Tầm quan trọng của ngôn ngữ trong ngoại giao

Minh Ngọc
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Trong bài viết đăng trên New Straits Times, TS. Fauziah Mohd Taib* tổng kết lại một số ý nghĩa quan trọng của ngôn ngữ trong ngoại giao.
Tầm quan trọng của ngôn ngữ trong ngoại giao
Liên hợp quốc có 6 ngôn ngữ chính thức được chỉ định để điều phối tất cả các quốc gia thành viên, gồm: tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Nga, tiếng Trung, tiếng Tây Ban Nha và tiếng Arab. (Nguồn: UN)

Từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XIX, tiếng Pháp là ngôn ngữ của ngoại giao, do đây là thời kỳ lên ngôi của Pháp. Ngày nay, nếu Trung Quốc thống trị thế giới, ngôn ngữ ngoại giao sẽ là tiếng Trung Quốc. Nếu Nga thống trị, chúng ta sẽ nói tiếng Nga.

Tuy nhiên, tiếng Anh vẫn là ngôn ngữ chung trong các cuộc đàm phán hiện nay mặc dù trên thực tế dân số nói tiếng Anh ít hơn dân số nói tiếng Trung Quốc, Tây Ban Nha hoặc Indonesia. Đó là bởi vai trò khó thay thế của tiếng Anh đối với yêu cầu truyền đạt thông tin phong phú và sâu sắc về các vấn đề quan trọng, phức tạp trong ngoại giao.

Vai trò kiến tạo

Ngôn ngữ ngoại giao là độc nhất. Với những biệt ngữ và sắc thái riêng, một ngôn ngữ được hình thức hóa theo quy ước đặc biệt để trở thành “chất bôi trơn” cho mối quan hệ giữa các dân tộc và các quốc gia.

Các nhà ngoại giao trên khắp thế giới sử dụng chung một ngôn ngữ viết, trên những văn bản gọi là công hàm ngoại giao, công hàm thường, công hàm thông báo, bản ghi nhớ...

Theo một khuôn mẫu nhất định, ngôn ngữ ngoại giao được thiết kế để truyền tải nhiều thông điệp cùng một lúc: vừa giảm bớt tác động tiêu cực (nếu có), vừa giữ thể diện cho phía bên kia; nhằm tránh phản ứng gay gắt, bảo vệ người đưa tin (thường là đại sứ) cả về trách nhiệm và tính mạng.

Giao tiếp là con đường hai chiều giữa các nhà ngoại giao. Một bên không thể mong đợi đạt được thông tin trừ khi bên còn lại sẵn sàng truyền đạt thông tin ấy.

Do vậy, hành động đầu tiên và quan trọng nhất nhà ngoại giao cần làm là chia sẻ. Người ta thường coi trọng "những gì cần nói" hơn là "những gì không nên nói", bởi đôi khi, im lặng là lời nói hùng hồn nhất.

Các nhà ngoại giao đều được đào tạo để tránh những lời lẽ khiếm nhã có thể gây hấn, xúc phạm hoặc miệt thị. Ngôn ngữ ngoại giao có vai trò kiến ​​tạo, xây dựng và thúc đẩy hòa bình. Vì vậy khi lựa chọn từ ngữ không những phải lịch sự, mà còn phải chính xác.

Tuy nhiên, một nhà ngoại giao có thể ngụy trang ý định của phía mình bằng cách sử dụng văn phong phức tạp hơn bình thường, gồm những câu dài dòng, lạc đề, làm gián đoạn mạch suy nghĩ của phía kia và chuyển cuộc nói chuyện sang các chủ đề mới.

Sự mơ hồ là một công cụ hữu ích không chỉ trong nghệ thuật trừu tượng, mà cả trong ngoại giao.

Trong ngoại giao, người ta thường coi trọng "những gì cần nói" hơn là "những gì không nên nói", bởi đôi khi, im lặng là lời nói hùng hồn nhất.

