Nhìn lại quan hệ Việt Nam-Trung Quốc năm 2021

Minh Vương
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Nhân 72 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Việt Nam và Trung Quốc (18/1/1950-18/1/2022), Báo Thế giới & Việt Nam xin điểm lại một số nét nổi bật trong hợp tác song phương Việt Nam-Trung Quốc năm 2021.

Năm 2021 là một quãng thời gian biến động với thế giới nói chung và Việt Nam, Trung Quốc nói riêng. Đại dịch Covid-19, với hai biến thể mới là Delta và Omicron bùng phát mạnh. Quan hệ nước lớn vẫn diễn biến phức tạp, khó lường. Kinh tế thế giới có dấu hiệu phục hồi, song đối mặt nguy cơ từ các biện pháp hạn chế do dịch bệnh, làn sóng lây nhiễm mới, đứt gãy chuỗi cung ứng toàn cầu và khủng hoảng năng lượng. Nhiều điểm nóng mới xuất hiện, trong khi điểm nóng cũ vẫn tiềm ẩn nguy cơ căng thẳng, bùng phát đối đầu.

Trong bối cảnh đó, quan hệ Việt Nam-Trung Quốc tiếp tục duy trì xu thế phát triển, hợp tác song phương được triển khai toàn diện.

Nhìn lại quan hệ Việt Nam-Trung Quốc năm 2021
Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng điện đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình 24/9/2021. (Nguồn: TTXVN)

Trao đổi cấp cao và các cấp được triển khai thường xuyên, hình thức linh hoạt

Về quan hệ chính trị, dịch bệnh khiến hai bên chưa thể triển khai được các chuyến thăm cấp cao trực tiếp. Tuy nhiên, hai bên tiếp tục duy trì trao đổi với hình thức linh hoạt. Đặc biệt, sau Đại hội XIII (tháng 2/2021) và sau khi Quốc hội Việt Nam bầu các chức danh Lãnh đạo Nhà nước (tháng 4/2021), Lãnh đạo chủ chốt Việt Nam và Trung Quốc đều tiếp xúc, trao đổi, đưa ra các ý kiến chỉ đạo mang tính định hướng lớn để thúc đẩy quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt - Trung tiếp tục phát triển.

Cụ thể, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng và Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã điện đàm (ngày 8/2 và 24/9/2021); Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc điện đàm với Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình (ngày 24/5/2021); Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính điện đàm với Thủ tướng Lý Khắc Cường (ngày 4/6/2021); Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ hội đàm trực tuyến với Chủ tịch Nhân đại Trung Quốc Lật Chiến Thư (17/6/2021).

Giao lưu, hợp tác kênh Đảng, giữa các bộ ngành và địa phương hai nước được triển khai thường xuyên. Trong năm 2021, hai bên tổ chức thành công Phiên họp lần thứ 13 Ủy ban chỉ đạo hợp tác song phương Việt Nam - Trung Quốc (9/2021). 3 Ủy viên Quốc vụ (hàm Phó Thủ tướng), Bộ trưởng các Bộ Ngoại giao, Công an, Quốc phòng của Trung Quốc đều đã thăm Việt Nam.

Bộ trưởng Ngoại giao Bùi Thanh Sơn thăm chính thức Trung Quốc (12/2021) và dự Hội nghị đặc biệt Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN-Trung Quốc (6/2021). Hai bên đã tổ chức Hội thảo lý luận giữa hai Đảng lần thứ 16 (12/2021) và các hoạt động gặp gỡ đầu xuân giữa Bí thư các tỉnh biên giới phía Bắc nước ta với Quảng Tây (4/2021) và Vân Nam (5/2021), Trung Quốc cùng nhiều hoạt động giao lưu, trao đổi khác.

(01.17) Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Bùi Thanh Sơn hội đàm Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị tháng 12/2021. (Nguồn: TTXVN)
Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Bùi Thanh Sơn hội đàm Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Vương Nghị tháng 12/2021. (Nguồn: TTXVN)

Trung Quốc là một trong số những nước cung cấp vaccine ngừa Covid-19 nhiều nhất, kịp thời nhất cho Việt Nam, cả viện trợ và thương mại. Tính đến hết tháng 12/2021, Trung Quốc đã viện trợ và thông báo viện trợ cho Việt Nam tổng cộng 7,3 triệu liều vaccine.

