Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 7]

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Nhà văn và nhà triết học Beauvoir Simone de.
Nhà văn và nhà triết học Beauvoir Simone de.

Beauvoir Simone de (1908-1986) là nhà văn và nhà triết học nữ theo chủ nghĩa hiện sinh, vợ của Jean - Paul Sartre. Tác phẩm chính: Giới tính thứ hai (1949, luận văn triết học). Đặc biệt, với tác phẩm Các quan đại trí thức (1954, tiểu thuyết), Beauvoir đã nhận được giải thưởng Goncourt danh giá.

Giới tính thứ hai là luận văn gồm hai tập: Sự việc và huyền thoại và Kinh nghiệm sống. Beauvoir chứng minh rằng không có cái gọi là “nữ tính muôn thuở”. Sự khác nhau giữa nam nữ do sinh hoạt xã hội tạo ra, là kết quả của luật pháp và phong tục. Phụ nữ luôn luôn bị đe dọa “tha hóa”.

Hình ảnh ước lệ về người phụ nữ khiến họ dễ dàng chấp nhận sự phụ thuộc và thụ động đối với nam giới. Ngay trong tình dục, nam chỉ tìm sự kích động cao độ cho mình, mà không để ý đến cá tính và sự hưởng thụ của phụ nữ.

Nam giới đại diện cho tính người, loài người nói chung, còn nữ chỉ là cái bóng. Nam không muốn cho nữ bình đẳng trong nghề nghiệp và tình yêu, do đó, nữ phải có thái độ chịu đựng hoặc hung hăng, cả hai thái độ ấy đều không đúng bản chất mình. Nữ đối với nam y như người da đen với người da trắng, sự chịu đựng dẫn đến vô trách nhiệm.

Điểm qua văn học, Beauvoir chỉ rõ những vai trò đối lập và bổ sung của nữ: vợ hay mẹ, thú vui tình dục hay chịu đựng, dè dặt hay phóng túng, đức hạnh hay đĩ thõa, tất cả đều được định nghĩa so với nam là gốc. Trong nền văn minh tư bản, không thể có tự do cho phụ nữ được. Dù sao, do biến diễn kinh tế xã hội, nữ đã bắt đầu độc lập về nghề nghiệp và tình dục. Chỉ khi có quyền thực sự thì nữ mới có tự do nội tâm. Lập luận của Beauvoir chưa thật vững chắc do chưa hiểu sâu sắc bản năng làm mẹ.

Các quan đại trí thức phản ánh sự “nhập cuộc” của những người trí thức cánh tả không dứt khoát, một số sự việc trong nhóm hiện sinh và trong giới viết văn rất mông lung. Beauvoir cho là: trong lĩnh vực chính trị và đạo lý, cần đối chiếu ý nghĩa và nội dung hành động. Cốt truyện là một tình bạn bị tan vỡ, rồi lại hàn gắn lại giữa hai nhà văn Dubreuilh và Henri.

Anne, vợ Dubreuilh, không viết văn, nhưng rất tha thiết chồng viết. Dubreuilh là người lịch duyệt, tư duy vững và qua cọ xát với Henri mà có thể định hình nhân cách của vợ và bạn. Anne có ý thức sâu sắc về cái chết, cái Tuyệt đối, còn Henri chỉ sống cái “hiện sinh”.

Ngoài ra có hai nhân vật đáng chú ý: Nadine, con gái Dubreuilh, điển hình cho thanh niên ngổ ngáo, ích kỷ, có ý thức về sự kém cỏi của mình. Paule, một người phụ nữ yêu một người một cách nô lệ nhưng lại hành hạ người yêu. Có người cho rằng, Dubreuilh chính là Jean - Paul Sartre còn Henri là Albert Camus.

***

Nhà viết kịch và tiểu thuyết Beckett Samuel.
Nhà viết kịch và tiểu thuyết Beckett Samuel.

Beckett Samuel (1906-1989) là nhà viết kịch và tiểu thuyết Ireland (cái vô lý của phận người), nhận giải thưởng Nobel năm 1969. Tác phẩm chính: Murphy (tiếng Anh 1938, tiếng Pháp 1947, tiểu thuyết), Molloy (1951, tiểu thuyết), Chờ đợi Godot (1953, kịch), Tàn cuộc (1957, kịch), Ôi, những ngày tươi đẹp (1962, kịch).

