Sổ tay văn hóa Đông - Tây

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Tây Ban Nha (kỳ 5)

HỮU NGỌC
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Văn học Tây Ban Nha bao gồm các thể loại văn học như thơ, văn xuôi và kịch, trong đó nhiều tác giả, tác phẩm nổi tiếng thế giới.
Pérez Galdos Bénito
Pérez Galdos Bénito.

Pérez Galdos Bénito (1843-1920) là chính khách cộng hòa tiến bộ, là nhà viết tiểu thuyết và kịch hiện thực về phong tục. Ông sáng tác nhiều (thường được ví với Balzac của Pháp).

Tác phẩm chính: Dona Perfecta (1876), Mesericordia (1897), Zaragoza (1879).

Lòng nhân từ là tiểu thuyết tâm lý xã hội. Tác giả lên án tính chất vô nhân đạo, bạc bẽo của giai cấp thượng lưu, và miêu tả xã hội thành phố Madrid cuối thế kỷ XIX, nhất là tầng lớp nghèo hèn khốn khó.

Nhân vật chính là bà cụ Benigna khờ khạo, có một tâm hồn đơn giản. Để lấy tiền nuôi chủ cũ là Dona Paca bị thất cơ lỡ vận, bà phải đi ăn xin từ sáng đến tối. Bà giữ kín điều này, không nói cho chủ cũ biết, bà nói dối là đi làm cho một cha cố để lấy tiền. Chẳng may, có lần cha cố này gặp Dona Paca, cải chính điều ấy và báo cho Dona Paca là bà ta được hưởng một gia tài lớn. Dona Paca đoạn tuyệt với người đầy tớ trung thành.

Zaragoza là tiểu thuyết lịch sử xuất sắc của Pérez Galdos.

Tác phẩm miêu tả thành phố Zaragoza bị quân xâm lược của Napoléon I bao vây (1808-1809). Quân dân trong thành phố đấu tranh anh dũng. Don Jose cống hiến cả sức lực, gia tài, con cái cho đất nước; ông khinh bỉ tên Candiola giàu có mà không đem bột mì ra tiếp tế cho quân sĩ.

Con gái Candiola là Mariquilla lại yêu nước, tiếp tế và băng bó cho Augustin, con của Don Jose (nàng yêu chàng mà không biết chàng chính là con kẻ thù của bố).

Bố Mariquilla bị bắt vì tội thông đồng với quân địch. Augustin được lệnh coi nhà tù giam hắn. Mariquilla xin người yêu thả bố ra, nhưng không được. Thành Zaragoza đầu hàng trong danh dự, nhưng chỉ còn là một đống gạch vụn. Augustin đi tìm người yêu, chỉ thấy một xác chết. Chàng từ bỏ cuộc đời đi tu.

***

Valle Inclan Ramon Maria del (1862-1936) là nhà văn có nhiều thể nghiệm độc đáo, chuyển từ chủ nghĩa hiện đại sang hiện thực phê phán, đặt ra loại kịch ngắn Esperpantos (pha trộn hài hước, kệch cỡm, khủng khiếp và đức tin). Tác phẩm: Như một đàn chim ưng (Gerifaltes de Antano, 1909), Những lời thiêng liêng (Divinas Palabras, 1920), Những vở kịch man rợ (Comedias Barbaras, 1907-1922).

Như một đàn chim ưng là tiểu thuyết lịch sử thuộc một bộ ba tập. Chuyện xảy ra trong khung cảnh xứ Vasconie. Tác giả miêu tả cuộc chiến tranh du kích của phe bảo thủ cực hữu, ủng hộ hoàng thân Don Carlos đòi ngôi báu.

Nhân vật chính là Don Manuel de Santa Cruz, một linh mục cuồng tín, can trường, nhưng độc ác và khát máu. Cùng với đồng đảng, cha xứ này “vồ” lấy một thành phố nhỏ như một bầy chim ưng vồ mồi. Vì chúng gây quá nhiều tai họa, nên cuối cùng dân chúng và tất cả các phe phái đều tìm cách tiêu diệt chúng.