Nâng tầm tiếng bản địa

Ngày nay, tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Nga, tiếng Trung, tiếng Tây Ban Nha và tiếng Arab là các ngôn ngữ chính thức trong mọi hoạt động của Liên hợp quốc. Tại đây có những phiên dịch viên giỏi nhất trên thế giới, có thể phiên dịch các bài phát biểu trực tiếp và các văn bản viết một cách nhanh chóng.

Với tất cả những ngôn ngữ khác, các nhà ngoại giao đều được yêu cầu sử dụng thông dịch viên riêng có khả năng giao tiếp bằng các ngôn ngữ chính thức của Liên hợp quốc. Khi tiến hành đàm phán trong các nhóm nhỏ hơn, phiên dịch viên không được tham gia và tiếng Anh là phương tiện giao tiếp duy nhất.

Vừa qua, Thủ tướng Malaysia Datuk Sri Ismail Sabri Yaakob thông báo về việc sử dụng tiếng Bahasa Malaysia trong các hoạt động cấp chính phủ ở các nước mà tiếng Anh không phải là quốc ngữ hay ngôn ngữ chính thức.

Còn ở các nước khác, các nhà ngoại giao và quan chức Malaysia phải trao đổi, đàm phán và đưa ra các thông điệp bằng tiếng Bahasa Malaysia.

Kể từ khi Thủ tướng Tunku Abdul Rahman Putra Al-Haj (1903-1990) thành lập Bộ Ngoại giao Malaysia vào năm 1956, các nhà ngoại giao Malaysia đã khá thuần thục việc nói và đàm phán bằng tiếng Anh.

Tiếng Anh đã và đang là một công cụ hữu ích trong việc quảng bá hình ảnh của Malaysia ra nước ngoài. Các thỏa thuận thương mại và hòa bình đã được ký kết bằng tiếng Anh. Nhiều giao dịch được thực hiện nhanh chóng vì không tốn thời gian phiên dịch qua lại giữa các ngôn ngữ.

Tuy nhiên, các nhà ngoại giao Malaysia sẽ phải đối mặt với những thách thức với quyết định "quốc tế hóa" tiếng Bahasa Malaysia.

Giờ đây, họ sẽ phải học cách sử dụng ngôn ngữ ngoại giao bằng tiếng bản ngữ.

Ngoài ra, Bộ Ngoại giao sẽ cần thuê những thông dịch viên và biên dịch viên chuyên nghiệp theo tiêu chuẩn của Liên hợp quốc, đồng thời am hiểu ngôn ngữ ngoại giao Bahasa Malaysia để đảm bảo kết quả trên bàn đàm phán.


* Nhà ngoại giao kỳ cựu, từng công tác tại Đại sứ quán Malaysia ở Brussels, Fiji, Washington D.C và Hà Lan.

Đại sứ Việt Nam tại Ba Lan: Chủ động lựa chọn 'ngôn ngữ ngoại giao' trong tình hình mới

Đại sứ Việt Nam tại Ba Lan: Chủ động lựa chọn 'ngôn ngữ ngoại giao' trong tình hình mới

Chia sẻ với TG&VN, Đại sứ Việt Nam tại Ba Lan Nguyễn Hùng chia sẻ Đại sứ quán đặt việc tiếp cận nguồn vaccine và ...

Kinh doanh tại thị trường UAE: Cần hiểu đúng về tôn giáo, ngôn ngữ và văn hóa kinh doanh của người Arab

Kinh doanh tại thị trường UAE: Cần hiểu đúng về tôn giáo, ngôn ngữ và văn hóa kinh doanh của người Arab

Đại sứ Việt Nam tại Các Tiểu Vương quốc Arab thống nhất (UAE) Nguyễn Mạnh Tuấn chia sẻ về các tiềm năng và thách thức ...