Đồng thời, Trung Quốc cũng tuyên bố hỗ trợ Việt Nam 25 triệu Nhân dân tệ (tương đương 90 tỷ đồng) để mua vật tư y tế. Một số địa phương của Trung Quốc như Quảng Tây, Quảng Đông và Vân Nam cũng tiếp tục ủng hộ vật tư y tế phòng chống dịch Covid-19 cho nhiều địa phương Việt Nam.

Hợp tác tích cực, thực chất

Về thương mại, kim ngạch song phương năm 2021 đạt 165,9 tỷ USD, tăng 24,6% so với năm 2020. Trong đó, xuất khẩu sang Trung Quốc đạt 56 tỷ USD, tăng 16,7%; nhập khẩu từ Trung Quốc đạt 109,9 tỷ USD, tăng 30,5%.

Trung Quốc tiếp tục là đối tác thương mại lớn nhất, thị trường cung cấp hàng hóa lớn nhất và thị trường xuất khẩu lớn thứ hai của Việt Nam sau Mỹ, trong khi Việt Nam là đối tác thương mại lớn nhất của Trung Quốc trong ASEAN, đối tác thương mại lớn thứ 6 trên thế giới.

Theo thống kê của Trung Quốc, tổng kim ngạch thương mại hai chiều năm 2020 đạt 192,2 tỷ USD; nếu xét theo tiêu chí quốc gia đơn lẻ (không tính Liên minh châu Âu và ASEAN), Việt Nam là đối tác thương mại lớn thứ 4 của Trung Quốc, sau Mỹ, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Về đầu tư, lũy kế đến ngày 20/12/2021, Trung Quốc đứng thứ 7/141 quốc gia, vùng lãnh thổ đầu tư FDI vào Việt Nam với 3.325 dự án còn hiệu lực, với tổng số vốn đăng ký là 21,34 tỷ USD. Với nỗ lục chung của cả hai bên, dự án Đường sắt đô thị Cát Linh-Hà Đông đã hoàn thành, chính thức bàn giao ngày 6/11/2021. Cho đến nay, dự án đã cơ bản vận hành ổn định, được người dân Thủ đô đón nhận tích cực.

(01.17) Dự án Đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông đã hoàn thành và chính thức bàn giao ngày 6/11/2021. (Nguồn: VGP/Đoàn Bắc)
Dự án Đường sắt đô thị Cát Linh – Hà Đông do Việt Nam và Trung Quốc hợp tác triển khai đã hoàn thành và chính thức bàn giao ngày 6/11/2021. (Nguồn: VGP/Đoàn Bắc)

Tuy nhiên, bên cạnh đó, hợp tác kinh tế thương mại song phương vẫn tồn tại một số bất cập. Việt Nam vẫn nhập siêu lớn từ Trung Quốc, ở mức 53,9 tỷ USD, tăng 52,7% so với năm 2020. Một số dự án đầu tư, nhận thầu tại Việt Nam còn tồn tại khó khăn, vướng mắc. Xuất khẩu hàng nông thủy sản sang Trung Quốc có thời điểm gặp khó khăn, xảy ra tình trạng ùn ứ xe hàng xuất khẩu ở khu vực biên giới.

Trong bối cảnh đó, hai bên đã tích cực trao đổi, phối hợp để giải quyết các vướng mắc còn tồn tại.

Đặc biệt, trao đổi với Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường ngày 13/1/2022 về vấn đề ách tắc hàng hóa tại biên giới, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, hai bên cần phối hợp chặt chẽ và áp dụng các biện pháp hiệu quả, quyết liệt để tiếp tục giải quyết tình trạng này, bảo đảm giao thương thông suốt nhằm duy trì ổn định chuỗi cung ứng, chuỗi sản xuất giữa hai nước và khu vực, nhất là trong dịp Tết Nguyên đán, để nhân dân và doanh nghiệp hai nước được đón Tết ấm no, hạnh phúc.

Sau cuộc điện đàm giữa Thủ tướng hai nước, tình hình thông quan tại các cửa khẩu đã được cải thiện, tình trạng ùn ứ đã giảm. Hai bên đang triển khai thành lập Nhóm công tác để tiếp tục trao đổi, nỗ lực duy trì giao thương thông suốt.

