Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 19]

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Nhà xã hội học Durkheim Emile.
Nhà xã hội học Durkheim Emile.

Durkheim Emile (1858-1917) là nhà xã hội học.

Tác phẩm chính: Những quy luật của phương pháp xã hội học (1894), Tự tử (1897).

Tự tử là tác phẩm xã hội học dựa vào những thống kê chính thức. Theo Durkheim, những lý do khiến cho cá nhân tự tử chẳng qua chỉ là những “cớ” và những “dịp”, chứ không phải là nguyên nhân.

Những nguyên nhân thực có tính chất xã hội: ý muốn cá nhân bị ngự trị bởi một hiện thực tinh thần, sức mạnh của một ý thức tập thể vô hình; do đó, mỗi dân tộc có một tỷ lệ tự tử không thay đổi, một hằng số quyết định bởi những thể chế...

Durkheim đưa ra một quy luật: “Tự tử thay đổi theo tỷ lệ nghịch so với sự hòa nhập vào xã hội tôn giáo, xã hội trong nhà (gia đình) và xã hội chính trị (quốc gia)”.

Người ta phê phán Durkheim về chỗ quá coi nhẹ quyết định cá nhân, và dựa vào những dữ kiện cũ và không hoàn chỉnh. Durkheim hình như không biết về bệnh “tâm thần chu kỳ” (Cyclothymic): người bệnh trải qua những thời kỳ hưng phấn và trầm cảm thường gây ra tự tử.

Các đồ đệ của Durkheim tiếp tục nghiên cứu hiện tượng tự tử để điều chỉnh lại những nhược điểm hay sai sót. Dù sao, Durkheim có công đặt vấn đề một cách toàn bộ, khoa học.

***

Nhà thơ và viết ký sự Fague Léon-Paul.
Nhà thơ và viết ký sự Fague Léon-Paul.

Fague Léon-Paul (1876-1947) là nhà thơ và viết ký sự (cái kỳ diệu đời sống hiện đại hàng ngày).

Tác phẩm chính: Người bộ hành của Paris (1939, ký sự).

Người bộ hành của Paris là ký sự về thủ đô của Pháp.

Tác giả miêu tả một cách trìu mến – đặc biệt gợi lại những kỷ niệm thời thơ ấu, nhiều khu phố Paris, nhất là khu có nhiều gắn bó với mình (ga phía Đông và ga phía Bắc), trong thời gian giữa hai cuộc chiến tranh thế giới.

Tâm hồn Paris có những nét sâu sắc, cổ kính, nên thơ.

***

Nhà viết tiểu thuyết Farrère Claude.
Nhà viết tiểu thuyết Farrère Claude.

Farrère Claude (1876-1957) là nhà viết tiểu thuyết (về phương Đông).

Tác phẩm chính: Khói thuốc phiện (1904), Những người văn minh (1905), Trận đánh (1909).

Trận đánh là tiểu thuyết nổi tiếng nhất của Farrère, một nhà văn và là sĩ quan hải quân. Cảnh nổi bật là trận thủy chiến Tsushima (Đối Mã), hải quân Nhật đánh tan tành hạm đội Nga (1905).

Tác phẩm nêu lên sự đối đầu thường xuyên giữa phương Đông và phương Tây. Có những người trung thành với truyền thống tin chắc là phương Đông phải tạm thời theo lối suy nghĩ của châu Âu.

Lại có những người Nhật chọn đời sống pha tạp quốc tế. Nữ hầu tước Yorisaka, vợ một sĩ quan hải quân Nhật, ăn mặc theo “mốt” Paris, Tử tước Hơ-re-ta, cũng là sĩ quan hải quân, lại rất trung thành với truyền thống.

Xen vào đó có những nhân vật nước ngoài (Pháp, Anh, Trung Quốc, Italy, Mỹ). Tác giả tố cáo những nguy cơ của sự Âu hóa vội vã. Những cuộc tình duyên được kết thúc trong danh dự.