Chờ đợi Godot là vở kịch đầu tiên viết bằng tiếng Pháp của Beckett. Nội dung nói lên sự vô lý của cuộc đời. Cảnh nông thôn, có độc một cái cây, buổi chiều.

Hai tên đứng cầu bơ cầu bất, Vladimir và Estragon chờ một người tên là Godot mà họ chưa từng gặp, chờ để mong được gì thì chính họ cũng không biết.

Thời gian dài lê thê, bao giờ ông ta tới? Họ cũng không biết tại sao lại cùng đứng ở nơi hoang vắng này. Họ nói con cà con kê với nhau về sự chờ đợi, về những chuyện khổ sở linh tinh, về sự việc và kỷ niệm vớ vẩn… nghe sốt ruột đến phát cười vì ngán.

Mãi rồi bỗng xuất hiện một thầy một tớ: Pozzo đánh đập tàn nhẫn Lucky mà cũng chẳng thích thú gì. Lucky có vẻ an phận (cảnh này gợi ý hiện tượng người bóc lột người, hay nỗi khổ ràng buộc hai vợ chồng). Thầy và tớ đi qua. Còn lại hai người ăn mày.

Có người đến báo là ông Godot mai mới đến. Ngày hôm sau mọi việc xảy ra y như hôm trước, có điều, thầy và tớ đã già đi, thầy mù, tớ câm. Ông Godot lại hẹn hôm sau, cứ thế mãi. Ông Godot phải chăng là Thượng đế (tiếng Anh: God)?

Tàn cuộc là vở kịch nói lên sự vô lý, tính chất bi đát của cuộc đời. Khung cảnh là một phòng gần như rỗng không. Ánh sáng lờ mờ tỏa từ hai cửa sổ nhỏ rất cao, qua đó thấy trời xám xịt và biển im lìm. Chủ nhà, Hamm bị mù, ngồi lì trong ghế bành, kể chuyện lảm nhảm nhưng không khuây khỏa. Hamm đành làm tình làm tội tên đầy tớ Clov để tiêu khiển: sai Clov đi lấy lại một đồ vật, đẩy ghế, nhìn ra ngoài…

Gần chỗ Hamm ngồi có hai thùng rác, hai bố mẹ già của Hamm sống trong đó, chỉ còn biết ăn, thỉnh thoảng nhớ lại một mẩu dĩ vãng lơ mơ. Toàn vở kịch toát ra một không khí kệch cỡm, thảm thê, vạch trần cái vô lý, cái phù du của đời người.

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 6]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 6]

Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền ...

Chỉnh đốn trường học để thực thi 'văn hóa học đường'?

Chỉnh đốn trường học để thực thi 'văn hóa học đường'?

Để triển khai và thực thi thật tốt "văn hóa học đường" không có gì khác chính là phải làm cho cán bộ quản lý, ...

Đọc thêm

Thắng tối thiểu Thái Lan, U19 Việt Nam vào chung kết giải U19 Quốc tế

Thắng tối thiểu Thái Lan, U19 Việt Nam vào chung kết giải U19 Quốc tế

Baoquocte.vn. U19 Việt Nam 1 lần nữa bất bại trước U19 Thái Lan sau 3 lần chạm trán chỉ trong vòng chưa đầy 1 tháng với thành tích 1 trận hòa ...
Những điều viên chức nghỉ hưu ở tuổi cao hơn cần lưu ý

Những điều viên chức nghỉ hưu ở tuổi cao hơn cần lưu ý

Baoquocte.vn. Viên chức nghỉ hưu ở tuổi cao hơn cần nắm được các chế độ, công việc theo Nghị định 50/2022/NĐ-CP.
Diễn biến bão số 2: Đêm 10/8, vùng ven biển Quảng Ninh-Hải Phòng gió mạnh cấp 6-7, giật cấp 9

Diễn biến bão số 2: Đêm 10/8, vùng ven biển Quảng Ninh-Hải Phòng gió mạnh cấp 6-7, giật cấp 9

Baoquocte.vn. Hồi 19h ngày 9/8, tâm bão số 2 trên khu vực phía Đông Bắc quần đảo Hoàng Sa; cách đảo Hải Nam khoảng 290km về phía Đông Đông Nam.
XSMB 10/8, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 10/8/2022. dự đoán XSMB hôm nay

