Nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden ‘đã trở lại’, có lợi hại hơn xưa?

Phan Quân
Theo dõi TGVN trên
TGVN. Ông Joe Biden tin rằng ‘nước Mỹ đã trở lại’ và sẵn sàng dẫn dắt thế giới đương đầu với thách thức một lần nữa, song đi thì dễ, mà về thì khó.

Xét cho cùng, lần gần đây nhất, người tiền nhiệm của ông Joe Biden, ông Donald Trump cũng từng nói sẽ “Đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại”, song kết quả của cam kết này đến nay vẫn khó nói.

Trước đó, cụm từ “trở lại” hay gắn liền loạt phim Kẻ Hủy Diệt, với nhân vật tiêu biểu là người máy T-800 do cựu Thống đốc bang California Arnold Schwarzenegger thủ vai. Cụm từ “Tôi sẽ trở lại” đã trở thành câu nói kinh điển, thường được sử dụng để ẩn ý hay đánh dấu sự quay lại đột ngột của một cá nhân nhằm thay đổi tình thế khó khăn.

Đây có lẽ là thông điệp mà ông Joe Biden, sánh vai Ngoại trưởng Antony Blinken, muốn truyền tải trong bài phát biểu về đối ngoại đầu tiên tại Trụ sở Bộ Ngoại giao Mỹ tại Washington D.C. ngày 4/2. Song đi thì dễ, mà về thì khó. “Sự trở lại” của Mỹ trên trường quốc tế là tiến trình dài hơi, xuyên suốt của cả bộ máy, mà câu nói của ông Biden có thể là phát súng khai cuộc cần thiết.

Tổng thống Mỹ Joe Biden phát biểu ngày 4/2, bên cạnh là Phó Tổng thống Kamala Harris và Ngoại trưởng Antony Blinken. (Nguồn: AP)
Tổng thống Mỹ Joe Biden phát biểu ngày 4/2, bên cạnh là Phó Tổng thống Kamala Harris và Ngoại trưởng Antony Blinken. (Nguồn: AP)

Sức ép lớn, cam kết nhiều

Đầu tiên, nó được đưa ra trong bối cảnh chính quyền ông Joe Biden đứng trước áp lực lớn từ trong nước, cụ thể là đảng Cộng hòa, lẫn các đồng minh, đối tác truyền thống, phải có đối sách với hàng loạt sự kiện quốc tế nóng xảy ra thời gian qua.

Đó là vụ Nga bắt giữ chính trị gia đối lập Alexei Navalny, tiến hành trấn áp mạnh tay đối với những người ủng hộ nhân vật này.

Đó là khi Iran thực hiện vụ thử nghiệm tên lửa đẩy, đủ sức đưa vệ tinh lên cao 220km, tiến hành làm giàu Uranium vượt qua mức trong Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA).

Đó cũng là lúc chính biến diễn ra tại Myanmar ngày 1/2, khi quân đội bắt giữ nhiều quan chức cấp cao của chính phủ dân cử, trong đó có Cố vấn Nhà nước, Bộ trưởng Ngoại giao Aung San Suu Kyi.

Thứ hai, phản ứng của Mỹ dưới thời ông Joe Biden trước các vấn đề này từng bị đánh giá là chưa đủ sức răn đe, khi so sánh với hành động của người tiền nhiệm Donald Trump tại Syria hay Iraq. Bài phát biểu là cách ông Joe Biden thể hiện hướng xử lý những vấn đề này.

Phản ứng của Mỹ dưới thời ông Joe Biden về trước các vấn đề này từng bị đánh giá là chưa đủ sức răn đe, đặc biệt là so với hành động của người tiền nhiệm Donald Trump tại Syria hay Iraq. Bài phát biểu là cách ông Joe Biden thể hiện hướng xử lý những vấn đề này.

Cụ thể, Mỹ kêu gọi quân đội Myanmar từ bỏ quyền lực, trả tự do cho các thủ hiến và quan chức cấp cao, dỡ bỏ các lệnh cấm truyền thông và không sử dụng vũ lực. Tổng thống Joe Biden nhấn mạnh rằng việc gia hạn Hiệp ước Cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược Mới (New START), cũng như hợp tác trong một số lĩnh vực với Nga là cần thiết, song khẳng định rằng sẽ “bảo vệ lợi ích quan trọng của nước Mỹ và người dân Mỹ” bằng bất cứ giá nào, kêu gọi trả tự do cho chính trị gia đối lập Alexei Navalny. Ông cam kết sẽ hỗ trợ và giúp Saudi Arabia tiếp tục bảo vệ chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ và người dân trước “các lực lượng do Iran tài trợ ở nhiều quốc gia”.

