Thổ Nhĩ Kỳ và phương Tây lùi bước: Lợi cả đôi bên

Minh Vương
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Sau thời khắc căng thẳng cuối tuần qua, Thổ Nhĩ Kỳ và phương Tây bất ngờ có động thái hạ nhiệt. Đâu là lý do đằng sau câu chuyện này?
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan phát biểu hôm 23-10. Ảnh: Reuters
Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan phát biểu ngày 23/10. (Nguồn: Reuters)

Cuối tuần qua, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan tuyên bố đã chỉ đạo Bộ Ngoại giao nước này trục xuất 10 nhà ngoại giao phương Tây kêu gọi trả tự do cho ông Osman Kavala, nhân vật bị chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ bắt giữ 4 năm qua do cáo buộc đứng đằng sau một số biểu tình lớn chống ông Erdogan năm 2013.

Sau tuyên bố gây sốc này, các Đại sứ quán có người nằm trong danh sách nêu trên gồm Canada, Đan Mạch, Pháp, Đức, Hà Lan, Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, New Zealand và Mỹ đều có phản ứng.

Ngay trước cuộc gặp của chính phủ Thổ Nhĩ Kỳ về vấn đề này tối 25/10, Đại sứ quán Mỹ tại Ankara khẳng định vẫn tiếp tục tuân thủ Điều 41 của Công ước Vienna về Quan hệ Ngoại giao, theo đó phái bộ ngoại giao không can thiệp công việc nội bộ nước sở tại. Canada, Hà Lan, New Zealand có tuyên bố tương tự. Na Uy, Thụy Điển, Đan Mạch và Phần Lan bày tỏ sự hưởng ứng. Pháp, Đức vẫn chưa có phản ứng chính thức.

Tổng thống Tayyip Erdogan hoan nghênh tuyên bố trên, cho rằng “họ đã phải lùi bước trước sức ép” của chúng ta. Ông cho biết: “Chúng tôi không muốn tạo ra khủng hoảng. Đại sứ quán 10 nước đã xuống thang khi tuyên bố tuân thủ Công ước Vienna. Chúng tôi hy vọng từ nay các đại sứ sẽ hành động theo đúng cam kết”.

Vậy đâu là lý do khiến phương Tây và Thổ Nhĩ Kỳ lùi bước?

Không gì khác ngoài lợi ích.

(10.26) Đại sứ quán Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ đã thông báo sẽ tiếp tục tuân thủ Điều 41 của Công ước Vienna về Quan hệ Ngoại giao. (Nguồn: Middle East Online)
Đại sứ quán Mỹ tại Thổ Nhĩ Kỳ thông báo sẽ tiếp tục tuân thủ Điều 41 Công ước Vienna về Quan hệ Ngoại giao. (Nguồn: Middle East Online)

Lợi ích chi phối

Giới chuyên gia cho rằng nếu lời đe dọa trước đó trở thành sự thực, nó sẽ trở thành một cuộc khủng hoảng ngoại giao với Thổ Nhĩ Kỳ.

Ông Sinan Ulgen, nhà phân tích thuộc Trung tâm Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách Ngoại giao tại Istanbul, nhận định Bộ Ngoại giao Thổ Nhĩ Kỳ đã nỗ lực tìm kiếm giải pháp để cả hai vừa lòng: “Nếu lời đe dọa thành hiện thực, nhiều nước khác trong Liên minh châu Âu (EU) có thể rút Đại sứ khỏi Thổ Nhĩ Kỳ để thể hiện tình đoàn kết với Pháp và Đức”.

EU nói chung và Đức nói riêng là đối tác quan trọng hàng đầu của Thổ Nhĩ Kỳ. Kim ngạch thương mại giữa Ankara và Berlin năm 2020 lên tới 36,6 tỷ USD, với hơn 7.000 doanh nghiệp Đức đầu tư ở Thổ Nhĩ Kỳ. Hiện có gần 1,5 triệu công dân Thổ Nhĩ Kỳ, cũng như 1,5 triệu người Đức gốc Thổ sinh sống và làm việc ở Đức. Ankara cũng đã nỗ lực để trở thành một phần của khối này.

