Được và mất từ cuộc gặp Mỹ-Trung tại Thiên Tân

Phan Quân
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Cuộc gặp giữa quan chức ngoại giao Mỹ-Trung không thể hóa giải bất đồng, song vẫn tạo dư địa để hai nước tìm hiểu, tiếp tục đối thoại thời gian tới.
(07.27) Quan hệ Mỹ-Trung không có tiến triển tích cực sau cuộc gặp tại Thiên Tân, Trung Quốc - Ảnh minh họa. (Nguồn: Reuters)
Quan hệ Mỹ-Trung không có tiến triển tích cực sau cuộc gặp tại Thiên Tân, Trung Quốc - Ảnh minh họa. (Nguồn: Reuters)

Ngày 25-26/7, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman đã thăm Thiên Tân (Trung Quốc), nơi bà gặp gỡ các quan chức ngoại giao hàng đầu của Bắc Kinh gồm Thứ trưởng Tạ Phong và Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị.

Đây là lần đầu tiên hai bên ngồi lại với nhau sau cuộc gặp tại Alaska, trong bối cảnh quan hệ song phương không có dấu hiệu cải thiện. Nó cũng là chuyến công du mở màn của một quan chức ngoại giao Mỹ tới Trung Quốc từ khi ông Joe Biden lên nắm quyền.

Trước cuộc gặp, quan chức hai bên cùng tỏ rõ thái độ cứng rắn. Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman khẳng định sẽ cho Bắc Kinh biết thế nào là “cạnh tranh lành mạnh”. Đáp lại, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị tuyên bố nước này có trách nhiệm “dạy dỗ” Mỹ cư xử bình đẳng với các nước khác. Cuộc gặp tại Thiên Tân ngày 25-26/7 đã diễn ra với tinh thần căng thẳng này.

Khác biệt lớn

Đầu tiên, cuộc họp giữa các nhà ngoại giao không mang lại kết quả cụ thể nào đáng chú ý. Điều đọng lại chỉ là những cáo buộc liên miên mà quan chức, truyền thông hai bên dành cho nhau.

Theo báo chí Trung Quốc, Thứ trưởng Ngoại giao Tạ Phong khẳng định quan hệ Mỹ-Trung bế tắc nghiêm trọng là do một số nhân vật ở Washington coi Bắc Kinh là “kẻ thù tưởng tượng”. Ông cũng chỉ trích “trật tự quốc tế dựa trên luật lệ” chỉ có lợi cho Mỹ, theo đó Trung Quốc sẽ chỉ tuân thủ theo luật nếu có lợi cho nước này. Ông Tạ cũng cáo buộc Washington một mặt kêu gọi thúc đẩy hợp tác song phương, nhưng mặt khác lại đang tập hợp lực lượng để “hạ gục” Bắc Kinh.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Triệu Lập Kiên phát biểu, “yêu cầu Mỹ ngừng ngay việc can thiệp vào công việc nội bộ, tác động tới lợi ích quốc gia của Trung Quốc”.

Trả lời phỏng vấn AP, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman kêu gọi Bắc Kinh, thay vì chỉ nhìn vào khác biệt, có thể phối hợp với Washington trong những vấn đề chung mang tính toàn cầu như Covid-19 và biến đổi khí hậu, thực hiện “trách nhiệm toàn cầu của một cường quốc”.

(07.27) Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman gặp Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị ngày 26/7. (Nguồn: Reuters)
Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman gặp Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị ngày 26/7. (Nguồn: Reuters)

Trong khi đó, Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ Ned Price mô tả Trung Quốc đang cố gắng đứng ngoài luật pháp quốc tế, có hành động đi ngược giá trị chung như chính sách Tân Cương (Trung Quốc) hay từ chối hợp tác điều tra nguồn gốc virus SARS-CoV-2 gây nên dịch Covid-19.

Quan trọng hơn, trước thềm cuộc gặp, quan chức hai bên được cho là sẽ thảo luận về một cuộc gặp thượng đỉnh giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Joe Biden. Tuy nhiên, Thư ký báo chí Nhà Trắng Jen Psaki cho biết, chủ đề này đã không được thảo luận tới.

CNN nhận định rằng tuyên bố sau cuộc họp cho thấy bất đồng Mỹ-Trung từ cuộc gặp tại Alaska hồi tháng 3 chẳng những không được giải quyết, mà thậm chí còn trở nên ngày một lớn. Khác biệt trong nhiều vấn đề giữ Mỹ và Trung Quốc đang cản trở nỗ lực tìm tiếng nói chung, nhất là về nhân quyền, trong bối cảnh cộng đồng quốc tế đang kêu gọi Trung Quốc hợp tác điều tra nguồn gốc dịch Covid-19, còn Bắc Kinh đang hướng tới tổ chức Thế vận hội mùa Đông 2022.

