Hồ sơ Pandora: Chuyển tiền ra nước ngoài hợp pháp hay bất hợp pháp?

Minh Anh
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Vụ rò rỉ Hồ sơ Pandora đặt ra câu hỏi về sự cân bằng giữa bí mật, quyền riêng tư và lợi ích công cộng.
Hồ sơ Pandora: Chuyển tiền ra nước ngoài hợp pháp hay bất hợp pháp?
Điều bất hạnh đối với thế giới là Hồ sơ Pandora bị phanh phui vào giữa đại dịch toàn cầu. (Nguồn: Occrp.org)

Hồ sơ Pandora sẽ có tác động lớn tới thế giới, hơn bất kỳ lần rò rỉ dữ liệu thuế nào trước đây. Bởi thật bất hạnh, vụ việc bị phanh phui vào giữa đại dịch toàn cầu - vốn đang làm trầm trọng thêm tình trạng bất bình đẳng và buộc chính phủ các nước phải vay những khoản tiền lớn chưa từng có nhằm cứu trợ nền kinh tế và người dân, mà tương lai gánh nặng trả nợ lại đè lên vai những người đóng thuế bình thường.

Các thiên đường thuế là bất hợp pháp?

Khi những người giàu có và quyền lực tích trữ tiền của họ trong các thiên đường thuế, về cơ bản họ đang mua sự bí mật. Những người đủ giàu có để tổ chức các vấn đề tài chính của họ ở những nơi như Quần đảo Cayman và Monaco mong đợi được bảo vệ khỏi sự giám sát của công chúng.

Tuy nhiên, "sự giám sát của công chúng" - chính xác đang là điều đang chờ đợi một số khách hàng của 14 nhà cung cấp dịch vụ tài chính ngoại biên, mà câu trả lời nằm trong tập dữ liệu Hồ sơ Pandora.

Những rò rỉ như vậy đặt ra những câu hỏi xác đáng về sự cân bằng giữa bí mật, quyền riêng tư và lợi ích công cộng.

Vậy, chính xác trong hồ sơ Pandora có gì?

Về khối lượng, đây là kho dữ liệu bị rò rỉ lớn nhất trong lịch sử. Nó đến từ các nhà cung cấp dịch vụ ngoại biên (offshore) hoạt động tại Anguilla, Belize, Singapore, Thụy Sĩ, Panama, Barbados, Cyprus, Dubai, Bahamas, British Virgin Islands, Seychelles…

Các tập dữ liệu đã bị rò rỉ cho Hiệp hội các nhà báo điều tra quốc tế (ICIJ). ICIJ đã cấp cho 600 nhà báo trên khắp thế giới quyền truy cập từ xa vào các tập dữ liệu trên, tạo nên mạng lưới truyền thông lớn nhất trong lịch sử. Họ bao gồm các phóng viên của Guardian, BBC, Le Monde và Washington Post.

Khai thác một lỗ rò rỉ cỡ này là một công việc lớn và phức tạp. Nó bao gồm, hồ sơ ngân hàng, tài liệu thành lập, thư từ và hồ sơ cho thấy quyền sở hữu thực sự của các công ty vỏ bọc. 6,4 triệu tài liệu và 1,2 triệu email được viết bằng tiếng Anh, Tây Ban Nha, Quan Thoại, Hàn Quốc, Nga và Hy Lạp.

Các nhà quản lý tờ The Guardian cho biết, khi quyết định xem xét các hồ sơ bị rò rỉ, họ bắt đầu từ quan điểm xuất phát rằng, các thiên đường thuế đáng được giám sát và những vụ rò rỉ kiểu này trong quá khứ đã để lộ ra một ngành dịch vụ công cộng rất lớn.

Tin liên quan
'Hồ sơ Pandora': Bom tấn điều tra liên quan hàng loạt lãnh đạo thế giới có gì?