Những lời thiêng liêng là một vở bi hài kịch. Câu chuyện xảy ra trong ba ngày theo truyền thống Tây Ban Nha. Văn phong pha trộn tự nhiên và chủ nghĩa lãng mạn. Nhân vật thuộc các tầng lớp cùng dân, nổi bật lên có Pedro, người giữ đồ thờ nhút nhát mà lại làm bộ làm tịch: mụ em gái đi ăn xin (có một đứa con bị dịch não).

Lucero cùng nhân tình đi làm trò lang thang kiếm ăn... Chuyện bao gồm nhiều cảnh đậm đà màu sắc. Một đám dân tứ chiếng sôi sục, sắp sửa hạ sát một phụ nữ ngoại tình; gã Pedro nói lên những “lời thiêng liêng” bằng tiếng Latinh khi cúng lễ, chẳng ai hiểu, lập tức đám đông yên lặng, trở lại bình tĩnh. Tác phẩm này thuộc loại esperpantos, một thể loại kịch đặc biệt do Valle Inclan tạo ra.

Những vở kịch man rợ là một bộ ba kịch gồm: Phượng hoàng của huy hiệu dòng họ quý tộc (Aguila de Blason), Truyện sói (Romance de Lobos) và Người mặt đẹp (Cara de Plata). Nhân vật chính là lãnh chúa Juan Manuel sống giữa thế kỷ XIX với tác phong thời Trung cổ: ích kỷ, độc đoán, dâm ô. Con trai lão (Người mặt đẹp) yêu con gái đỡ đầu của lão.

Lão phỗng tay trên, chiếm cô này. Bọn con của lão như bầy chó sói bòn rút mẹ, một phu nhân ngoan đạo (cắt đứt với chồng). Bọn chúng sợ bố phân tán tài sản, tổ chức cướp của lão. Về sau, lão ăn năn về tội lỗi; lão tập hợp những người nghèo khó chống lại lũ con bất hiếu, dám đào cả mộ mẹ lên để lấy của. Lão chết với tư thế một người tử vì đạo.

Kịch của Valle Inclan pha lẫn bổ báng tôn giáo và đức tin, lãng mạn và kệch cỡm, hung bạo và tình dục, có những tâm hồn cao cả tự cứu vớt, vươn lên và dắt dẫn quần chúng thụ động.

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 16)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Một thoáng văn học Italy (Kỳ 16)

Ungaretti Giuseppe (1888-1970) là nhà thơ, tác phẩm chính: Vui sướng, Bến cảng bị vùi, Cảm xúc thời gian; Verga Giovanni (1840 - 1922) là ...

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ cuối)

Nhà văn hóa Hữu Ngọc: Chấm phá văn học cổ La Mã (Kỳ cuối)

TGVN. Văn học cổ đại Hy Lạp-La Mã là nền văn học cổ nhất châu Âu, nó tạo ra nhiều hình thức và thể loại ...

Xem nhiều

Đọc thêm

Hội phụ nữ Bộ đội Biên phòng An Giang hỗ trợ người nghèo bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19

Hội phụ nữ Bộ đội Biên phòng An Giang hỗ trợ người nghèo bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Hội phụ nữ Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang phối hợp tổ chức hỗ trợ người dân ở khu cách ly và các hộ dân có người từ ngoài ...
11 tháng 5 ngày tập 37: Tình địch xuất hiện và phản ứng bất ngờ của Nhi

11 tháng 5 ngày tập 37: Tình địch xuất hiện và phản ứng bất ngờ của Nhi

Baoquocte.vn. 11 tháng 5 ngày tập 37, người yêu cũ của Đăng trở về, muốn anh đồng hành trong dự án mới. Nhi có chấp nhận để bạn trai hợp tác ...
Máy bay ném bom Mỹ diễu qua Biển Đen; Tổng thống Ukraine nhấn mạnh tầm quan trọng của Washington