(01.17) Việt Nam và Trung Quốc đã tích cực trao đổi để tháo gỡ tình trạng ùn ứ hàng hóa tại cửa khẩu biên giới hai nước - Ảnh: Cửa khẩu Tân Thanh, Lạng Sơn. (Nguồn: VGP/Phan Trang)
Việt Nam và Trung Quốc tích cực trao đổi để tháo gỡ tình trạng ùn ứ hàng hóa tại cửa khẩu biên giới hai nước - Ảnh: Cửa khẩu Tân Thanh, Lạng Sơn. (Nguồn: VGP/Phan Trang)

Nỗ lực kiểm soát bất đồng

Tình hình biên giới trên đất liền và Vịnh Bắc Bộ cơ bản ổn định. Tình hình Biển Đông diễn biến phức tạp, song hai bên duy trì trao đổi. Mới đây, điện đàm với Thủ tướng Trung Quốc Lý Khắc Cường ngày 13/1/2022, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đề nghị hai bên tiếp tục phát huy tốt các cơ chế đàm phán nhằm duy trì hòa bình, ổn định ở Biển Đông; tôn trọng lợi ích chính đáng, hợp pháp của nhau phù hợp với luật pháp quốc tế, xử lý ổn thỏa vấn đề trên biển theo tinh thần nhận thức chung cấp cao và Công ước Liên hợp quốc về Luật Biển năm 1982; tích cực thúc đẩy đàm phán xây dựng, sớm hoàn tất Bộ Quy tắc ứng xử ở Biển Đông (COC) thực chất, hiệu quả, phù hợp luật pháp quốc tế.

Thủ tướng Lý Khắc Cường bày tỏ mong muốn thúc đẩy các cơ chế đàm phán trên biển giữa hai nước sớm đạt tiến triển thực chất, sẵn sàng cùng Việt Nam và ASEAN tiếp tục nỗ lực đạt COC.

Như vậy, trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực có nhiều biến động năm 2021, quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Trung Quốc tiếp tục duy trì xu thế phát triển ổn định và đạt được một số tiến triển khá toàn diện, vì lợi ích của nhân dân hai nước, vì hòa bình, hợp tác và phát triển ở mỗi quốc gia nói riêng, cũng như tại khu vực và trên thế giới nói chung.

Kỷ niệm 72 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Trung Quốc

Kỷ niệm 72 năm ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Trung Quốc

Thông cáo báo chí của Bộ Ngoại giao.

Chính thức khôi phục thông quan trái cây và hàng đông lạnh tại cửa khẩu Hà Khẩu - Kim Thành II

Chính thức khôi phục thông quan trái cây và hàng đông lạnh tại cửa khẩu Hà Khẩu - Kim Thành II

Bộ Công Thương cho biết, ngày 12/1, chính quyền Hà Khẩu, tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) đã chính thức khôi phục thông quan nhập khẩu ...

Đọc thêm

Tổng thống đắc cử Philippines tuyên bố lập trường về Biển Đông

Tổng thống đắc cử Philippines tuyên bố lập trường về Biển Đông

Baoquocte.vn. Tổng thống đắc cử Philippines Ferdinand Marcos Jr. tuyên bố, ông sẽ ủng hộ phán quyết quốc tế bác bỏ tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông.
Sở GD&ĐT Thành phố Hồ Chí Minh nói gì trước những 'bất thường' ở kỳ thi học sinh giỏi quốc gia?

Sở GD&ĐT Thành phố Hồ Chí Minh nói gì trước những 'bất thường' ở kỳ thi học sinh giỏi quốc gia?