Ngoại giao là trung tâm

Thứ ba, khẳng định “ngoại giao là trung tâm của chính sách đối ngoại Mỹ”, ông Joe Biden muốn kẻ rõ ranh giới với người tiền nhiệm Donald Trump. Theo ông, củng cố quan hệ với đồng minh truyền thống và đối tác, tận dụng triệt để ngoại giao đa phương, thể hiện cam kết quốc tế của Mỹ trong các thách thức an ninh phi truyền thống, dù là di cư, chống biến đổi khí hậu, đại dịch Covid-19 hay khủng hoảng nhân đạo tại các khu vực chiến sự, mới là thứ có thể thực sự đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại, không chỉ với người dân Mỹ, mà với cả cộng đồng quốc tế.

Tuy nhiên, điều đó không ngăn cản ông Biden ứng xử như người tiền nhiệm, thể hiện sự quyết liệt khi cần thiết đối với Nga hay Trung Quốc, mạnh tay chấm dứt hỗ trợ của Mỹ đối với chiến dịch quân sự của Saudi Arabia tại Yemen. Nếu ngoại giao là trung tâm của chính sách đối ngoại Mỹ, thì lợi ích Mỹ là trung tâm của ngành ngoại giao xứ cờ hoa.

Ông Joe Biden tin rằng họp tác với các đồng minh truyền thống và đối tác là cần thiết nhằm giải quyết những điểm nóng và thách thức toàn cầu. (Nguồn: AP)
Ông Joe Biden tin rằng họp tác với các đồng minh truyền thống và đối tác là cần thiết nhằm giải quyết những điểm nóng và thách thức toàn cầu - Ảnh minh họa. (Nguồn: AP)

Song “nói dễ, làm khó”. Giờ đây, Mỹ đồng thời vừa phải thể hiện vai trò dẫn dắt, nhằm đẩy lùi ảnh hưởng của Nga tại châu Âu và Trung Đông, song vẫn cần duy trì hợp tác với Moscow trong một số lĩnh vực quan trọng, đặc biệt là kiểm soát vũ khí hạt nhân.

Tương tự là câu chuyện Iran: Ông Joe Biden đã có động thái “dọn đường”, phản ứng nhẹ nhàng hiếm thấy khi Iran thử nghiệm phóng tên lửa đẩy vệ tinh và thúc đẩy tiến trình làm giàu Uranium, song đồng minh của Mỹ là Israel và khối Arab Hồi giáo rõ ràng muốn có hành động cứng rắn hơn.

Cuối cùng là bài toán Myanmar: Đồng minh truyền thống, đối tác khu vực của Mỹ như Nhật Bản, Hàn Quốc và Ấn Độ có lợi ích chiến lược tại đây. Trừng phạt mạnh tay của Mỹ có thể tạo cơ hội cho Trung Quốc mở rộng ảnh hưởng tại Myanmar, tác động tiêu cực tới lợi ích đồng minh, đối tác khu vực của Mỹ. Ngược lại, thỏa hiệp sẽ khiến Washington đi ngược lại cam kết thúc đẩy giá trị dân chủ toàn cầu, gây tổn hại uy tín của ông Joe Biden nói riêng và vị thế Mỹ nói chung.

Trong loạt phim “Kẻ Hủy diệt”, người máy T-800 thường cứu vãn tình hình bằng cơ bắp cuồn cuộn, hàng loạt vũ khí tân tiến từ tương lai và nhiều pha hành động mãn nhãn mỗi lần trở lại. Liệu nước Mỹ dưới thời ông Joe Biden, với chính sách đối ngoại lấy ngoại giao và quan hệ với đối tác, đồng minh làm trung tâm, có thể cứu vãn thế giới khi “trở lại”? Đáp án còn ở phía trước.

Điện đàm Moon-Biden: Đồng minh 'chân ái' vạch chiến lược liên minh tương lai

Điện đàm Moon-Biden: Đồng minh 'chân ái' vạch chiến lược liên minh tương lai

TGVN. Ngày 4/2, Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in đã có cuộc điện đàm đầu tiên với tân Tổng thống Mỹ Joe Biden, nhất trí ...