Máy bay ném bom Mỹ diễu qua Biển Đen; Tổng thống Ukraine nhấn mạnh tầm quan trọng của Washington

Baoquocte.vn. Máy bay ném bom chiến lược Mỹ bay qua Biển Đen trong khuôn khổ chuyến thăm của Bộ trưởng Quốc phòng Lloyd Austin tới Ukraine, Gruzia và Romania.
Nhà làm phim nữ và con đường vượt qua định kiến giới

Nhà làm phim nữ và con đường vượt qua định kiến giới

Baoquocte.vn. Cuộc tọa đàm thú vị mang tên IN HER VOICE được Văn phòng UNESCO tổ chức với mục đích chia sẻ kinh nghiệm cùng nhà làm phim nữ tại Việt ...
Đừng coi khởi nghiệp của sinh viên chỉ là phong trào

Đừng coi khởi nghiệp của sinh viên chỉ là phong trào

Baoquocte.vn. Đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp để sớm đưa Việt Nam trở thành quốc gia khởi nghiệp có tầm ảnh hưởng trên thế giới.
Khai mạc trọng thể kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XV

Khai mạc trọng thể kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XV

Baoquocte.vn. Sáng nay, 20/10, tại Nhà Quốc hội đã diễn ra lễ khai mạc kỳ họp cuối năm của Quốc hội, dự kiến làm việc trong 17 ngày và chia làm ...
Lịch âm 21/10, Xem âm lịch hôm nay thứ Năm ngày 21/10/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên

Lịch âm 21/10, Xem âm lịch hôm nay thứ Năm ngày 21/10/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên

Baoquocte.vn. Lịch âm 21/10. Âm lịch hôm nay 21/10. Xem âm lịch hôm nay ngày 21/10/2021 chính xác nhất. Lịch vạn niên ngày 21 tháng 10 năm 2021 hôm nay.
Lý do khiến Thổ Nhĩ Kỳ đi vào bế tắc trong việc gia nhập EU

Lý do khiến Thổ Nhĩ Kỳ đi vào bế tắc trong việc gia nhập EU

Baoquocte.vn. Ủy ban châu Âu đã chỉ ra lý do vì sao những nỗ lực gia nhập Liên minh châu Âu (EU) của Thổ Nhĩ Kỳ đã đi vào 'bế tắc'.
Nữ doanh nhân: Thành công của những 'phiên bản giới hạn'

Nữ doanh nhân: Thành công của những 'phiên bản giới hạn'

Baoquocte.vn. Với nữ doanh nhân, sự nỗ lực còn nhiều hơn nam giới, bởi ngoài kinh doanh, họ phải hoàn thành thiên chức làm vợ, làm mẹ...
Việt Nam hoan nghênh các hoạt động đối thoại, tiếp xúc giữa Israel và Palestine

Việt Nam hoan nghênh các hoạt động đối thoại, tiếp xúc giữa Israel và Palestine

Baoquocte.vn. Đại sứ Đặng Đình Quý bày tỏ lo ngại về tình trạng bạo lực tiếp tục xảy ra, gây nhiều thương vong cho người Palestine, đặc biệt là trẻ em.
Những thành phố cổ 'bốc hơi' mà ai cũng muốn đến một lần trong đời

Những thành phố cổ 'bốc hơi' mà ai cũng muốn đến một lần trong đời

Baoquocte.vn. Có rất nhiều thành phố trên thế giới đã biến mất vì những thảm họa hoặc đơn giản là do sự bào mòn của thời gian...
Đà Nẵng đề xuất cho phép đón khách quốc tế từ tháng 11

Đà Nẵng đề xuất cho phép đón khách quốc tế từ tháng 11

Baoquocte.vn. Ngày 16/10, UBND TP. Đà Nẵng cho biết vừa có tờ trình gửi Thủ tướng Chính phủ về việc cho phép thành phố đón khách quốc tế.
Thành phố Pretoria ở Nam Phi chìm trong sắc 'mộng mơ' của hoa phượng tím