Do đó, căng thẳng với các nước châu Âu sẽ tác động tiêu cực tới kinh tế và vị thế của Thổ Nhĩ Kỳ.

Trong khi đó, ông Soner Cagaptay, chuyên gia ở Viện Nghiên cứu Washington về Chính sách Cận Đông nhận định trong vài tháng qua, Tổng thống Tayyip Erdogan đã thực hiện “ngoại giao lôi kéo” nhằm thu hút đầu tư nước ngoài, kích thích tăng trưởng trong bối cảnh đồng Lira mất giá.

Theo đó, trong gần một năm qua, Ankara duy trì thái độ hòa hoãn hơn trong hợp tác với châu Âu và Washington. Nhà phân tích này nhận định, ông Erdogan muốn xây dựng mối quan hệ tốt với người đồng cấp Mỹ Joe Biden, củng cố niềm tin của nhà đầu tư vào thị trường Thổ Nhĩ Kỳ.

Không sai nếu nói rằng Thổ Nhĩ Kỳ đóng vai trò quan trọng trong hợp tác về kinh tế, đảm bảo an ninh và ổn định chính trị cho EU.

Tính đến hiện tại, nỗ lực của ông Erdogan chưa hiệu quả. Ông từng bày tỏ sự thất vọng sau cuộc gặp với ông Biden bên lề họp Đại Hội đồng Liên hợp quốc tại New York cuối tháng 9.

Tuy nhiên, ông sẽ có một cơ hội khác: Quan chức Thổ Nhĩ Kỳ cho biết Tổng thống Erdogan dự kiến gặp người đồng cấp Mỹ Joe Biden nhân Thượng đỉnh G20 tại Rome ngày 30/10, thảo luận về cải thiện quan hệ song phương, thúc đẩy hợp đồng mua 40 máy bay chiến đấu F-16 Block 70 hiện đang gặp lực cản từ Quốc hội Mỹ.

Giảm căng thẳng ngoại giao với đại diện của Mỹ tại Ankara vì thế sẽ tạo không khí tích cực cho cuộc gặp quan trọng tới giữa hai lãnh đạo.

Tương tự, phương Tây đạt được nhiều lợi ích trong duy trì quan hệ ngoại giao tốt với Thổ Nhĩ Kỳ. Ankara không chỉ là đối tác kinh tế lớn của EU và thành viên tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) mà còn là nhân tố then chốt xử lý khủng hoảng người nhập cư của EU.

Ngoài ra, nước này còn là cầu nối quan trọng giữa châu Âu với Nam Á, khu vực có tình hình chính trị - an ninh diễn biến ngày một phức tạp sau khi Mỹ rút quân và Taliban nắm quyền kiểm soát trở lại tại Afghanistan.

Do đó, không sai nếu nói Thổ Nhĩ Kỳ đóng vai trò quan trọng trong hợp tác kinh tế, đảm bảo an ninh và ổn định chính trị cho EU.

Căng thẳng song phương sẽ tác động tiêu cực đến lợi ích của cả hai bên. Vì thế, cả Thổ Nhĩ Kỳ và EU đã chủ động hạ nhiệt, tìm cách tháo gỡ bất đồng thay vì tiếp tục đối đầu trong vấn đề này.

Lùi một bước, lợi cả đôi bên là vậy.

Các nước phương Tây 'dập lửa', Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục 'đe nẹt', Mỹ ra cam kết

Các nước phương Tây 'dập lửa', Thổ Nhĩ Kỳ tiếp tục 'đe nẹt', Mỹ ra cam kết

Căng thẳng giữa Thổ Nhĩ Kỳ và 10 nước phương Tây có dấu hiệu hạ nhiệt sau khi đại sứ quán của những quốc gia ...