Thêm vào đó, trong bối cảnh quan hệ song phương duy trì sự căng thẳng như hiện nay, triển vọng về một cuộc gặp giữa lãnh đạo Mỹ-Trung ở tương lai gần đang ít nhiều mông lung hơn.

Dư địa cho tương lai

Tuy nhiên, sẽ là sai lầm nếu cho rằng cuộc họp giữa quan chức ngoại giao cấp cao Mỹ và Trung Quốc tại Thiên Tân không đạt được kết quả, dựa vào một số điểm sau.

Đầu tiên, cuộc gặp có thể diễn ra trong bối cảnh quan hệ song phương căng thẳng như hiện nay đã là thành công với cả hai bên. Trước khi Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman lên đường tới Thiên Tân (Trung Quốc), quan chức Washington và Bắc Kinh đã tranh cãi về chuyến thăm này.

Phía Mỹ mong muốn gặp quan chức thân tín nhất của Chủ tịch Tập Cận Bình, tuy nhiên Trung Quốc lại từ chối và chỉ đến những ngày cuối, hai bên mới nhất trí chi tiết và nội dung cuộc gặp.

Dù không có tiếng nói chung trong nhiều vấn đề, song cuộc gặp giữa bà Sherman và hai quan chức ngoại giao Trung Quốc là dịp để hai bên hiểu rõ hơn về “giới hạn đỏ” của nhau.

Theo CCTV, Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đã đưa ra ba yêu cầu: Washington không được thách thức mô hình quản trị Bắc Kinh; Mỹ không được can thiệp vào quá trình phát triển của Trung Quốc. Đồng thời, Washington cần tránh có hành động xâm phạm chủ quyền Bắc Kinh.

Cụ thể hơn, ông Tạ Phong đề nghị Mỹ dỡ hạn chế thị thực với đảng viên đảng Cộng sản Trung Quốc và gia đình, bỏ hạn chế thị thực với sinh viên và lưu học sinh; dừng trừng phạt nhắm vào quan chức Bắc Kinh; gỡ rào cản với các viện Không tử, công ty và truyền thông Trung Quốc.

Đồng thời, quan chức này yêu cầu chính quyền Tổng thống Joe Biden rút lại yêu cầu dẫn độ bà Mạnh Vãn Chu, Giám đốc tài chính của Tập đoàn Huawei từ Canada về Mỹ. Ông cũng đề nghị Washington có hành động quyết liệt hơn chống làn sóng bài người Á và người Hoa trên đất Mỹ.

Đáp lại, Thứ trưởng Ngoại giao Mỹ Wendy Sherman cho biết Washington cam kết cạnh tranh lành mạnh, bảo vệ quyền con người, giá trị dân chủ, tăng cường trật tự quốc tế dựa trên luật pháp có lợi cho tất cả. Bà nhấn mạnh rằng ông Joe Biden không muốn xung đột với Bắc Kinh.

Theo ông Ngô Tâm Bá, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Mỹ tại Đại học Phúc Đán, cuộc họp Mỹ-Trung tại Thiên Tân là cần thiết để hai bên hiểu ý đồ của nhau trước khi hoạch định chính sách cho giai đoạn tiếp theo của quan hệ.

Ông cho rằng cuộc họp giữa hai Thứ trưởng Mỹ-Trung là cách Trung Quốc thể hiện quan điểm và đề nghị Mỹ điều chỉnh cách nhìn về mình. Trong khi đó, buổi gặp gỡ giữa bà Wendy Sherman và ông Vương Nghị là dịp để hai bên thảo luận về quan hệ song phương giai đoạn tiếp theo.

Được và mất từ cuộc gặp Mỹ-Trung tại Thiên Tân
Thứ trưởng Ngoại giao Trung Quốc Tạ Phong và người đồng cấp Mỹ Wendy Sherman. (Nguồn: Tân Hoa xã)

Cuối cùng, dù còn nhiều bất đồng, song trong cuộc họp, các bên đều cố gắng giữ hòa khí để tiếp tục hội đàm. Cả hai cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của đường dây liên lạc mở và thông suốt.