Thành phố Pretoria ở Nam Phi chìm trong sắc 'mộng mơ' của hoa phượng tím

Baoquocte.vn. Thủ đô Pretoria của Nam Phi khoác lên mình bộ áo tím biếc quyến rũ khi những hàng cây hoa Jacaranda (phượng tím) nở rộ khắp các con đường.
Những thành phố độc đáo ở châu Âu đáng để 'lên lịch'

Những thành phố độc đáo ở châu Âu đáng để 'lên lịch'

Baoquocte.vn. Châu Âu nổi tiếng với một danh sách thành phố lớn 'đáng phải đến', song vẫn còn những thành phố nhỏ hơn nhưng 'có võ' đang chờ bạn khám phá...
Du lịch Việt Nam tìm cách thích ứng an toàn với Covid-19

Du lịch Việt Nam tìm cách thích ứng an toàn với Covid-19

Baoquocte.vn. Đại dịch đã khiến chưa bao giờ ngành du lịch trải qua khó khăn như lúc này, nhưng nhiều địa phương đang chuẩn bị cho việc mở cửa an toàn.
'Thổi lửa' cho ngành du lịch hậu Covid-19

'Thổi lửa' cho ngành du lịch hậu Covid-19

Baoquocte.vn. Ngành du lịch Việt Nam đang từng bước khắc phục khó khăn, nỗ lực chuẩn bị cho quá trình hồi phục, tái khởi động giai đoạn hậu Covid-19.
Sự nghiệp của phụ nữ và những câu chuyện truyền cảm hứng

Sự nghiệp của phụ nữ và những câu chuyện truyền cảm hứng

Baoquocte.vn. Có hai cuốn sách mới được xuất bản tại Việt Nam có thể truyền cảm hứng cho mọi phụ nữ dám cất lên tiếng nói và theo đuổi lý tưởng, sự nghiệp của riêng mình.
Việt Nam và Nhật Bản hợp tác xuất bản tranh truyện

Việt Nam và Nhật Bản hợp tác xuất bản tranh truyện

Baoquocte.vn. Cuốn tranh truyện 'Những người bạn' do Đốm Đốm - nữ họa sĩ Việt Nam minh họa vừa được Nhà xuất bản Sunny Side (Nhật Bản) phát hành.
Vaxxers - cuốn sách kể về hành trình phi thường phát triển vaccine AstraZeneca

Vaxxers - cuốn sách kể về hành trình phi thường phát triển vaccine AstraZeneca

Baoquocte.vn. Ngày 13/10, Alpha Books đã công bố xuất bản cuốn sách của các nhà khoa học Oxford về hành trình phát minh vaccine chống Covid-19 AstraZeneca.
Abdulrazak Gurnah và những áng văn ‘dịch chuyển’

Abdulrazak Gurnah và những áng văn ‘dịch chuyển’

Baoquocte.vn. Sinh ra ở Zanzibar và rời đến Anh năm 18 tuổi – hai nền văn hóa đã đóng vai trò quan trọng trong hình thành các tác phẩm văn học của Abdulrazak Gurnad.
Tình bạn đặc biệt Việt Nam-Nhật Bản trong 'Tomodachi'

Tình bạn đặc biệt Việt Nam-Nhật Bản trong 'Tomodachi'

Baoquocte.vn. Ngày 5/10, Đại sứ Vũ Hồng Nam đã tiếp ông Aihara Hiroyuki, tác giả Tomodachi, truyện tranh sản xuất hợp tác hai nước Việt-Nhật.
Phát hành online tác phẩm 'Lục bát mỗi ngày'

Phát hành online tác phẩm 'Lục bát mỗi ngày'

Baoquocte.vn. Tác phẩm 'Lục bát mỗi ngày' của nhà thơ Đặng Vương Hưng do NXB Văn học – 2021 ấn hành, dày 1.248 trang khổ lớn.
Phiên bản di động