Tin thế giới 5/2: Mỹ nêu điều kiện để hợp tác với Trung Quốc, triển khai lực lượng mới trên bán đảo Triều Tiên; Anh-Trung Quốc vướng bất đồng mới

Tin thế giới 5/2: Mỹ nêu điều kiện để hợp tác với Trung Quốc, triển khai lực lượng mới trên bán đảo Triều Tiên; Anh-Trung Quốc vướng bất đồng mới

TGVN. Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc, vấn đề Biển Đông, bán đảo Triều Tiên, quan hệ Anh-Trung Quốc, Nga-EU, Mỹ-Thổ Nhĩ Kỳ... là những sự kiện ...

Chiến hạm Mỹ lần đầu đi qua Eo biển Đài Loan dưới thời Tổng thống Biden, Trung Quốc tố Washington cố ý gây căng thẳng

Chiến hạm Mỹ lần đầu đi qua Eo biển Đài Loan dưới thời Tổng thống Biden, Trung Quốc tố Washington cố ý gây căng thẳng

TGVN. Ngày 4/2, Hải quân Mỹ thông báo một chiến hạm của nước này đã đi qua Eo biển Đài Loan cùng ngày. Đây là ...

Có thể bạn quan tâm

Đọc thêm

Khách quốc tế giảm 1 tỷ lượt người, 2020 trở thành năm ‘thảm họa’ của ngành du lịch

Khách quốc tế giảm 1 tỷ lượt người, 2020 trở thành năm ‘thảm họa’ của ngành du lịch

Gần 1/3 điểm đến du lịch trên toàn cầu vẫn đóng cửa đối với du khách quốc tế dù các nước đẩy mạnh việc tiêm vaccine ngừa Covid-19.
SBT: Vươn cánh lên một tầm cao mới

SBT: Vươn cánh lên một tầm cao mới

Trong bối cảnh xã hội nhiều biến động, nền kinh tế vi mô-vĩ mô hứng chịu những tác động mạnh mẽ, Công ty Cổ phần Thành Thành Công-Biên Hòa (mã ...
Nóng lòng phục hồi trong đại dịch, Singapore Airlines thí điểm thẻ thông hành Covid-19 điện tử

Nóng lòng phục hồi trong đại dịch, Singapore Airlines thí điểm thẻ thông hành Covid-19 điện tử

Hãng hàng không Singapore Airlines ngày 8/3 cho biết sẽ bắt đầu thử nghiệm thẻ thông hành Covid-19 điện tử từ tuần tới.
Giá vàng hôm nay 9/3: Đà tăng không cầm cự được lâu, vàng lại rớt xuống dưới 1.700 USD/ounce

Giá vàng hôm nay 9/3: Đà tăng không cầm cự được lâu, vàng lại rớt xuống dưới 1.700 USD/ounce

Vừa tăng nhẹ 10 USD/ounce phiên giao dịch sáng 8/3, giá vàng thế giới lại nhanh chóng lao dốc xuống dưới mức 1.700 USD/ounce.
Bà Lê Thị Quỳnh Trang: Người phụ nữ quyền lực của ngành thời trang Việt Nam

Bà Lê Thị Quỳnh Trang: Người phụ nữ quyền lực của ngành thời trang Việt Nam

Bà Lê Thị Quỳnh Trang là một trong những người đi tiên phong trong việc đưa hình ảnh thời trang Việt Nam vươn ra khu vực và thế giới, đồng ...
Gita Gopinath: Bóng hồng quyền lực ở IMF

Gita Gopinath: Bóng hồng quyền lực ở IMF

Cựu Giám đốc IMF Christine Lagarde giới thiệu “Gopinath là một trong những nhà kinh tế học xuất chúng nhất thế giới".
Tin thế giới 8/3: Trung Quốc vạch lằn ranh đỏ với Mỹ; Ukraine dọa tặng Nga sự tàn khốc; Mỹ chuẩn bị 'chơi' với Nga cả trong tối lẫn ngoài sáng?

Tin thế giới 8/3: Trung Quốc vạch lằn ranh đỏ với Mỹ; Ukraine dọa tặng Nga sự tàn khốc; Mỹ chuẩn bị 'chơi' với Nga cả trong tối lẫn ngoài sáng?