***

Nhà văn, Tổng giám mục Fénelon
Nhà văn, Tổng giám mục Fénelon

Fénelon (1651-1715) là một nhà văn, Tổng giám mục.

Tác phẩm chính: Những truyện phiêu lưu của Télémaque (1695, tiểu thuyết).

Những truyện phiêu lưu của Télémaque viết khoảng năm 1695, xuất bản năm 1699, là tiểu thuyết giáo huấn; đồng thời, là một tác phẩm dạy văn học cổ điển Hy Lạp và sách giảng chính trị và luân lý.

Tổng giám mục Fénelon biên soạn tác phẩm này để phục vụ việc giáo dục công tước de Bourgogne lớn lên có khả năng lên ngôi vua (cháu đích tôn Louis XIV-chết sớm). “Télémaque” nổi tiếng và được dịch sang nhiều tiếng châu Âu.

Tuy ý đồ kín đáo, tác phẩm chỉ trích chính sách độc đoán, tính hiếu chiến, xa hoa của vua Louis XIV, Fénelon lấy đề tài trong thiên anh hùng ca cổ Hy Lạp Odyssée của nhà thơ mù Homères.

Câu chuyện xoay quanh chuyến đi đầy gian lao nguy hiểm của hoàng tử trẻ tuổi Télémaque tìm cha là Ulysse. Télémaque được một vị hiền nhân là Mentor, tức là thần Minerve trá hình đi sát khuyên bảo giúp đỡ.

Tác phẩm đưa nhân vật qua nhiều nước (xuống cả âm phủ) và rất đa dạng: các trận đánh, đắm tàu, chém giết, diễn thuyết, triều đình, cạm bẫy của tình yêu, trị quốc.

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 18]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 18]

Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh (không xác định được tác giả) của nền ...

Ngày sách và văn hóa đọc Việt Nam 2022: Chấn hưng văn hóa và phát triển văn hóa đọc

Ngày sách và văn hóa đọc Việt Nam 2022: Chấn hưng văn hóa và phát triển văn hóa đọc

Ngày sách và văn hóa đọc Việt Nam 2022 sẽ bắt đầu từ trung tuần tháng 3 đến hết tháng 4, trọng điểm từ ngày ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Quang Hải quyết tâm vượt khó khi xuất ngoại

Quang Hải quyết tâm vượt khó khi xuất ngoại

Baoquocte.vn. Tiền vệ Nguyễn Quang Hải có thêm sự cạnh tranh vị trí sau quyết định mới nhất về nhân sự ở Pau FC.
Ngoại trưởng Malaysia thăm chính thức Manila dự lễ nhậm chức của tân Tổng thống Philippines

Ngoại trưởng Malaysia thăm chính thức Manila dự lễ nhậm chức của tân Tổng thống Philippines

Baoquocte.vn. Chuyến thăm là minh chứng cho quan hệ song phương chặt chẽ giữa hai quốc gia láng giềng Đông Nam Á kể từ khi Malaysia-Philippines thiết lập quan hệ.
Campuchia ấn định thời gian tổng tuyển cử

Campuchia ấn định thời gian tổng tuyển cử

Baoquocte.vn. Chính phủ Hoàng gia Campuchia công bố quyết định tổ chức tổng tuyển cử vào ngày 23/7/2023.
Bất chấp đại dịch, Quảng Đông vẫn là địa phương của Trung Quốc có quy mô thương mại lớn nhất với Việt Nam

Bất chấp đại dịch, Quảng Đông vẫn là địa phương của Trung Quốc có quy mô thương mại lớn nhất với Việt Nam

Baoquocte.vn. Mặc dù chịu tác động bởi dịch bệnh Covid-19, Quảng Đông vẫn là địa phương Trung Quốc có quy mô thương mại lớn nhất với Việt Nam.
Đẩy mạnh hợp tác ASEAN-Trung Quốc về phát triển xã hội và xóa đói, giảm nghèo