Bởi lẽ, nó cho phép quan chức Mỹ và Trung Quốc tiếp tục trao đổi về những vấn đề còn tồn tại, cùng tìm kiếm giải pháp. Đặc biệt hơn, các kênh liên lạc này có thể tạo tiền đề cho các cuộc gặp gỡ tới của Ngoại trưởng, hay thậm chí lãnh đạo cấp cao song phương tại thời điểm thích hợp.

Xét cho cùng, cuộc gặp quan chức ngoại giao Mỹ-Trung tại Thiên Tân (Trung Quốc) đã cho thấy rõ khác biệt lớn giữa hai bên. Tuy nhiên, nó cũng hé mở cánh cửa để Washington và Bắc Kinh hiểu rõ giới hạn của nhau, duy trì đối thoại, kiểm soát bất đồng trong khuôn khổ vì lợi ích chung.

Tân Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ lên đường tới Washington

Tân Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ lên đường tới Washington

Các nguồn thạo tin cho biết, Đại sứ mới của Trung Quốc tại Mỹ Tần Cương đã lên đường tới Washington trong ngày 27/7, trong ...

Dù là tháng 3 hay tháng 7, các cuộc gặp Mỹ-Trung Quốc đều đi vào bế tắc, vì sao?

Dù là tháng 3 hay tháng 7, các cuộc gặp Mỹ-Trung Quốc đều đi vào bế tắc, vì sao?

Trong năm nay, Washington và Bắc Kinh đã có 2 cuộc gặp mặt trực tiếp nhằm tìm hướng gỡ nút thắt trong quan hệ Mỹ-Trung ...

Bài viết cùng chủ đề

Cạnh tranh Mỹ-Trung Quốc

Xem nhiều

Đọc thêm

Ryder Cup 2021: Sức trẻ Mỹ áp đảo kinh nghiệm Âu châu

Ryder Cup 2021: Sức trẻ Mỹ áp đảo kinh nghiệm Âu châu

Baoquocte.vn. Giải golf đồng đội nam Ryder Cup lần thứ 43 giữa tuyển Mỹ và tuyển châu Âu diễn ra tại sân Whistling Straits ở bang Wisconsin từ ngày 24-26/9.
Đại hội Đại biểu lần II Hội người Việt Nam tại Fukuoka: Đoàn kết – Sáng tạo – Đổi mới toàn diện

Đại hội Đại biểu lần II Hội người Việt Nam tại Fukuoka: Đoàn kết – Sáng tạo – Đổi mới toàn diện

Baoquocte.vn. Chiều 25/9/2021, Đại hội Đại biểu lần II Hội người Việt Nam tại Fukuoka đã diễn ra thành công tốt đẹp, bảo đảm an toàn, hiệu quả trong điều kiện ...
Bầu cử Đức: Tỷ lệ cử tri bỏ phiếu tăng mạnh, chưa lộ diện người kế nhiệm bà Merkel

Bầu cử Đức: Tỷ lệ cử tri bỏ phiếu tăng mạnh, chưa lộ diện người kế nhiệm bà Merkel

Baoquocte.vn. Đúng 8h sáng 26/9, các điểm bỏ phiếu trên toàn nước Đức đã mở cửa để cử tri tham gia bỏ phiếu bầu ra Quốc hội liên bang khoá mới ...
TP. Hồ Chí Minh đã vượt qua đỉnh dịch Covid-19

TP. Hồ Chí Minh đã vượt qua đỉnh dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Chánh Văn phòng Sở Y tế nhận định, TP. Hồ Chí Minh đã qua đỉnh điểm của dịch bệnh Covid-19.
Nga lên án một số nghị sĩ Mỹ ủng hộ trừng phạt Moscow chỉ để tái cử

Nga lên án một số nghị sĩ Mỹ ủng hộ trừng phạt Moscow chỉ để tái cử

Baoquocte.vn. Theo người phát ngôn Tổng thống Nga Dmitry Peskov, việc một số nghị sĩ Mỹ ủng hộ trừng phạt Nga chỉ để tái cử sẽ gây tổn hại tới quan ...
Chuỗi ngành hàng cá tra tỷ USD 'đuối sức'

Chuỗi ngành hàng cá tra tỷ USD 'đuối sức'

Baoquocte.vn. Một miếng cá tra phi lê xuất khẩu liên quan tới con giống, ao nuôi, thức ăn rồi thu hoạch, chế biến và đem ra cảng. Phải cùng nhau giải ...
Bầu cử Đức: Sự cố nhỏ từ ứng viên CDU/CSU