Chuyển tiền ra nước ngoài không phải là bất hợp pháp và có những lý do chính đáng khiến một số người làm điều đó. Tuy nhiên, ngành công nghiệp ngoại biên (offshore industry) đã phát triển theo cấp số nhân trong những thập kỷ gần đây và được đẩy mạnh bởi các cá nhân quyền lực và tập đoàn giàu có, nhằm tìm kiếm các cơ chế tinh vi để tránh thuế.

Doanh nghiệp ngoại biên dễ dàng được đăng ký thành lập ở những vùng lãnh thổ mà ở đó họ nhận được mức ưu đãi miễn thuế hoàn toàn, hoặc có mức thuế doanh nghiệp thấp, nếu công ty hoạt động với những khoản lợi nhuận phát sinh ngoài lãnh thổ đó. Những lãnh thổ này vẫn được gọi dưới cái tên hấp dẫn là "thiên đường thuế".

Những kẽ hở của pháp luật là cho phép người ta tránh nộp một số khoản thuế một cách hợp pháp, bằng cách chuyển tiền hoặc thành lập công ty ở các "thiên đường thuế". Ngoài ra, có một số lý do như để bảo vệ tài sản khỏi các cuộc tấn công của tội phạm hay bất ổn chính trị.

Trong khi, có thể phần lớn dịch vụ là hợp pháp, nhưng một số khác thì không. Bởi những khu vực pháp lý bí mật này cũng rất hấp dẫn đối với những kẻ lừa đảo, rửa tiền và trốn thuế.

Mặc dù việc cất giấu tài sản ở nước ngoài là không phạm pháp, song sử dụng mạng lưới phức tạp gồm các công ty bí mật để chuyển tiền và tài sản được coi là một cách để che giấu tiền phạm tội.

Ước tính, các "thiên đường thuế" khiến các chính phủ thiệt hại từ 400 tỷ USD đến 800 tỷ USD (khoảng 293 tỷ bảng Anh đến 586 tỷ bảng Anh) mỗi năm, do thất thu thuế từ các tập đoàn và cá nhân. Trong đó có thể có những khoản tiền không thể đong đếm được, nhưng chắc chắn đó là tiền thực, không được chi cho trường học, bệnh viện hoặc quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế carbon thấp.

Mạng lưới Tư pháp Thuế xếp hạng Vương quốc Anh là một trong những quốc gia thất thu thuế nhiều nhất từ ngành công nghiệp ngoại biên, nhưng có lẽ lại là quốc gia có quyền lực lớn nhất. Cái gọi là “mạng nhện” của những người phụ thuộc vào vương quốc Anh và các lãnh thổ ở hải ngoại chiếm khoảng một phần ba tổng thất thu thuế toàn cầu mà các quốc gia khác phải gánh chịu.

Các bài báo về Pandora tiếp nối dư âm của hai vụ rò rỉ “gây địa chấn” trước đó, cũng do ICIJ chia sẻ. Các vụ Panama và Paradise, vào năm 2016 và 2017, đã thúc đẩy các cuộc tranh luận toàn cầu về đạo đức của mảng tài chính ngoại biên và giúp mang lại một số cải cách thực sự ở những nơi như Quần đảo Virgin thuộc Anh.

Họ cũng đã tuân thủ luật pháp và bù đắp các thất thoát công, cho phép các chính phủ thu lại hơn 1,36 tỷ USD tiền thuế và tiền phạt. Các tài liệu bị tiết lộ từ vụ Pandora lần này cũng hứa hẹn những tác động toàn cầu tương tự, nhưng nó cũng có điểm khác với những “tổ chức tiền nhiệm” của nó theo những cách khác.

Không bí mật nào có thể che giấu mãi

Thật bất hạnh khi vụ việc bị phanh phui vào giữa một đại dịch toàn cầu - vốn đang khiến mức vay nợ chính phủ ở mức kỷ lục trong thời bình. Báo hiệu rằng, những người dân thường đóng thuế sẽ phải chịu gánh nặng của việc tăng thuế kéo dài trong nhiều thập kỷ tới. Trong bối cảnh đó, vấn đề đạo đức trong phân tích các dữ liệu bị rò rỉ để điều tra sự bí mật, phức tạp và không công bằng của nền kinh tế ngoại biên dường như lớn hơn bao giờ hết.