Đọc thêm

Dự báo thời tiết: Bão số 1 tạo vùng nguy hiểm trên Biển Đông, gió mạnh từ cấp 6, giật cấp 8 trở lên

Dự báo thời tiết: Bão số 1 tạo vùng nguy hiểm trên Biển Đông, gió mạnh từ cấp 6, giật cấp 8 trở lên

Baoquocte.vn. Dự báo trong 12 giờ tới, bão số 1 di chuyển chủ yếu theo hướng Tây Bắc, mỗi giờ đi được 15-20km và có khả năng mạnh thêm.
Việt Nam-Thái Lan: Thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực năng lượng

Việt Nam-Thái Lan: Thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực năng lượng

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng Supattanapong Punmeechaow khẳng định ủng hộ các doanh nghiệp Thái Lan đầu tư nhiều hơn nữa vào thị trường năng lượng Việt Nam.
Covid-19 ngày 1/7: Số ca khỏi bệnh nhiều gấp 9 lần so với ca mắc mới; tiếp tục không có F0 tử vong

Covid-19 ngày 1/7: Số ca khỏi bệnh nhiều gấp 9 lần so với ca mắc mới; tiếp tục không có F0 tử vong

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 1/7 của Bộ Y tế cho biết có 927 ca mắc mới Covid-19, 8.345 F0 khỏi, tiếp tục không có bệnh nhân tử ...
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ kết thúc tốt đẹp chuyến thăm chính thức Hungary, Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ kết thúc tốt đẹp chuyến thăm chính thức Hungary, Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland

Baoquocte.vn. Chuyến thăm của Chủ tịch Quốc hội làm sâu sắc hơn quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Hungary và quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam-Anh.
XSMN 2/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam thứ 7 ngày 2/7/2022. xổ số hôm nay

XSMN 2/7, trực tiếp kết quả xổ số miền Nam thứ 7 ngày 2/7/2022. xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMN 2/7. kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 7 ngày 2/7/2022. xổ số hôm nay ngày 2 tháng 7. XSMN thứ 7. SXMN 2/7. xổ số hôm ...
Mỹ-Nhật Bản tập trận chung ở Biển Hoa Đông

Mỹ-Nhật Bản tập trận chung ở Biển Hoa Đông

Baoquocte.vn. Mới đây, Lực lượng Phòng không của Nhật Bản đã tiến hành tập trận chung với Mỹ trên vùng trời Biển Hoa Đông và Biển Nhật Bản.
Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân hội kiến Tổng thống Philippines, tiếp xúc với lãnh đạo một số nước

Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân hội kiến Tổng thống Philippines, tiếp xúc với lãnh đạo một số nước

Baoquocte.vn. Phó Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân chuyển thư của Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc mời Tổng thống Ferdinand Romualdez Marcos Jr. sớm sang thăm Việt Nam.
Vera Wang 73 tuổi vẫn thon gọn như siêu mẫu

Vera Wang 73 tuổi vẫn thon gọn như siêu mẫu

Baoquocte.vn. Nhà thiết kế gốc Hoa lừng danh Vera Wang diện bra top kèm chân váy ngắn và đầm xẻ ngực sâu trong bữa tiệc sinh nhật 73 tuổi.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (1-2/7): Hà Nội, Bắc Bộ, Trung Bộ ngày nắng; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối cục bộ có mưa to

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (1-2/7): Hà Nội, Bắc Bộ, Trung Bộ ngày nắng; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối cục bộ có mưa to

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Bắc Bộ, Trung Bộ ngày nắng, chiều tối mưa rào, dông vài nơi; Tây Nguyên, Nam Bộ chiều tối mưa và dông rải rác và mưa ...
Phó Thủ tướng Nga: Một lượng lớn dầu Moscow đã trở lại thị trường châu Á

Phó Thủ tướng Nga: Một lượng lớn dầu Moscow đã trở lại thị trường châu Á

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng Nga Alexander Novak cho biết, những nỗ lực hạn chế giá dầu mỏ của Nga có thể đẩy giá dầu lên cao hơn.
Việt Nam-Thái Lan: Thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực năng lượng