Baoquocte.vn. Lãnh đạo Sở GD&ĐT Thành phố Hồ Chí Minh vừa có phản hồi liên quan đến những 'bất thường' ở kỳ thi học sinh giỏi quốc gia tại thành phố.
Man Utd: Ronaldo sẽ là đội trưởng; Erik ten Hag ra yêu cầu 'gắt' và thuyết phục De Jong

Man Utd: Ronaldo sẽ là đội trưởng; Erik ten Hag ra yêu cầu 'gắt' và thuyết phục De Jong

Baoquocte.vn. Báo Thế giới & Việt Nam cập nhật những tin tức của CLB Man Utd, tình hình chuyển nhượng cầu thủ và các vấn đề liên quan đến huấn luyện ...
Thứ trưởng Ngoại giao Phạm Quang Hiệu trao đổi với Hội trí thức chuyên gia người Việt Nam tại Thụy Sỹ

Thứ trưởng Ngoại giao Phạm Quang Hiệu trao đổi với Hội trí thức chuyên gia người Việt Nam tại Thụy Sỹ

Baoquocte.vn. Thứ trưởng Phạm Quang Hiệu khẳng định thế hệ trí thức trẻ kiều bào dù sinh ra và lớn lên ở đâu cũng là một bộ phận không tách rời.
IAEA tiết lộ thông tin bên trong nhà máy điện hạt nhân của Ukraine do Nga kiểm soát

IAEA tiết lộ thông tin bên trong nhà máy điện hạt nhân của Ukraine do Nga kiểm soát

Baoquocte.vn. Có thông tin cho rằng, IAEA đang đàm phán với Ukraine và Nga để cho các chuyên gia của tổ chức này tiếp cận nhà máy điện hạt nhân Zaporozhye.
Thăm bạn hàng vũ khí 'khủng', Bộ trưởng Quốc phòng Israel tính ký 'tuyên bố an ninh đặc biệt'

Thăm bạn hàng vũ khí 'khủng', Bộ trưởng Quốc phòng Israel tính ký 'tuyên bố an ninh đặc biệt'

Baoquocte.vn. Bộ trưởng Quốc phòng Israel Benny Gantz dự kiến sẽ đến Ấn Độ vào tuần tới và ký kết một 'tuyên bố an ninh đặc biệt'.
Kinh tế thế giới nổi bật (20-26/5): Đức nói ‘cấm vận không ngẫu nhiên làm Nga suy yếu’, Moscow kiên quyết giao dịch Ruble, tín hiệu vui Mỹ-Trung

Kinh tế thế giới nổi bật (20-26/5): Đức nói ‘cấm vận không ngẫu nhiên làm Nga suy yếu’, Moscow kiên quyết giao dịch Ruble, tín hiệu vui Mỹ-Trung

Baoquocte.vn. Lạm phát, lãi suất tăng, xung đột Nga-Ukraine, cấm vận dầu mỏ, thanh toán khí đốt bằng đồng Ruble… là những tin kinh tế thế giới nổi bật.
Kinh tế Trung Quốc mở bung cửa, coi doanh nghiệp nước ngoài như trong nước - tảng băng đã được phá vỡ?

Kinh tế Trung Quốc mở bung cửa, coi doanh nghiệp nước ngoài như trong nước - tảng băng đã được phá vỡ?

Baoquocte.vn. Kinh tế Trung Quốc sẽ bước sang một giai đoạn mới, cao hơn. Chỉ là nền kinh tế thứ hai thế giới sẽ bước thế nào trên con đường này?
Mỹ chẳng còn vội vã trong việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân Iran, vì sao?

Mỹ chẳng còn vội vã trong việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân Iran, vì sao?

Baoquocte.vn. Dường như đã có một sự thay đổi của Mỹ rằng việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân Iran 2015 sẽ tốt hơn những lựa chọn thay thế khác.
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 27/5/2022: Tuổi Thìn công việc thuận lợi

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 27/5/2022: Tuổi Thìn công việc thuận lợi

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 27/5/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc,...
Tổng thống Mỹ Joe Biden công du Đông Bắc Á: Chuyến đi đa mục tiêu

Tổng thống Mỹ Joe Biden công du Đông Bắc Á: Chuyến đi đa mục tiêu

Baoquocte.vn. Trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine chưa có hồi kết, Tổng thống Mỹ Joe Biden thực hiện chuyến công du ba ngày đến Đông Bắc Á thăm Nhật Bản và Hàn Quốc.
Hàng loạt vụ đánh bom tại Afghanistan: Lạc lối giữa Kabul

Hàng loạt vụ đánh bom tại Afghanistan: Lạc lối giữa Kabul

Baoquocte.vn. Hàng loạt vụ đánh bom đã xảy ra tại Afghanistan, hàng trăm dân thường thiệt mạng. Nhà nước Hồi giáo Khorasan đã nhận trách nhiệm trong một số vụ việc.
Vì sao đàm phán hòa bình Nga-Ukraine bị bế tắc?