The Guardian, tờ báo tham gia vào mạng lưới khai thác những bí mật của Hồ sơ Pandora chia sẻ quan điểm, họ coi việc tránh và trốn thuế là vấn đề luôn được công chúng thực sự quan tâm. Các vấn đề pháp lý, xã hội, tài chính và đạo đức đang được xử lý. Các chính phủ cũng cần phải có trách nhiệm giải trình và vai trò của báo chí là thông tin về các cuộc tranh luận chính trị, xung quanh sự cần thiết phải cải cách luật pháp, quy tắc hoặc thông lệ.

Vài tháng trước, khi nhóm phóng viên Guardian bắt đầu nhiệm vụ khó khăn, nhằm mổ xẻ chi tiết các tài liệu Pandora, họ đã được hướng dẫn về những nguyên tắc này.

Các khám phá về Hồ sơ Pandora sẽ đi xa hơn bất kỳ cuộc điều tra báo chí nào trước đây trong lịch sử, khi làm sáng tỏ các vấn đề tài chính của giới giàu có và quyền lực trên thế giới, bao gồm 35 nguyên thủ quốc gia cũ và đương nhiệm, cùng hơn 300 quan chức cấp cao. Giới quan sát tin rằng, những nhân vật chính trị này và các nhà tài trợ giàu có của họ xứng đáng nhận được sự "quan tâm", đặc biệt là để các cử tri có thể từ đó đưa ra những lựa chọn sáng suốt.

Việc các nhà báo có thể lên tiếng yêu cầu các chính trị gia và những người ủng hộ có giải trình phù hợp về tính đúng đắn trong những lời hứa của họ, đồng thời đặt câu hỏi, liệu các vấn đề tài chính riêng tư đó, có gây xung đột lợi ích, khi bài toán cải cách nền kinh tế ngoại biên được đặt ra hay không?

Theo thông tin từ The Guardian, họ cũng sẽ có báo cáo về vai trò của các quan chức "thích" ở trong bóng tối - các nhà cung cấp nước ngoài, kế toán và luật sư London, những người đã giúp thiết lập và nuôi dưỡng các cấu trúc ngoại biên này.

Điều quan trọng cần lưu ý là, không phải tất cả mọi người có tên trong các giấy tờ Pandora đều bị nghi ngờ có hành vi sai trái.

"Báo chí điều tra không sợ hãi khi việc làm của mình giúp định hình một thế giới công bằng hơn. Chúng tôi làm việc vì mục tiêu làm sáng tỏ nạn tham nhũng, vạch trần sự bất công và kém cỏi, đồng thời mạnh dạn kể những câu chuyện về con người và quyền lực mà thế giới cần được nghe. Điều rõ ràng là tất cả các câu chuyện được lựa chọn cẩn thận vì lý do lợi ích công cộng", đại diện nhóm phóng viên khai thác Hồ sơ Pandora chia sẻ.

Sức hút CPTPP và 'bước tiến khổng lồ' của Trung Quốc

Sức hút CPTPP và 'bước tiến khổng lồ' của Trung Quốc

Việc Bắc Kinh chính thức nộp đơn xin gia nhập CPTPP vào ngày 16/9, tiếp sau đó là Đài Loan (Trung Quốc) vào ngày 22/9, ...

Ngang ngửa vụ Lehman Brothers, gã khổng lồ địa ốc Trung Quốc Evergrande đã gây ra chuyện gì?

Ngang ngửa vụ Lehman Brothers, gã khổng lồ địa ốc Trung Quốc Evergrande đã gây ra chuyện gì?

Thị trường chứng khoán toàn cầu chao đảo, kích hoạt chế độ “cảnh giác cao độ”, khi gã khổng lồ địa ốc Evergrande của Trung ...