Việt Nam-Thái Lan: Thúc đẩy hợp tác trong lĩnh vực năng lượng

Baoquocte.vn. Phó Thủ tướng Supattanapong Punmeechaow khẳng định ủng hộ các doanh nghiệp Thái Lan đầu tư nhiều hơn nữa vào thị trường năng lượng Việt Nam.
Bộ Ngoại giao tổ chức Hội nghị tập huấn công tác kiểm toán nội bộ

Bộ Ngoại giao tổ chức Hội nghị tập huấn công tác kiểm toán nội bộ

Baoquocte.vn. Ngày 30/6, tại trụ sở Bộ Ngoại giao đã diễn ra Hội nghị tập huấn, hướng dẫn triển khai công tác kiểm toán nội bộ.
Việt Nam đóng góp vào nỗ lực của LHQ nhằm cải thiện an toàn giao thông đường bộ

Việt Nam đóng góp vào nỗ lực của LHQ nhằm cải thiện an toàn giao thông đường bộ

Baoquocte.vn. Đại sứ Nguyễn Phương Trà nhấn mạnh, Việt Nam hoàn toàn ủng hộ việc thực hiện thập kỷ hành động 2021-2030 về an toàn giao thông đường bộ.
Việt Nam khẳng định cam kết phát triển đại dương xanh, bền vững, thực hiện đầy đủ Công ước Luật Biển

Việt Nam khẳng định cam kết phát triển đại dương xanh, bền vững, thực hiện đầy đủ Công ước Luật Biển

Baoquocte.vn. Đoàn Việt Nam tham dự Hội nghị cấp cao LHQ về thực hiện Mục tiêu Phát triển bền vững số 14 về đại dương do Thứ trưởng Phạm Quang Hiệu làm trưởng đoàn.
Đại sứ quán Việt Nam giao lưu với học sinh trường Trung học phổ thông tại Copenhagen

Đại sứ quán Việt Nam giao lưu với học sinh trường Trung học phổ thông tại Copenhagen

Baoquocte.vn. Các học sinh bày tỏ xúc động lần đầu tiên được tới thăm và cảm nhận không khí ấm áp và sự đón tiếp thân tình của cán bộ nhân viên Đại sứ quán Việt ...
Lễ bàn giao hài cốt quân nhân Hoa Kỳ lần thứ 158

Lễ bàn giao hài cốt quân nhân Hoa Kỳ lần thứ 158

Baoquocte.vn. Hoạt động tìm kiếm hài cốt quân nhân Hoa Kỳ mất tích trong chiến tranh ở Việt Nam là hoạt động nhân đạo giữa hai Chính phủ Việt Nam và Hoa Kỳ.
Đại sứ quán Việt Nam khẩn trương hỗ trợ nạn nhân người Việt trong vụ rò rỉ khí độc tại cảng Aqaba của Jordan

Đại sứ quán Việt Nam khẩn trương hỗ trợ nạn nhân người Việt trong vụ rò rỉ khí độc tại cảng Aqaba của Jordan

Baoquocte.vn. Đại sứ quán sẽ tiếp tục làm việc với các cơ quan chức năng của Jordan và hỗ trợ tối đa cho đại diện công ty lao động Việt Nam để xử lý vụ việc.
Việt Nam đề nghị Jordan hỗ trợ bảo hộ công dân trong vụ nổ khí độc tại cảng Aqaba

Việt Nam đề nghị Jordan hỗ trợ bảo hộ công dân trong vụ nổ khí độc tại cảng Aqaba

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn đề nghị phía Jordan hỗ trợ Đại sứ quán Việt Nam tại Saudi Arabia kiêm nhiệm Jordan trong công tác bảo hộ công dân.
Đại sứ Nguyễn Hồng Thạch làm việc với Cơ quan di trú Ukraine

Đại sứ Nguyễn Hồng Thạch làm việc với Cơ quan di trú Ukraine

Baoquocte.vn. Đại sứ Nguyễn Hồng Thạch đề nghị các cơ quan hữu quan Ukraine có biện pháp hỗ trợ linh hoạt, kịp thời đối với nguyện vọng của cộng đồng người Việt.
Bộ Ngoại giao tích cực bảo hộ người Việt bị sát hại tại Osaka, Nhật Bản