Đẩy mạnh hợp tác ASEAN-Trung Quốc về phát triển xã hội và xóa đói, giảm nghèo

Baoquocte.vn. Tổng lãnh sự Đỗ Nam Trung khẳng định, công tác xóa đói, giảm nghèo luôn là nhiệm vụ trọng tâm của Đảng, Nhà nước Việt Nam.
Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (29-30/6): Hà Nội, Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên, Nam Bộ mưa to cục bộ; Bắc Bộ mưa vừa mưa to đến rất to

Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai (29-30/6): Hà Nội, Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên, Nam Bộ mưa to cục bộ; Bắc Bộ mưa vừa mưa to đến rất to

Baoquocte.vn. Dự báo thời tiết Hà Nội, Bắc Trung Bộ, Tây Nguyên, Nam Bộ mưa rào và dông rải rác, cục bộ có mưa to; Bắc Bộ mưa vừa mưa to ...
10 năm phòng, chống tham nhũng, tiêu cực: Bước tiến mạnh, đột phá, kết quả quan trọng và toàn diện

10 năm phòng, chống tham nhũng, tiêu cực: Bước tiến mạnh, đột phá, kết quả quan trọng và toàn diện

Baoquocte.vn. Tham nhũng đang 'từng bước được kiềm chế, ngăn chặn, có chiều hướng thuyên giảm', góp phần quan trọng vào công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng.
Việt Nam là 'thị trường tuyến đầu', mang nhiều cơ hội mới cho các nhà xuất khẩu New Zealand

Việt Nam là 'thị trường tuyến đầu', mang nhiều cơ hội mới cho các nhà xuất khẩu New Zealand

Baoquocte.vn. Việt Nam đang nổi lên là một trong những nền kinh tế mạnh nhất trong khu vực và là một lựa chọn tốt cho các nhà xuất khẩu xứ Kiwi.
Trước tin đồn 'phim giả tình thật' với Nhan Phúc Vinh, Diễm My 9x nói gì?

Trước tin đồn 'phim giả tình thật' với Nhan Phúc Vinh, Diễm My 9x nói gì?

Baoquocte.vn. Diễm My 9x xác nhận giữa mình và Nhan Phúc Vinh chỉ là anh em đồng nghiệp và bác bỏ thông tin “phim giả tình thật”.
Nhóm họp thượng đỉnh, NATO coi Trung Quốc là thách thức lớn, Nga đe dọa trực tiếp tới an ninh khối

Nhóm họp thượng đỉnh, NATO coi Trung Quốc là thách thức lớn, Nga đe dọa trực tiếp tới an ninh khối

Baoquocte.vn. NATO nói Trung Quốc đặt ra thách thức với các giá trị và lợi ích của liên minh, trong khi Nga là 'mối đe dọa trực tiếp' đối với an ...
Ngắm hoàng hôn trên lòng hồ thủy lợi lớn nhất Việt Nam

Ngắm hoàng hôn trên lòng hồ thủy lợi lớn nhất Việt Nam

Baoquocte.vn. Vào những chiều hè nắng rực, khi ánh hoàng hôn kéo về, nhiều người trẻ cùng nhau về hồ thủy lợn lớn nhất Việt Nam để đắm mình vào thiên nhiên.
Tôn vinh giá trị văn hóa ẩm thực Huế

Tôn vinh giá trị văn hóa ẩm thực Huế

Baoquocte.vn. Tối 26/6, tại đường đi bộ dọc bờ sông Hương đã khai mạc Lễ hội '100 món Ẩm thực đường phố Huế' năm 2022.
Lễ khai mạc Festival Huế 2022 -  Bản hòa ca văn hóa nghệ thuật

Lễ khai mạc Festival Huế 2022 - Bản hòa ca văn hóa nghệ thuật

Baoquocte.vn. Tối 25/6, Lễ khai mạc Festival Huế được tổ chức trọng thể và hoành tráng tại Quảng trường Ngọ Môn, tỉnh Thừa Thiên - Huế.
Độc lạ hang động có hình đôi mắt khổng lồ