XSMB 10/8, kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 4 10/8/2022. dự đoán XSMB hôm nay

Baoquocte.vn. XSMB 10/8. trực tiếp xổ số miền Bắc hôm nay 10/8/2022. xổ số hôm nay ngày 10 tháng 8. xổ số miền Bắc thứ 4. xổ số hôm nay 10/8. ...
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp Phó Tổng tư lệnh kiêm Tư lệnh Lục quân Quân đội Hoàng gia Campuchia

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp Phó Tổng tư lệnh kiêm Tư lệnh Lục quân Quân đội Hoàng gia Campuchia

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc và Đại tướng Hun Manet bày tỏ hài lòng về sự phát triển tích cực của quan hệ hợp tác toàn diện Việt Nam-Campuchia.
Việt Nam và Campuchia sẽ luôn đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau để giành nhiều thắng lợi mới

Việt Nam và Campuchia sẽ luôn đoàn kết giúp đỡ lẫn nhau để giành nhiều thắng lợi mới

Baoquocte.vn. Thường trực Ban Bí thư Võ Văn Thưởng tiếp Ủy viên Thường vụ Trung ương Đảng CPP, Phó Tổng Tư lệnh kiêm Tư lệnh Lục quân Quân đội Hoàng gia ...
Cận cảnh Toyota Fortuner Leader tại Thái Lan, giá từ 905 triệu đồng

Cận cảnh Toyota Fortuner Leader tại Thái Lan, giá từ 905 triệu đồng

Baoquocte.vn. Toyota Fortuner Leader dành riêng cho thị trường Thái Lan với nhiều nâng cấp, giá bán từ 1,371 triệu baht, tương đương 905 triệu đồng.
Tin thế giới 9/8: Tổng thống Ukraine kêu gọi ‘cấm cửa’ người Nga; Châu Âu sẽ phải ngẫm liệu Kiev đúng hay sai; Lý do ông Trump bị khám nhà

Tin thế giới 9/8: Tổng thống Ukraine kêu gọi ‘cấm cửa’ người Nga; Châu Âu sẽ phải ngẫm liệu Kiev đúng hay sai; Lý do ông Trump bị khám nhà

Baoquocte.vn. Nga-Ukraine, eo biển Đài Loan, FBI khám xét nhà cựu Tổng thống Trump, khủng hoảng năng lượng... là những sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Kế hoạch khí đốt mới của EU chính thức có hiệu lực, Đức nói gì?

Kế hoạch khí đốt mới của EU chính thức có hiệu lực, Đức nói gì?

Baoquocte.vn. Cơ quan quản lý năng lượng Đức (Bundesnetzagentur) hoan nghênh kế hoạch khí đốt khẩn cấp của EU bắt đầu có hiệu lực từ ngày 9/8.
Covid-19 ngày 9/8: Số mắc mới tăng lên 2.340 ca; hơn 9.500 ca khỏi bệnh; 103 bệnh nhân đang thở ô xy

Covid-19 ngày 9/8: Số mắc mới tăng lên 2.340 ca; hơn 9.500 ca khỏi bệnh; 103 bệnh nhân đang thở ô xy

Baoquocte.vn. Bản tin phòng chống dịch Covid-19 ngày 9/8 của Bộ Y tế cho biết có 2.340 ca mới; hơn 9.500 bệnh nhân khỏi và tiếp tục không có F0 tử ...
Bạc Liêu 'tăng tốc' biến tiềm năng du lịch thành lợi thế phát triển

Bạc Liêu 'tăng tốc' biến tiềm năng du lịch thành lợi thế phát triển

Baoquocte.vn. Sau thời gian dài chịu ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, hoạt động du lịch tỉnh Bạc Liêu khởi sắc trở lại.
Du lịch Đông Âu ế ẩm, đìu hiu vì xung đột Nga-Ukraine

Du lịch Đông Âu ế ẩm, đìu hiu vì xung đột Nga-Ukraine

Baoquocte.vn. Ngành du lịch của nhiều nước Đông Âu đang phải chịu 'vạ lây' do tác động từ cuộc xung đột Nga-Ukraine, lượng du khách sụt giảm nghiêm trọng.
Du lịch Quảng Ninh hồi phục ngoạn mục trong Hè 2022