Bầu cử Đức: Sự cố nhỏ từ ứng viên CDU/CSU

Baoquocte.vn. Ngày 26/9, bầu cử Đức, sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng với Berlin nói riêng và Liên minh châu Âu (EU) nói chung, đã chính thức diễn ra.
Thủ tướng: Không vì khó khăn mà chúng ta bi quan, hoang mang, lo sợ

Thủ tướng: Không vì khó khăn mà chúng ta bi quan, hoang mang, lo sợ

Baoquocte.vn. Ngày 26/9 đã diễn ra Hội nghị trực tuyến với cộng đồng doanh nghiệp và các địa phương bàn về giải pháp tiếp tục hỗ trợ doanh nghiệp trong bối ...
Trao tặng 4.000 túi quà an sinh xã hội cho người dân TP. Hồ Chí Minh

Trao tặng 4.000 túi quà an sinh xã hội cho người dân TP. Hồ Chí Minh

Baoquocte.vn. VKBIA cùng Ban công tác phía Nam của Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thực hiện chương trình hỗ trợ người dân TP.Hồ Chí Minh.
Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 27/9/2021: Sư Tử nên tận dụng cơ hội, Song Ngư dư dả tiền bạc

Tử vi 12 cung hoàng đạo Thứ Hai ngày 27/9/2021: Sư Tử nên tận dụng cơ hội, Song Ngư dư dả tiền bạc

Baoquocte.vn. Tử vi hôm nay 27/9/2021 của 12 cung hoàng đạo - Ma Kết, Bảo Bình, Song Ngư, Bạch Dương, Kim Ngưu, Song Tử, Cự Giải, Sư Tử, Xử Nữ, Thiên ...
Bầu cử Đức: Tỷ lệ cử tri bỏ phiếu tăng mạnh, chưa lộ diện người kế nhiệm bà Merkel

Bầu cử Đức: Tỷ lệ cử tri bỏ phiếu tăng mạnh, chưa lộ diện người kế nhiệm bà Merkel

Baoquocte.vn. Đúng 8h sáng 26/9, các điểm bỏ phiếu trên toàn nước Đức đã mở cửa để cử tri tham gia bỏ phiếu bầu ra Quốc hội liên bang khoá mới nhiệm kỳ 2021-2025.
Nga lên án một số nghị sĩ Mỹ ủng hộ trừng phạt Moscow chỉ để tái cử

Nga lên án một số nghị sĩ Mỹ ủng hộ trừng phạt Moscow chỉ để tái cử

Baoquocte.vn. Theo người phát ngôn Tổng thống Nga Dmitry Peskov, việc một số nghị sĩ Mỹ ủng hộ trừng phạt Nga chỉ để tái cử sẽ gây tổn hại tới quan hệ song phương.
Bầu cử Đức: Sự cố nhỏ từ ứng viên CDU/CSU

Bầu cử Đức: Sự cố nhỏ từ ứng viên CDU/CSU

Baoquocte.vn. Ngày 26/9, bầu cử Đức, sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng với Berlin nói riêng và Liên minh châu Âu (EU) nói chung, đã chính thức diễn ra.
Nhận thêm 3 triệu liều vaccine Sinovac, Philippines mong sớm thoát dịch

Nhận thêm 3 triệu liều vaccine Sinovac, Philippines mong sớm thoát dịch

Baoquocte.vn. Ngày 26/9, chính phủ Philippines đã tiếp nhận thêm 3 triệu liều vaccine Sinovac từ Trung Quốc, phục vụ công tác phòng, chống dịch Covid-19.
Bầu cử địa phương Bồ Đào Nha: Đảng cầm quyền sẽ giành lợi thế

Bầu cử địa phương Bồ Đào Nha: Đảng cầm quyền sẽ giành lợi thế

Baoquocte.vn. Ngày 26/9, bầu cử địa phương Bồ Đào Nha đã chính thức diễn ra, với chiến thắng dự kiến dành cho đảng Xã hội (PS) của Thủ tướng Antonio Costa.
'Thỏa thuận Mạnh Vãn Chu' có giúp 'xoa dịu' quan hệ Mỹ - Trung?

'Thỏa thuận Mạnh Vãn Chu' có giúp 'xoa dịu' quan hệ Mỹ - Trung?

Baoquocte.vn. 'Thỏa thuận Mạnh Vãn Chu' có thể mở đường cho sự hợp tác hơn nữa trong các vấn đề khác giữa Mỹ và Trung Quốc.
Dự đoán về sức mạnh của tàu ngầm Australia trong tương lai

Dự đoán về sức mạnh của tàu ngầm Australia trong tương lai

Baoquocte.vn. Một trong những điểm nhấn của AUKUS là việc Mỹ và Anh sẽ hỗ trợ Australia công nghệ để phát triển tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân.
Bầu cử Đức: Liên minh nào sẽ lập chính phủ sau thời bà Merkel?