Đọc thêm

Chuyên gia: Sự không chắc chắn về nguồn cung khí đốt là 'liều thuốc độc' với kinh tế Đức

Chuyên gia: Sự không chắc chắn về nguồn cung khí đốt là 'liều thuốc độc' với kinh tế Đức

Baoquocte.vn. Vấn đề nguồn cung khí đốt tại Đức có thể tồn tại đến vào mùa Xuân năm sau. Sự không chắc chắn là 'liều thuốc độc' cho nền kinh tế.
Tổng thống Ukraine: Không có trở ngại nào ngăn cản IAEA đến nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Tổng thống Ukraine: Không có trở ngại nào ngăn cản IAEA đến nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia

Baoquocte.vn. Nhà máy điện hạt nhân Zaporizhzhia đang trở thành một 'điểm nóng' trong xung đột Nga-Ukraine.
Việt Nam tiếp nhận vị trí Chủ tịch Ủy ban ASEAN tại Cairo

Việt Nam tiếp nhận vị trí Chủ tịch Ủy ban ASEAN tại Cairo

Baoquocte.vn. Đại sứ các nước ASEAN tại Cairo bày tỏ tin tưởng Việt Nam với kinh nghiệm của mình sẽ hoàn thành tốt vai trò Chủ tịch ACC trong 6 tháng ...
Giá dầu thế giới khó đoán định, tăng trong ngày thứ 2 liên tiếp

Giá dầu thế giới khó đoán định, tăng trong ngày thứ 2 liên tiếp

Baoquocte.vn. Trong phiên giao dịch ngày 18/8, giá dầu mỏ trên thị trường thế giới tiếp tục đà tăng trong ngày thứ 2 liên tiếp.
Việt Nam nỗ lực chuyển dịch sang năng lượng xanh, chống biến đổi khí hậu

Việt Nam nỗ lực chuyển dịch sang năng lượng xanh, chống biến đổi khí hậu

Baoquocte.vn. Nguồn năng lượng hóa thạch truyền thống sẽ được chuyển dần sang các nguồn năng lượng xanh, sạch, giảm phát thải khí nhà kính.
V-League 2022: Quế Ngọc Hải vui mừng gặp lại đồng đội cũ ở CLB Viettel

V-League 2022: Quế Ngọc Hải vui mừng gặp lại đồng đội cũ ở CLB Viettel

Baoquocte.vn. Trung vệ Quế Ngọc Hải của Sông Lam Nghệ An vui mừng khi gặp lại những người quen tại CLB Viettel trong buổi tập trước khi hai đội đối đầu ...
Lịch âm 20/8, âm lịch hôm nay Thứ Bảy ngày 20/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 20/8/2022

Lịch âm 20/8, âm lịch hôm nay Thứ Bảy ngày 20/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên 20/8/2022

Baoquocte.vn. Lịch âm 20/8. âm lịch hôm nay 20/8. Xem âm lịch hôm nay ngày 20/8/2022 tốt hay xấu? Lịch vạn niên ngày 20 tháng 8 năm 2022 hôm nay.
XSVL 19/8, kết quả xổ số Vĩnh Long hôm nay 19/8/2022. KQXSVL thứ 6

XSVL 19/8, kết quả xổ số Vĩnh Long hôm nay 19/8/2022. KQXSVL thứ 6

Baoquocte.vn. XSVL 19/8. Trực tiếp xổ số Vĩnh Long hôm nay - XSVL 19/8/2022. xo so vinh long. KQXSVL.
Vietlott 19/8, kết quả xổ số Vietlott Mega hôm nay 19/8/2022. xổ số Mega 645

Vietlott 19/8, kết quả xổ số Vietlott Mega hôm nay 19/8/2022. xổ số Mega 645

Baoquocte.vn. Vietlott 19/8. xổ số Vietlott Mega 19/8. Trực tiếp xổ số Vietlott hôm nay 19/8/2022 nhanh nhất và chính xác nhất. Vietlott Mega 645 hôm nay.
Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 20/8/2022: Tuổi Sửu chú ý sức khỏe

