lần đầu tiên trong lịch sử, Chủ tịch Triều Tiên tổ chức một hội thảo đặc biệt

Lần đầu tiên trong lịch sử, Chủ tịch Triều Tiên tổ chức một hội thảo đặc biệt

Baoquocte.vn. Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un lần đầu tổ chức hội thảo nhằm tăng cường sự lãnh đạo 'đơn nhất' của đảng Lao động cầm quyền, diễn ra từ 2-6/7.
Trung Quốc-Philippines nhất trí giải quyết những vấn đề liên quan Biển Đông qua liên lạc và đối thoại

Trung Quốc-Philippines nhất trí giải quyết những vấn đề liên quan Biển Đông qua liên lạc và đối thoại

Baoquocte.vn. Tổng thống Philippines Romualdez Marcos ngày 6/7 đã tiếp Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đang ở thăm Manila.
Hơn 50 quan chức rời bỏ chính phủ trong hai ngày, Thủ tướng Anh Johnson chuẩn bị ra tuyên bố quan trọng

Hơn 50 quan chức rời bỏ chính phủ trong hai ngày, Thủ tướng Anh Johnson chuẩn bị ra tuyên bố quan trọng

Baoquocte.vn. Tổng cộng có hơn 50 quan chức đã tuyên bố rời khỏi chính phủ của Thủ tưởng Anh Boris Johnson trong chưa đầy 48 giờ qua.
Trước thềm Hội nghị Ngoại trưởng G20, Indonesia-EU bàn vấn đề Ukraine

Trước thềm Hội nghị Ngoại trưởng G20, Indonesia-EU bàn vấn đề Ukraine

Baoquocte.vn. Các nhà ngoại giao của EU và Indonesia đã thảo luận về tình hình xung đột ở Ukraine và những tác động tới chuỗi cung ứng lương thực toàn cầu.
Australia: 'ASEAN là trung tâm của khu vực... là chìa khóa của vấn đề'

Australia: 'ASEAN là trung tâm của khu vực... là chìa khóa của vấn đề'

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Australia nhấn mạnh vai trò của ASEAN trong việc bảo đảm an ninh và thịnh vượng của khu vực.
Có gì trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU của Czech?

Có gì trong nhiệm kỳ Chủ tịch EU của Czech?

Baoquocte.vn. Nhiệm kỳ Chủ tịch EU của Czech sẽ hướng tới giải quyết thách thức từ xung đột Nga-Ukraine và củng cố tính độc lập, tự chủ của khối.
Ẩn số chính trường Israel: Kịch bản cũ, kết cục mới?

Ẩn số chính trường Israel: Kịch bản cũ, kết cục mới?

Baoquocte.vn. Thủ tướng tạm quyền Israel Yair Lapid một lần nữa đối đầu với chính trị gia kỳ cựu Benjamin Netanyahu, song liệu kịch bản một năm về trước có lặp lại?
Chịu nhiều trừng phạt nhưng nước Nga không dễ bị cô lập

Chịu nhiều trừng phạt nhưng nước Nga không dễ bị cô lập

Baoquocte.vn. Dù Nga đã trở thành quốc gia chịu nhiều biện pháp trừng phạt nhất của Mỹ và phương Tây nhưng để cô lập nước này thì không phải là điều dễ dàng.
Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Philippines 'cài đặt lại' quan hệ với Mỹ và Trung Quốc?

Baoquocte.vn. Philippines dưới thời ông Ferdinand Marcos Jr. sẽ tránh phụ thuộc vào một đối tác đơn lẻ.
Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Ấn Độ định hướng ngoại giao ‘đa liên kết’ để ‘tự chủ chiến lược’

Baoquocte.vn. Hàng loạt hoạt động đối ngoại của Ấn Độ những tháng qua là bước triển khai mạnh mẽ chiến lược ngoại giao của Thủ tướng Modi theo hướng “đa liên kết”.
Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Chi phí quân sự: Nghịch lý thời hậu Covid-19

Baoquocte.vn. Đúng vào lúc thế giới đang cần thêm những nguồn lực nhằm vực dậy nền kinh tế sau tác động của Covid-19, thì chi phí quân sự lại có xu hướng tăng.
Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Baoquocte.vn. Thời gian qua, du lịch thế giới có sự phục hồi mạnh mẽ. Tuy nhiên, ngành công nghiệp này vẫn đang đứng trước nhiều thách thức.
Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Baoquocte.vn. Đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc), với lịch sử phát triển phức tạp, đã trải qua không ít thăng trầm để trở thành một trung tâm tài chính nhộn nhịp.
Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Baoquocte.vn. Nhắc đến tác phẩm báo chí nổi tiếng nhất trong thời chiến tranh chống Mỹ của Việt Nam, không thể không kể đến bức ảnh Em bé Napalm.
Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine đang làm suy yếu ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu. Sau cùng, Mỹ và Trung Quốc dường như là những nước hưởng lợi nhất.
Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Baoquocte.vn. Trận chiến Stalingrad không chỉ là cuộc chiến đẫm máu nhất, mà còn là trận chiến mang tính bước ngoặt trong Thế chiến II.
Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II đã trở thành một biểu tượng của nền quân chủ Anh và có thể là quân vương duy nhất của quốc gia này có Đại lễ Bạch kim.
Phiên bản di động