Bầu cử Đức: Liên minh nào sẽ lập chính phủ sau thời bà Merkel?

Baoquocte.vn. Thay đổi về tỷ lệ ủng hộ trước thềm cuộc bầu cử Đức đang khiến tương lai của Berlin sau thời Thủ tướng Angela Merkel trở nên phức tạp hơn bao giờ hết.
Việt Nam-Liên hợp quốc: Chặng đường 44 năm tốt đẹp, tích cực, điển hình

Việt Nam-Liên hợp quốc: Chặng đường 44 năm tốt đẹp, tích cực, điển hình

Baoquocte.vn. Hợp tác Việt Nam-Liên hợp quốc đạt kết quả tốt, tích cực, là điển hình của một quốc gia từ thế bao vây cấm vận, từng bước hội nhập quốc tế.
Bầu cử Canada: Những gương mặt sáng giá cho chức Thủ tướng Canada

Bầu cử Canada: Những gương mặt sáng giá cho chức Thủ tướng Canada

Baoquocte.vn. Cuộc bầu cử Canada lần thứ 44 hứa hẹn sẽ là cuộc đua sát nút giữa Thủ tướng Justin Trudeau và lãnh đạo đảng Bảo thủ Erin O’Toole.
Angela Merkel: Người phụ nữ quyền lực của thế giới

Angela Merkel: Người phụ nữ quyền lực của thế giới

Baoquocte.vn. Với 16 năm lãnh đạo nước Đức, Thủ tướng Angela Merkel giúp nước Đức trở thành một lực lượng ổn định trên bàn cờ thế giới.
Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Al-Qaeda: Nhóm khủng bố học được bí mật 'trường tồn' với thời gian?

Baoquocte.vn. Nhờ khả năng linh hoạt, biết cách thay đổi theo thời thế, sau 33 năm, tổ chức khủng bố al-Qaeda, kẻ đứng sau vụ khủng bố 11/9 vẫn chưa bị tiêu diệt hoàn toàn.
Bầu cử chủ tịch LDP Nhật Bản: Sẽ còn kịch tính đến vòng chung kết

Bầu cử chủ tịch LDP Nhật Bản: Sẽ còn kịch tính đến vòng chung kết

Baoquocte.vn. Cuộc bầu cử chủ tịch đảng Dân chủ Tự do (LDP) cầm quyền ở Nhật Bản sẽ phải bước vào vòng bỏ phiếu chung kết.
AUKUS - càng huyên náo càng thúc đẩy sự độc lập chiến lược của EU?

AUKUS - càng huyên náo càng thúc đẩy sự độc lập chiến lược của EU?

Baoquocte.vn. Những gì liên quan đến AUKUS không phải là đòi hỏi cấp thiết khiến EU phải tăng cường năng lực quân sự hay dàn trải lực lượng của mình.
Bầu cử Đức: 16 năm, được - mất và một khoảng trống rất lớn

Bầu cử Đức: 16 năm, được - mất và một khoảng trống rất lớn

Baoquocte.vn. Trước bà Angela Merkel, chưa có thủ tướng Đức nào rời chức vụ một cách thanh thản và được lòng dân đến vậy...
Nhìn lại di sản đối ngoại 'đồ sộ' của Thủ tướng Đức Angela Merkel

Nhìn lại di sản đối ngoại 'đồ sộ' của Thủ tướng Đức Angela Merkel

Baoquocte.vn. Suốt 16 năm làm Thủ tướng, bà Angela Merkel đã ghi nhiều dấu ấn trong chính sách đối ngoại của Đức.
Chiến lược hợp tác của EU ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Con đường an toàn và nhiều triển vọng

Chiến lược hợp tác của EU ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương: Con đường an toàn và nhiều triển vọng

Baoquocte.vn. EU tuyên bố sẽ đẩy mạnh mối quan hệ chặt chẽ và sự hiện diện mạnh mẽ hơn ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Khủng hoảng tàu ngầm Pháp-Australia: Được mất thuộc về ai?

Khủng hoảng tàu ngầm Pháp-Australia: Được mất thuộc về ai?

Baoquocte.vn. Hợp đồng tàu ngầm Pháp-Australia có đáng để Paris phải lao vào một cuộc đọ sức với cùng lúc cả ba đối tác chiến lược là Mỹ, Australia và Anh?
Phiên bản di động