Tử vi hôm nay, xem tử vi 12 con giáp ngày 20/8/2022: Tuổi Sửu chú ý sức khỏe

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay ngày 20/8/2022 của 12 con giáp - tuổi Tý, Sửu, Dần, Mão, Thìn, Tỵ, Ngọ, Mùi, Thân, Dậu, Tuất và Hợi về công việc, tài lộc...
Cơ hội giao thương cho doanh nghiệp dệt may Việt Nam với Đài Loan (Trung Quốc)

Cơ hội giao thương cho doanh nghiệp dệt may Việt Nam với Đài Loan (Trung Quốc)

Baoquocte.vn. Triển lãm & Hội nghị giao thương xúc tiến ngành dệt may Việt Nam-Đài Loan (Trung Quốc) 2022 sẽ tạo cơ hội cho doanh nghiệp trong ngành đẩy mạnh hợp tác.
Giá cà phê hôm nay 19/8: Điều chỉnh giảm nhẹ, áp lực nguồn cung vẫn tăng, điều gì ngăn cản sức tăng giá cà phê?

Giá cà phê hôm nay 19/8: Điều chỉnh giảm nhẹ, áp lực nguồn cung vẫn tăng, điều gì ngăn cản sức tăng giá cà phê?

Baoquocte.vn. Điều gì đang ngăn cản sức tăng của giá cà phê trên sàn phái sinh cho dù báo cáo tồn kho tại hai sàn tiếp tục sụt giảm.
Giá tiêu hôm nay 19/8, xu hướng tăng giá không bền vững, xuất khẩu sang Trung Quốc sụt giảm mạnh

Giá tiêu hôm nay 19/8, xu hướng tăng giá không bền vững, xuất khẩu sang Trung Quốc sụt giảm mạnh

Baoquocte.vn. Giá tiêu hôm nay tại thị trường trong nước ổn định ở một số địa phương, giao dịch từ 69.000 - 72.000 đ/kg.
Cần 368 tỷ USD để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tại COP26, chuyển đổi sang năng lượng xanh

Cần 368 tỷ USD để Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu tại COP26, chuyển đổi sang năng lượng xanh

Baoquocte.vn. Ước tính để hiện thực hóa các mục tiêu tại COP26, tổng nhu cầu tài chính tăng thêm của Việt Nam có thể lên tới 368 tỷ USD trong giai đoạn 2022-2040.
Vì sao xuất khẩu của Việt Nam giảm tốc?

Vì sao xuất khẩu của Việt Nam giảm tốc?

Baoquocte.vn. Lạm phát tăng cao trên toàn cầu, xu hướng chuyển dịch tiêu dùng từ hàng hóa sang dịch vụ tại các nước phương Tây bắt đầu tác động lên Việt Nam.
Giá cà phê hôm nay 18/8: Tiếp nối xu hướng tiêu cực, người tiêu dùng Mỹ vẫn chi tiêu mạnh, cà phê được mùa?

Giá cà phê hôm nay 18/8: Tiếp nối xu hướng tiêu cực, người tiêu dùng Mỹ vẫn chi tiêu mạnh, cà phê được mùa?

Baoquocte.vn. Giá cà phê kỳ hạn tiếp nối xu hướng tiêu cực khi nhà đầu tư lo ngại sự suy thoái của nền kinh tế Trung Quốc và kỳ vọng vào kinh tế Mỹ.
Viettel tăng tốc phủ sóng di động toàn khu Merryland Quy Nhơn và bán đảo Hải Giang

Viettel tăng tốc phủ sóng di động toàn khu Merryland Quy Nhơn và bán đảo Hải Giang

Baoquocte.vn. Viettel đẩy mạnh phủ sóng mạng di động tại MerryLand Quy Nhơn, bán đảo Hải Giang đảm bảo kết nối thông suốt cho người dân, du khách, khách hàng.
Bất động sản mới nhất: Đất nền không còn được săn đón, điều kiện tách thửa ở Hà Nội, loạt dự án chưa đủ điều kiện huy động vốn

Bất động sản mới nhất: Đất nền không còn được săn đón, điều kiện tách thửa ở Hà Nội, loạt dự án chưa đủ điều kiện huy động vốn