Trung Quốc đưa ra quan điểm về quan hệ với Mỹ, Ấn Độ, Nhật Bản, quan hệ Nga-Ukraine, Mỹ-Nga.... là một số sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ ...
Mỹ triển khai tên lửa siêu thanh đầu tiên nhưng không nhắm vào Nga

Mỹ triển khai tên lửa siêu thanh đầu tiên nhưng không nhắm vào Nga

Khi triển khai Sáng kiến Răn đe Thái Bình Dương (Pacific Deterrence Initiative - PDI) nhằm xây dựng năng lực quân sự trong khu vực, Mỹ vẫn chưa phát triển ...
XSBL 9/3 - Kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 9/3/2021 - SXBL 9/3 - KQXSBL thứ 3

XSBL 9/3 - Kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 9/3/2021 - SXBL 9/3 - KQXSBL thứ 3

XSBL 9/3. KQXSBL 9/3. Xổ số Bạc Liêu hôm nay ngày 9 tháng 3 năm 2021. Xo so Bac Lieu. KQSXBL. SXBL 9/3
XSMN 9/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 9/3/2021 - SXMN 9/3 - dự đoán XSMN 10/3

XSMN 9/3 - Kết quả xổ số miền Nam hôm nay 9/3/2021 - SXMN 9/3 - dự đoán XSMN 10/3

XSMN 9/3. Trực tiếp kết quả xổ số miền Nam hôm nay thứ 3 ngày 9/3/2021. XSMN thứ 3. KQXSMN. SXMN 9/3.
Tin thế giới 8/3: Trung Quốc vạch lằn ranh đỏ với Mỹ; Ukraine dọa tặng Nga sự tàn khốc; Mỹ chuẩn bị 'chơi' với Nga cả trong tối lẫn ngoài sáng?

Tin thế giới 8/3: Trung Quốc vạch lằn ranh đỏ với Mỹ; Ukraine dọa tặng Nga sự tàn khốc; Mỹ chuẩn bị 'chơi' với Nga cả trong tối lẫn ngoài sáng?

Trung Quốc đưa ra quan điểm về quan hệ với Mỹ, Ấn Độ, Nhật Bản, quan hệ Nga-Ukraine, Mỹ-Nga.... là một số sự kiện thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Mỹ triển khai tên lửa siêu thanh đầu tiên nhưng không nhắm vào Nga

Mỹ triển khai tên lửa siêu thanh đầu tiên nhưng không nhắm vào Nga

Khi triển khai Sáng kiến Răn đe Thái Bình Dương (Pacific Deterrence Initiative - PDI) nhằm xây dựng năng lực quân sự trong khu vực, Mỹ vẫn chưa phát triển tên lửa siêu thanh.
Trung Quốc quân sự hóa lực lượng hải cảnh trên Biển Hoa Đông, Nhật Bản đe dọa sẽ đáp trả tương xứng

Trung Quốc quân sự hóa lực lượng hải cảnh trên Biển Hoa Đông, Nhật Bản đe dọa sẽ đáp trả tương xứng

Biển Hoa Đông căng thẳng khi Nhật Bản xem xét triển khai lực lượng vũ trang để đối phó với Trung Quốc tại quần đảo tranh chấp Senkaku/Điếu Ngư.
Mỹ thúc đẩy nỗ lực hòa bình tại Afghanistan khi 'hạn chót' ngày 1/5 đang cận kề

Mỹ thúc đẩy nỗ lực hòa bình tại Afghanistan khi 'hạn chót' ngày 1/5 đang cận kề

Mỹ khẳng định vẫn để ngỏ toàn bộ các phương án liên quan 2.500 binh sĩ đang đồn trú tại Afghanistan.
Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3: Tổng thống Hàn Quốc cam kết nỗ lực giảm thiểu tình trạng 'gián đoạn sự nghiệp' của phụ nữ

Ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3: Tổng thống Hàn Quốc cam kết nỗ lực giảm thiểu tình trạng 'gián đoạn sự nghiệp' của phụ nữ

Tổng thống Hàn Quốc Moon jae-in đã đưa ra thông điệp này nhân ngày Quốc tế Phụ nữ 8/3.
Đạo luật ‘Vì nhân dân’: Người dân Mỹ đi bỏ phiếu dễ dàng hơn?

Đạo luật ‘Vì nhân dân’: Người dân Mỹ đi bỏ phiếu dễ dàng hơn?