Bộ Ngoại giao tích cực bảo hộ người Việt bị sát hại tại Osaka, Nhật Bản

Baoquocte.vn. Bộ Ngoại giao theo dõi sát quá trình điều tra, triển khai biện pháp bảo hộ người Việt cần thiết và hỗ trợ thu xếp hậu sự theo nguyện vọng của gia đình.
Đại sứ quán Việt Nam thông tin về trường hợp nam công dân Việt Nam mất tích tại Israel

Đại sứ quán Việt Nam thông tin về trường hợp nam công dân Việt Nam mất tích tại Israel

Baoquocte.vn. Đại sứ quán Việt Nam tại Israel đã làm việc với Bộ Ngoại giao Israel và cảnh sát sở tại để phối hợp xử lý và triển khai công tác bảo hộ công dân.
Việc sơ tán người Việt Nam tại Ukraine đã cơ bản hoàn tất

Việc sơ tán người Việt Nam tại Ukraine đã cơ bản hoàn tất

Baoquocte.vn. Đến nay, việc sơ tán người Việt Nam tại Ukraine đã cơ bản hoàn tất, đáp ứng hầu hết nguyện vọng về nước của người dân.
Việc đài thọ cho các đoàn khách nước ngoài thăm Việt Nam được quy định ra sao? (Phần 2)

Việc đài thọ cho các đoàn khách nước ngoài thăm Việt Nam được quy định ra sao? (Phần 2)

Baoquocte.vn. Điều 27 Nghị định số 18/2022/NĐ-CP về nghi lễ đối ngoại quy định việc đài thọ cho các đoàn khách nước ngoài thăm Việt Nam.
Việc đài thọ cho các đoàn khách nước ngoài thăm Việt Nam được quy định ra sao? (Phần 1)

Việc đài thọ cho các đoàn khách nước ngoài thăm Việt Nam được quy định ra sao? (Phần 1)

Baoquocte.vn. Điều 27 Nghị định số 18/2022/NĐ-CP về nghi lễ đối ngoại quy định việc đài thọ cho các đoàn khách nước ngoài thăm Việt Nam.
Quy định về xe mô-tô hộ tống, xe cảnh sát dẫn đường đoàn khách cấp cao nước ngoài

Quy định về xe mô-tô hộ tống, xe cảnh sát dẫn đường đoàn khách cấp cao nước ngoài

Baoquocte.vn. Điều 26 Nghị định số 18/2022/NĐ-CP về nghi lễ đối ngoại quy định về xe mô-tô hộ tống, xe cảnh sát dẫn đường khách cấp cao nước ngoài thăm Việt Nam
Thu xếp phòng khách danh dự đón, tiễn khách cấp cao nước ngoài tại sân bay

Thu xếp phòng khách danh dự đón, tiễn khách cấp cao nước ngoài tại sân bay

Baoquocte.vn. Điều 25 Nghị định số 18/2022/NĐ-CP về nghi lễ đối ngoại quy định việc thu xếp phòng khách danh dự đón, tiễn khách cấp cao nước ngoài tại sân bay
Treo Quốc kỳ khi đón khách cấp cao nước ngoài (Phần 2)

Treo Quốc kỳ khi đón khách cấp cao nước ngoài (Phần 2)

Baoquocte.vn. Điều 24 Nghị định số 18/2022/NĐ-CP về nghi lễ đối ngoại quy định việc treo Quốc kỳ khi đón tiếp khách cấp cao nước ngoài thăm.
Treo Quốc kỳ khi đón khách cấp cao nước ngoài (Phần 1)

Treo Quốc kỳ khi đón khách cấp cao nước ngoài (Phần 1)

Baoquocte.vn. Điều 24 Nghị định số 18/2022/NĐ-CP về nghi lễ đối ngoại quy định việc treo Quốc kỳ khi đón tiếp khách cấp cao nước ngoài thăm.
Phiên bản di động