Baoquocte.vn. Thị trường đất nền bớt nóng, đất tách thửa tại quận nội thành Hà Nội phải đủ 40m2... là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Hà Nội ‘mất hút’ căn hộ giá rẻ, giá chung cư leo thang kỷ lục, thu hồi 240ha đất dự án sân golf tại Vân Đồn

Bất động sản mới nhất: Hà Nội ‘mất hút’ căn hộ giá rẻ, giá chung cư leo thang kỷ lục, thu hồi 240ha đất dự án sân golf tại Vân Đồn

Baoquocte.vn. Thị trường căn hộ cho thuê nhộn nhịp, giá chung cư ngày càng tăng, thu hồi 240ha đất dự án HDMon Vân Đồn… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Bất động sản mới nhất: Chung cư Hà Nội thiết lập mặt bằng giá mới, thị trường theo hình tháp ngược, nhà có thể giảm giá 30%?

Bất động sản mới nhất: Chung cư Hà Nội thiết lập mặt bằng giá mới, thị trường theo hình tháp ngược, nhà có thể giảm giá 30%?

Baoquocte.vn. Dự báo xu hướng giá nhà đất 6 tháng cuối năm, khan hiếm chung cư, Hà Nội cấm tách thửa liên quan Vành đai 4… là tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Xu hướng ‘chuộng’ căn hộ sơ cấp ở Hà Nội

Xu hướng ‘chuộng’ căn hộ sơ cấp ở Hà Nội

Baoquocte.vn. Nhiều người vẫn luôn ưu tiên căn hộ sơ cấp bởi đây là sản phẩm mới hoàn toàn, chưa bị khấu hao qua thời gian sử dụng và có giá thành hợp lý.
Bất động sản mới nhất: Khan hiếm nguồn cung, giá đều đặn tăng, nỗi lo nợ xấu; thị trường địa ốc Bắc Ninh sẽ hạ nhiệt?

Bất động sản mới nhất: Khan hiếm nguồn cung, giá đều đặn tăng, nỗi lo nợ xấu; thị trường địa ốc Bắc Ninh sẽ hạ nhiệt?

Baoquocte.vn. Nguồn cung căn hộ ngày càng giảm, giá bán tăng đều, nợ xấu có nhiều biến động… là những tin bất động sản (BĐS) mới nhất.
Gói giao dịch SME - bảo bối giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí

Gói giao dịch SME - bảo bối giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí

Baoquocte.vn. Sau gần 2 tháng ra mắt, gói giao dịch SME tích hợp trên ngân hàng số VCB DigiBiz được gần 28.400 doanh nghiệp tin dùng.
Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Ứng xử với tiền tệ và tài khóa khi lạm phát Việt Nam thấp bậc nhất thế giới

Baoquocte.vn. Chính sách tiền tệ và tài khóa dường như được thắt chặt để chống lạm phát thay vì để phục hồi sản xuất, thúc đẩy tăng trưởng.
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 8/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 8/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng tháng 8/2022 ghi nhận, tiền gửi ở những kỳ hạn dài từ 12-36 tháng, SCB là ngân hàng chiếm thứ hạng lãi suất cao nhất.
Thị trường chứng khoán ASEAN có nhiều tín hiệu tích cực hậu mở cửa

Thị trường chứng khoán ASEAN có nhiều tín hiệu tích cực hậu mở cửa

Baoquocte.vn. Theo nhóm nghiên cứu và quản lý danh mục đầu tư tại FSMOne.com, thị trường chứng khoán khu vực ASEAN sẽ tiếp tục có nhiều dấu hiệu lạc quan.
Công ty Thái Lan khuyến nghị đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam

Công ty Thái Lan khuyến nghị đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam

Baoquocte.vn. Bà Chavinda Hanratanakool, Giám đốc điều hành Công ty KTAM đã đưa ra khuyến nghị nên đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam
Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Lãi suất ngân hàng nào cao nhất tháng 7/2022?

Baoquocte.vn. Lãi suất ngân hàng VietinBank ở mức 0,25%, áp dụng cho gửi tiền trực tuyến và là mức cao nhất so với các ngân hàng.
Phiên bản di động