Sau 'đại chiến' 10 nước phương Tây, Thổ Nhĩ Kỳ gánh đòn đau đầu tiên

Sau 'đại chiến' 10 nước phương Tây, Thổ Nhĩ Kỳ gánh đòn đau đầu tiên

Ngày 25/10, đồng Lira của Thổ Nhĩ Kỳ đã rớt giá xuống mức thấp kỷ lục sau khi cuối tuần qua, Tổng thống nước này ...

Xem nhiều

Đọc thêm

An ninh mạng: Nga-Mỹ bắt tay, Liên hợp quốc lập tức 'gật đầu'

An ninh mạng: Nga-Mỹ bắt tay, Liên hợp quốc lập tức 'gật đầu'

Baoquocte.vn. Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua, mà không cần biểu quyết, một nghị quyết do Nga và Mỹ cùng đề xuất liên quan an ninh mạng.
Bạn đã biết sử dụng dao, dĩa và thìa trên bàn tiệc để trở thành người quý phái?

Bạn đã biết sử dụng dao, dĩa và thìa trên bàn tiệc để trở thành người quý phái?

Baoquocte.vn. Trên bàn tiệc, chúng ta cần lưu ý những điều gì khi sử dụng dao, dĩa và thìa để vừa thưởng thức một bữa ăn ngon, vừa thể hiện sự ...
Hội đồng Bảo an kêu gọi không tấn công và sử dụng trường học, cơ sở giáo dục vào mục đích quân sự

Hội đồng Bảo an kêu gọi không tấn công và sử dụng trường học, cơ sở giáo dục vào mục đích quân sự

Baoquocte.vn. Đại sứ Phạm Hải Anh cho rằng vấn đề trẻ em phải được coi là trung tâm của các nỗ lực xây dựng hòa bình và ngăn ngừa xung đột ...
Hoa hậu Thế giới 2021: Đỗ Thị Hà lọt top 13 phần thi Top Model

Hoa hậu Thế giới 2021: Đỗ Thị Hà lọt top 13 phần thi Top Model

Baoquocte.vn. Fanpage chính thức cuộc thi Hoa hậu Thế giới 2021 thông báo đại diện Việt Nam Đỗ Thị Hà vượt qua 123 thí sinh, lọt top 13 phần thi Top ...
Hội đồng Bảo an nghe trao đổi về bất ổn gia tăng tại miền Đông CHDC Congo

Hội đồng Bảo an nghe trao đổi về bất ổn gia tăng tại miền Đông CHDC Congo

Baoquocte.vn. Phát biểu tại cuộc họp, Đại sứ Phạm Hải Anh bày tỏ lo ngại về tình hình nhân đạo và kêu gọi tăng cường hỗ trợ cho Quỹ nhân đạo ...
Miss Universe 2021: Các thí sinh khoe dáng với trang phục áo tắm

Miss Universe 2021: Các thí sinh khoe dáng với trang phục áo tắm

Baoquocte.vn. Kim Duyên cùng các người đẹp Miss Universe 2021 chụp hình với bikini và tham gia các hoạt động trên biển Đỏ ở Eilat, Israel.
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 8/12/2021: Tuổi Dậu thu nhập cao

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 8/12/2021: Tuổi Dậu thu nhập cao

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 8/12/2021 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc,...
Vietlott 7/12, kết quả xổ số Vietlott Power hôm nay 7/12/2021. xổ số Power

Vietlott 7/12, kết quả xổ số Vietlott Power hôm nay 7/12/2021. xổ số Power

Baoquocte.vn. Vietlott 7/12. Cập nhật trực tiếp kết quả xổ số Vietlott hôm nay 7/12/2021 từ trường quay tầng 19, tòa nhà VTC số 23 Lạc Trung, Hà Nội.
Thương ngày nắng về tập 11: Trang sắp được gặp mẹ đẻ của mình?

Thương ngày nắng về tập 11: Trang sắp được gặp mẹ đẻ của mình?