Đạo luật 'Vì Nhân dân' được Tổng thống Mỹ Joe Biden ký ngày 7/3 đưa ra nhiều quy định mới, tạo thuận lợi hơn nữa cho các cử tri thực hiện quyền công dân.
Mùa Đông thảm họa ở Texas và bài học đắt giá từ những lỗ hổng tồn đọng

Mùa Đông thảm họa ở Texas và bài học đắt giá từ những lỗ hổng tồn đọng

Người dân tại Texas tuần qua trải qua thảm họa trong thảm họa khi vừa phải hứng chịu một mùa Đông giá rét bất thường, vừa phải chịu cảnh mất điện, nước.
Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Cuộc đảo chính duy nhất tại Mỹ bị lãng quên trong lịch sử

Sự việc năm 1898 là cuộc đảo chính thành công duy nhất trong lịch sử Mỹ, nhưng cũng là ‘vết nhơ’ đáng quên bởi những câu chuyện đằng sau đó.
Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Thách thức mới của Tổng thống Mỹ Joe Biden trong việc giải quyết kho vũ khí hạt nhân ở châu Á

Châu Á có tới 5 trên 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân, và đây được xem là kho 'thuốc nổ' mà Tổng thống Mỹ Joe Biden cần giải quyết.
Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Trắc nghiệm về vaccine Covid-19

Mời bạn tham gia bài trắc nghiệm về vaccine Covid-19.
Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Tiêm chủng vaccine Covid-19 tại New York: Tìm kiếm sự công bằng

Thành phố và bang New York đang đối mặt nhiều thách thức trong triển khai một chương trình tiêm chủng vaccine Covid-19 công bằng và toàn diện hơn.
Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Italy và giấc mộng Vành đai và Con đường phiên bản Địa Trung Hải

Học tập từ sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc, Italy đang muốn định vị bản thân thành một trung tâm thương mại ở Nam Âu và hơn thế nữa.
Vaccine ngừa Covid-19 có giúp Tổng thống Hàn Quốc vực dậy độ tín nhiệm của người dân?

Vaccine ngừa Covid-19 có giúp Tổng thống Hàn Quốc vực dậy độ tín nhiệm của người dân?

Vaccine Covid-19 có thể sẽ thay đổi cục diện cuộc chơi trong hơn một năm còn lại trong nhiệm kỳ của Tổng thống Moon Jae-in.
Hậu Covid-19, ASEAN ưu tiên khôi phục việc làm thông qua công nghệ số

Hậu Covid-19, ASEAN ưu tiên khôi phục việc làm thông qua công nghệ số

Bộ trưởng kinh tế các nước ASEAN khẳng định sự ủng hộ mạnh mẽ đối với sáng kiến khôi phục công ăn việc làm trong khu vực thông qua công nghệ số.
Philippines sẵn sàng sở hữu tên lửa 'cực kỳ sát thương' BrahMos của Ấn Độ?

Philippines sẵn sàng sở hữu tên lửa 'cực kỳ sát thương' BrahMos của Ấn Độ?

Kế hoạch sở hữu tên lửa BrahMos do Ấn Độ sản xuất được cho là sẽ giúp Philippines củng cố khả năng phòng vệ bờ biển.
Thách thức đối ngoại nào đang chờ Phó Tổng thống Mỹ Kalama Harris?

Thách thức đối ngoại nào đang chờ Phó Tổng thống Mỹ Kalama Harris?

Phó Tổng thống Mỹ Kamala Harris đã nhanh chóng đảm nhận các hoạt động đối ngoại của chính quyền Tổng thống Joe Biden.
Vì sao Trung Quốc cấm khai thác Bitcoin?

Vì sao Trung Quốc cấm khai thác Bitcoin?

Các chuyên gia cho rằng, việc khai thác Bitcoin không thích hợp với mục tiêu dài hạn về phát triển kinh tế của Trung Quốc.
Chính sách 'cây gậy và củ cà rốt' của ông Joe Biden ở Trung Đông

Chính sách 'cây gậy và củ cà rốt' của ông Joe Biden ở Trung Đông

Chính quyền Tổng thống Mỹ Joe Biden một mặt thúc đẩy các giá trị dân chủ, một mặt duy trì các lợi ích địa chính trị, kinh tế và chiến lược ở Trung Đông.
Phiên bản di động