Vì sao đàm phán hòa bình Nga-Ukraine bị bế tắc?

Baoquocte.vn. Những khác biệt lớn không chỉ giữa Nga và Ukraine mà còn giữa nội bộ mỗi bên khiến cho hy vọng đàm phán hòa bình trở nên mong manh...
Nam Thái Bình Dương nổi sóng

Nam Thái Bình Dương nổi sóng

Baoquocte.vn. Việc quần đảo Solomon ký hiệp ước an ninh với Trung Quốc đang làm khu vực Nam Thái Bình Dương nổi sóng.
Xung đột Nga-Ukraine và hệ quả với an ninh châu Âu

Xung đột Nga-Ukraine và hệ quả với an ninh châu Âu

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine rồi cũng sẽ đi đến hồi kết. Như mọi xung đột khác, giao tranh càng kéo dài thì hệ quả an ninh càng lớn và khốc liệt.
Ẩn khuất sau cuộc chiến ở Ukraine

Ẩn khuất sau cuộc chiến ở Ukraine

Baoquocte.vn. Chiến sự ở Ukraine mới chỉ vài ngày, nhưng đã động chạm đến những vấn đề lớn, quan điểm trái ngược và nhiều hệ lụy, không chỉ với Ukraine, Nga...
Mỹ chẳng còn vội vã trong việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân Iran, vì sao?

Mỹ chẳng còn vội vã trong việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân Iran, vì sao?

Baoquocte.vn. Dường như đã có một sự thay đổi của Mỹ rằng việc khôi phục thỏa thuận hạt nhân Iran 2015 sẽ tốt hơn những lựa chọn thay thế khác.
Thượng đỉnh nhóm Bộ tứ: Trật tự quốc tế là luật pháp quốc tế, tranh chấp phải được giải quyết hòa bình

Thượng đỉnh nhóm Bộ tứ: Trật tự quốc tế là luật pháp quốc tế, tranh chấp phải được giải quyết hòa bình

Baoquocte.vn. Các nước thành viên nhóm Bộ tứ đã thể hiện được tiếng nói chung trong nhiều vấn đề khu vực và quốc tế.
Hội nghị thượng đỉnh nhóm Bộ tứ: Trong tính toán chung có nỗi niềm riêng

Hội nghị thượng đỉnh nhóm Bộ tứ: Trong tính toán chung có nỗi niềm riêng

Baoquocte.vn. Hội nghị thượng đỉnh nhóm Bộ tứ diễn ra trong bối cảnh phức tạp của tình hình thế giới.
Tổng thống Joe Biden thăm châu Á: Giá trị của tình hữu nghị lâu năm có giúp Mỹ an tâm giữa thời cuộc?

Tổng thống Joe Biden thăm châu Á: Giá trị của tình hữu nghị lâu năm có giúp Mỹ an tâm giữa thời cuộc?

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ hy vọng chuyến công du châu Á lần này sẽ củng cố niềm tin của ông rằng tình hữu nghị lâu năm có thể đem lại những kết quả xứng đáng.
Tân Thủ tướng Australia: Can đảm, chăm chỉ trong đối nội, rạch ròi trong đối ngoại

Tân Thủ tướng Australia: Can đảm, chăm chỉ trong đối nội, rạch ròi trong đối ngoại

Baoquocte.vn. Lãnh đạo Công đảng Anthony Albanese đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử để trở thành Thủ tướng thứ 31 của Australia.
Trả hay không trả bằng đồng Ruble? EU vẫn 'đau đầu' chuyện thanh toán khí đốt Nga

Trả hay không trả bằng đồng Ruble? EU vẫn 'đau đầu' chuyện thanh toán khí đốt Nga

Baoquocte.vn. Hai tháng từ sắc lệnh thanh toán khí đốt Nga bằng đồng Ruble, nhiều quốc gia EU vẫn chưa thể quyết định phương thức để nhập khẩu năng lượng này.