Baoquocte.vn. Thương ngày nắng về tập 11 hé lộ tình tiết bà Nga để lạc cháu, Trang sắp đón sếp mới và có thể đó cũng chính là mẹ đẻ của ...
Phố trong làng tập 20: Nam bắt gặp Hiếu trong đêm tối, cô y tá đã thức tỉnh chàng công an

Phố trong làng tập 20: Nam bắt gặp Hiếu trong đêm tối, cô y tá đã thức tỉnh chàng công an

Baoquocte.vn. Phố trong làng tập 20, Nam gặp Hiếu trong đêm tối và thẳng thắn hỏi anh đã ở đâu trong đêm nhà thờ họ Vũ mất trộm.
An ninh mạng: Nga-Mỹ bắt tay, Liên hợp quốc lập tức 'gật đầu'

An ninh mạng: Nga-Mỹ bắt tay, Liên hợp quốc lập tức 'gật đầu'

Baoquocte.vn. Đại hội đồng Liên hợp quốc thông qua, mà không cần biểu quyết, một nghị quyết do Nga và Mỹ cùng đề xuất liên quan an ninh mạng.
Vùng Vịnh: Thái tử Saudi Arabia bắt đầu công du khu vực, Thổ Nhĩ Kỳ quyết đập tan hiểu nhầm

Vùng Vịnh: Thái tử Saudi Arabia bắt đầu công du khu vực, Thổ Nhĩ Kỳ quyết đập tan hiểu nhầm

Baoquocte.vn. Thái tử Saudi Arabia Mohammed bin Salman lên đường tới thăm Oman, mở đầu chuyến công du tới các quốc gia thuộc Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC).
Thượng đỉnh Nga-Ấn Độ: Tổng thống Putin gọi Ấn Độ là cường quốc, 'khai sinh' hàng chục thỏa thuận

Thượng đỉnh Nga-Ấn Độ: Tổng thống Putin gọi Ấn Độ là cường quốc, 'khai sinh' hàng chục thỏa thuận

Baoquocte.vn. Thủ tướng Modi khẳng định, mối quan hệ Nga-Ấn Độ là một mô hình độc đáo và đáng tin cậy của tình hữu nghị giữa các quốc gia.
Phớt lờ cảnh báo từ Trung Quốc, Mỹ tuyên bố 'tẩy chay ngoại giao' Thế vận hội Bắc Kinh 2022

Phớt lờ cảnh báo từ Trung Quốc, Mỹ tuyên bố 'tẩy chay ngoại giao' Thế vận hội Bắc Kinh 2022

Baoquocte.vn. Chính quyền của Tổng thống Mỹ Biden thông báo quyết định 'tẩy chay ngoại giao' đối với Thế vận hội mùa Đông 2022 tại Bắc Kinh, Trung Quốc.
Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Moscow không hy vọng 'đột phá', chờ đề xuất của Washington về Ukraine

Thượng đỉnh Nga-Mỹ: Moscow không hy vọng 'đột phá', chờ đề xuất của Washington về Ukraine

Baoquocte.vn. Điện Kremlin cho biết, Moscow không mong đợi đột phá trong cuộc hội đàm trực tuyến giữa Tổng thống Nga Putin và người đồng cấp Mỹ Biden.
Quân đội phô diễn vũ khí Mỹ, Tổng thống Ukraine 'lên gân' với Nga

Quân đội phô diễn vũ khí Mỹ, Tổng thống Ukraine 'lên gân' với Nga

Baoquocte.vn. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky khẳng định, lực lượng vũ trang nước này đủ khả năng chống trả mọi cuộc tấn công từ Nga.
Làn gió mới trên chính trường Đức?

Làn gió mới trên chính trường Đức?

Baoquocte.vn. Thủ tướng kế nhiệm của Đức, ông Olaf Scholz được truyền thông phương Tây nhận định là một chính trị gia kỳ cựu có nhiều điểm tương đồng với bà Merkel.
Biến thể Omicron đã được đặt tên như thế nào?

Biến thể Omicron đã được đặt tên như thế nào?