Du lịch Quảng Ninh hồi phục ngoạn mục trong Hè 2022

Baoquocte.vn. Là một trong những ‘điểm nóng’ du lịch, Quảng Ninh đã ghi dấu ấn bằng những con số tăng trưởng ngoạn mục với hàng loạt sự kiện, hoạt động hè sôi động, hấp dẫn.
Việt Nam có tên trong nhiều đề cử giải thưởng danh giá về du lịch của World Travel Awards năm 2022

Việt Nam có tên trong nhiều đề cử giải thưởng danh giá về du lịch của World Travel Awards năm 2022

Baoquocte.vn. Việt Nam được đề cử trong nhiều hạng mục giải thưởng danh giá về du lịch của World Travel Awards 2022.
Tuyến du lịch bằng tàu hỏa xuyên Việt được bình chọn là một trong những cung đường sắt đẹp nhất thế giới

Tuyến du lịch bằng tàu hỏa xuyên Việt được bình chọn là một trong những cung đường sắt đẹp nhất thế giới

Baoquocte.vn. Hãng truyền thông Nga giới thiệu tuyến du lịch bằng tàu hỏa xuyên Việt, ngắm cảnh trên đèo Hải Vân thuộc một trong 13 cung đường sắt đẹp nhất thế giới.
MICE - mảnh đất màu mỡ của du lịch Việt Nam

MICE - mảnh đất màu mỡ của du lịch Việt Nam

Baoquocte.vn. Những năm gần đây, du lịch MICE (loại hình du lịch kết hợp hội nghị, hội thảo, triển lãm, tổ chức sự kiện) trở nên phổ biến ở Việt Nam.
Nhà văn Nguyên Ngọc ra mắt tác phẩm mới

Nhà văn Nguyên Ngọc ra mắt tác phẩm mới

Baoquocte.vn. Tập bút ký Dọc đường của nhà văn Nguyên Ngọc viết về văn chương, giáo dục, con đường phát triển đất nước trên hành trình sống đầy ắp trải nghiệm.
Ra mắt phiên bản mới của cuốn sách 'Việt Nam văn hóa sử cương'

Ra mắt phiên bản mới của cuốn sách 'Việt Nam văn hóa sử cương'

Baoquocte.vn. 'Việt Nam văn hóa sử cương' của học giả Đào Duy Anh được coi là kim chỉ nam cho nhiều công trình nghiên cứu văn hóa nước ta trong suốt gần một thế kỷ.
'Cỗ máy tri thức': Cuốn sách giải thích nền tảng và những quyền năng của khoa học

'Cỗ máy tri thức': Cuốn sách giải thích nền tảng và những quyền năng của khoa học

Baoquocte.vn. Trong cuốn sách 'Cỗ máy tri thức', nhà triết học Michael Strevens trả lời câu hỏi vì sao nhân loại sử dụng khoa học để nghiên cứu những bí mật vũ trụ.
Không bao giờ là thất bại, tất cả là thử thách - cuốn tự truyện đầy xúc động của nhà sáng lập Huyndai

Không bao giờ là thất bại, tất cả là thử thách - cuốn tự truyện đầy xúc động của nhà sáng lập Huyndai

Baoquocte.vn. Không bao giờ là thất bại, tất cả là thử thách - cuốn tự truyện đầy xúc động không chỉ thuật lại cuộc đời và sự nghiệp của Chung Ju Yung.
Nghệ sĩ nhiếp ảnh Tuyết Minh ra mắt bút ký - tiểu luận 'Những chặng đường'

Nghệ sĩ nhiếp ảnh Tuyết Minh ra mắt bút ký - tiểu luận 'Những chặng đường'

Baoquocte.vn. Nghệ sĩ nhiếp ảnh Nguyễn Thị Tuyết Minh vừa ra mắt bút ký - tiểu luận 'Những chặng đường' được sáng tác trong thời gian hơn 20 năm.
Bác sĩ Mỹ: 'Dinh dưỡng lành mạnh, ngại gì bệnh tim'

Bác sĩ Mỹ: 'Dinh dưỡng lành mạnh, ngại gì bệnh tim'

Baoquocte.vn. Với 25 năm kinh nghiệm lâm sàng về đẩy lùi bệnh tim bằng dinh dưỡng, bác sĩ Joel Fuhrman tại Mỹ đã viết cuốn sách 'Dinh dưỡng lành mạnh ngại gì bệnh tim'.
Phiên bản di động