Độc lạ hang động có hình đôi mắt khổng lồ

Baoquocte.vn. Ánh sáng rọi qua hai lỗ hổng lớn trên trần hang động, chiếu thẳng vào bên trong như hình đôi mắt khổng lồ đang dõi theo từng bước chân của mỗi người.
Du lịch cộng đồng: Nắm bắt xu hướng thế giới để phát huy thế mạnh của Việt Nam

Du lịch cộng đồng: Nắm bắt xu hướng thế giới để phát huy thế mạnh của Việt Nam

Baoquocte.vn. Hình thức du lịch cộng đồng ngày càng khẳng định được thế mạnh, khi trở thành chủ đề chính của Hội nghị Cấp cao Toàn cầu của UNWTO vừa qua.
Sáng Dubai lại nhớ chiều miền Tây

Sáng Dubai lại nhớ chiều miền Tây

Baoquocte.vn. Dubai lại bắt đầu một ngày mới trong cái nóng hầm hập đầu Hè và sự nhộn nhịp của một điểm nút giao thông, giao thương khổng lồ của thế giới.
Cuốn sách kết tinh những lời dạy của Bác Hồ về rèn luyện thể thao

Cuốn sách kết tinh những lời dạy của Bác Hồ về rèn luyện thể thao

Baoquocte.vn. Cuốn sách song ngữ Việt-Anh mang tên 'Chủ tịch Hồ Chí Minh với thể dục thể thao' sẽ ra mắt nhân dân cả nước vào ngày 2/9 tới.
Thú vị cuốn sách về Hà Nội bằng ba ngôn ngữ

Thú vị cuốn sách về Hà Nội bằng ba ngôn ngữ

Baoquocte.vn. Cuốn sách ảnh Hanoi Hanoi của Minh Phạm và Paola Boncompagni vừa được phát hành, sử dụng ba ngôn ngữ: Tiếng Việt, tiếng Anh và tiếng Italy.
Kỷ niệm ngày lễ Bloomsday của Ireland tại Việt Nam

Kỷ niệm ngày lễ Bloomsday của Ireland tại Việt Nam

Baoquocte.vn. Bloomsday là lễ kỷ niệm tôn vinh những đóng góp to lớn cho nền văn học Ireland của nhà văn James Joyce được tổ chức vào ngày 16/6 hằng năm.
'Nhật ký trong tù' của Chủ tịch Hồ Chí Minh có thêm bản dịch tiếng Uzbek

'Nhật ký trong tù' của Chủ tịch Hồ Chí Minh có thêm bản dịch tiếng Uzbek

Baoquocte.vn. Đại học tổng hợp Đông phương học Quốc gia Tashkent của Uzbekistan đã giới thiệu bản dịch sang tiếng Uzbek tập thơ 'Nhật ký trong tù của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Ra mắt bản dịch tiếng Việt tác phẩm nổi tiếng của nhà sử học Michel Foucault

Ra mắt bản dịch tiếng Việt tác phẩm nổi tiếng của nhà sử học Michel Foucault

Baoquocte.vn. Tác phẩm của Michel Foucault là một trong những đóng góp quan trọng trên phương diện lịch sử, xã hội học và triết học cho vấn đề nhà tù.
Truyện tranh 'Chuyến thám hiểm không thể bỏ qua ở Alaska' - tác phẩm hợp tác đầu tay của họa sĩ trẻ Việt Nam được chào đón tại Pháp

Truyện tranh 'Chuyến thám hiểm không thể bỏ qua ở Alaska' - tác phẩm hợp tác đầu tay của họa sĩ trẻ Việt Nam được chào đón tại Pháp

Baoquocte.vn. Cuốn truyện tranh 'Passage intérieur- Voyage essentiel en Alaska' do họa sĩ Mai Bách cùng tác giả kịch bản Maxime de Lisle thực hiện vừa được ra mắt tại Pháp.
Phiên bản di động