Baoquocte.vn. Các thị trường sụt giảm, hy vọng kiểm soát đại dịch Covid-19 mờ đi và một cái tên mới được đưa vào từ điển đại dịch: Omicron.
Thăng trầm Dòng chảy phương Bắc 2

Thăng trầm Dòng chảy phương Bắc 2

Baoquocte.vn. Dòng chảy phương Bắc 2 đã và đang thổi bùng lên những lo ngại, rằng đường ống dẫn khí có thể tạo cho Moscow quá nhiều lợi thế về địa chính trị.
Vấn đề di cư tại biên giới Ba Lan-Belarus và nguy cơ khủng hoảng nhân đạo hiện hữu

Vấn đề di cư tại biên giới Ba Lan-Belarus và nguy cơ khủng hoảng nhân đạo hiện hữu

Baoquocte.vn. Cuộc khủng hoảng người di cư không chỉ diễn ra ở biên giới Ba Lan mà còn xuất hiện ở biên giới nước láng giềng của Belarus, gồm Lithuania và Latvia.
Những điểm nhấn tại COP26 và dấu ấn của Việt Nam

Những điểm nhấn tại COP26 và dấu ấn của Việt Nam

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 26 các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP26) kết thúc với nhiều kết quả tích cực.
Vì một cộng đồng APEC năng động và thịnh vượng

Vì một cộng đồng APEC năng động và thịnh vượng

Baoquocte.vn. Nhân Tuần lễ Cấp cao APEC 28 đang diễn ra dưới sự chủ trì của New Zealand. Báo TG&VN giới thiệu một số nét về lịch sử và hoạt động của tổ chức này.
Thượng đỉnh trực tuyến Mỹ-Nga: Câu chuyện cũ, bối cảnh mới

Thượng đỉnh trực tuyến Mỹ-Nga: Câu chuyện cũ, bối cảnh mới

Baoquocte.vn. Thượng đỉnh trực tuyến Mỹ-Nga sẽ diễn ra vào ngày 7/12, hai nhà lãnh đạo chắc chắn sẽ tập trung bàn luận vấn đề Ukraine.
Nga tăng quân tới biên giới Ukraine: Chỉ là gây chú ý và tìm kiếm sự nhượng bộ?

Nga tăng quân tới biên giới Ukraine: Chỉ là gây chú ý và tìm kiếm sự nhượng bộ?

Baoquocte.vn. Những tin tức tình báo đang làm dấy lên lo ngại về việc Nga chuẩn bị cho một cuộc chiến tại biên giới với Ukraine.

Mỹ-Israel: Sự xa cách của 'đồng minh chiến lược'

Baoquocte.vn. Mỹ-Israel được coi là một 'đồng minh chiến lược', thế nhưng, từ trước tới nay giữa hai bên chưa bao giờ thống nhất được quan điểm trên mọi vấn đề.
‘Tuyên chiến’ với các tập đoàn công nghệ, dụng ý của ông Biden là gì?

‘Tuyên chiến’ với các tập đoàn công nghệ, dụng ý của ông Biden là gì?

Baoquocte.vn. Chính quyền Mỹ dưới thời Tổng thống Joe Biden đang có nhiều chính sách cứng rắn chưa từng thấy đối với các tập đoàn công nghệ hàng đầu của nước này.
Thế giới năm 2021: Covid-19 chưa biến mất, châu Âu rung chuyển, Afghanistan 'nổi sóng'

Thế giới năm 2021: Covid-19 chưa biến mất, châu Âu rung chuyển, Afghanistan 'nổi sóng'

Baoquocte.vn. Ngày 30/11, Hãng thông tấn AFP đã điểm lại một số sự kiện nổi bật của thế giới năm 2021.
Thế khó của Nhật Bản trước vụ tẩy chay ngoại giao Thế vận hội mùa Đông Bắc Kinh 2022

Thế khó của Nhật Bản trước vụ tẩy chay ngoại giao Thế vận hội mùa Đông Bắc Kinh 2022

Baoquocte.vn. Nhật Bản đang bối rối trước ý định tẩy chay ngoại giao Thế vận hội mùa Đông Bắc Kinh 2022 được phát đi từ Tổng thống Mỹ Joe Biden ngày 18/11.
Phiên bản di động