Đặc sắc văn hóa của đồng bào vùng biên giới Quảng Bình

Nguyễn Hương
Theo dõi TGVN trên
Sở Ngoại vụ tỉnh Quảng Bình
Baoquocte.vn. Ba dân tộc anh em cùng sinh sống ở vùng núi Trường Sơn, phía Tây Quảng Bình có những nét văn hóa truyền thống đặc sắc, thể hiện khát vọng được sống trong hòa bình, hạnh phúc và ấm no.
Đặc sắc văn hóa của đồng bào vùng biên giới Quảng Bình
Thanh niên người Ma Coong, xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình thi đập trống. (Nguồn: phongnhaexplorer.com)

Lễ hội đập trống của người Ma Coong

Trên địa bàn tỉnh Quảng Bình có các dân tộc anh em đang cùng nhau sinh sống, gồm: Kinh, Chứt, Bru-Vân Kiều và một bộ phận nhỏ đồng bào các dân tộc như Lào, Thái, Mường, Tày, Nùng,...

Địa bàn sinh sống của đồng bào dân tộc thiểu số tập trung ở vùng rừng núi Trường Sơn, phía Tây Quảng Bình.

Dân tộc Chứt ở tỉnh Quảng Bình thuộc nhóm ngôn ngữ Việt-Mường, gồm các tộc người: Sách, Mày, Rục, A Rem, Mã Liềng; cư trú tại một số xã thuộc các huyện Bố Trạch, Tuyên Hóa, Minh Hóa.

Dân tộc Bru-Vân Kiều ở tỉnh Quảng Bình thuộc nhóm ngôn ngữ Môn- Khơme, gồm các tộc người: Vân kiều, Khùa, Ma Coong, Trì; cư trú tại một số xã thuộc các huyện Lệ Thủy, Quảng Ninh, Bố Trạch và Minh Hóa.

Đời sống văn hóa các đồng bào dân tộc thiểu số đa dạng, gắn liền với điều kiện tự nhiên của mỗi vùng dân tộc.

Nơi đây hội tụ và lưu giữ khá nguyên vẹn các loại hình văn hóa phi vật thể, văn hóa vật thể, các nghề thủ công truyền thống. Nghệ thuật trình diễn về dân ca, dân vũ, dân nhạc truyền thống được đúc kết qua nhiều thế hệ.

Các hoạt động lao động, sản xuất, các lễ hội truyền thống hình thành các làn điệu dân ca, dân vũ, dân nhạc mang đậm nét văn hóa truyền thống của các vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

Sự kiện văn hóa nổi bật của Quảng Bình là Lễ hội đập trống của người Ma Coong (xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình).

Lễ hội đập trống của người Ma Coong được tổ chức vào ngày 14-16 tháng Giêng âm lịch hằng năm ở xã biên giới Thượng Trạch (huyện Bố Trạch). Đây là một lễ hội văn hóa đặc sắc, còn giữ được những nét hoang sơ nhất của tộc người Ma Coong.

Mục đích của lễ hội là cầu trời, đất cho mưa thuận, gió hòa, nương rẫy tươi tốt, dân bản được ấm no, khỏe mạnh, gia súc không bị dịch bệnh... Ngoài ra, lễ hội còn là đêm hội “tự do” tình yêu của người dân nơi đây.

“Tự do” ở đây được hiểu là mọi người, không kể lạ quen, người bản này bản kia, người có gia đình hay chưa... khi mặt trống bị đánh vỡ, tất cả đều được dắt nhau vào rừng chuyện trò, tình tự, thổ lộ những điều thầm kín...

Nhưng họ phải trở về nhà trước khi gà gáy sáng để quay trở lại với cuộc sống thường nhật của mình và hẹn gặp lại vào lễ hội năm sau. Có những cặp lại cùng nhau ước hẹn, chọn ngày mời bố mẹ, già làng đến đặt lễ trầu cau, nên duyên vợ chồng.

Những người già, trung niên và trẻ con vui chơi bên bếp lửa, hay nhâm nhi bên ché rượu cần. Khi đống lửa dần tàn, mặt trời dần nhô lên bên kia ngọn núi, cũng là lúc Lễ hội đập trống của người Ma Coong kết thúc.

Ngày 27/8/2019, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch có Quyết định số 2968/QĐ-BVHTTDL về việc công bố Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Theo đó, Lễ hội đập trống của người Ma Coong, xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Đặc sắc văn hóa của đồng bào vùng biên giới Quảng Bình
Quảng bá ẩm thực trong Hội Rằm tháng Ba ở Minh Hoá, Quảng Bình. (Nguồn: phongnhaexplorer.com)

Hội Rằm tháng Ba và Lễ hội trỉa lúa

Hội Rằm tháng Ba Minh Hoá (huyện Minh Hóa, tỉnh Quảng Bình) cũng là sự kiện văn hóa đặc sắc trong năm.

Là hoạt động diễn ra trên quy mô lớn, Hội Rằm tháng Ba Minh Hóa thu hút tất cả người dân huyện Minh Hóa và đông đảo du khách thập phương tham gia, có lúc lên đến vài vạn người. Lễ hội thể hiện tính cộng đồng cao trên tinh thần tự nguyện tham gia và đóng góp công sức, tiền của cho ngày hội chung.

Sự kiện diễn ra vào tiết tháng Ba, khi hương xuân còn đọng lại trong chồi non cây cối, trong cảnh sắc thiên nhiên, trong tâm hồn con người. Lễ hội đã tạo nên sự hòa quyện với nhau giữa trời và đất, giữa con người với thiên nhiên, với thần linh và giữa con người với nhau.

Đến với lễ hội, người dân muốn bày tỏ sự tưởng nhớ các vị thần linh đã có công, muốn hưởng không khí vui vẻ để quên đi những ngày lao động mệt nhọc, khổ cực; để thăng hoa, hòa nhập vào thế giới cộng đồng trong sự cộng hưởng về hạnh phúc an lành.

Đến với lễ hội, người dân muốn bày tỏ sự tưởng nhớ các vị thần linh đã có công, muốn hưởng không khí vui vẻ để quên đi những ngày lao động mệt nhọc, khổ cực; để thăng hoa, hòa nhập vào thế giới cộng đồng trong sự cộng hưởng về hạnh phúc an lành.

Phần hội được diễn ra một cách sôi động, mang đậm nét văn hóa của cư dân vùng sơn cước. Các hoạt động văn hóa dân gian bao gồm hát ví đúm (hát đối đáp), hát sắc bùa, hát nhà trò, hò thuốc, chơi đu, nhảy sạp, đi cà kheo...

Ngoài ra, Lễ hội trỉa lúa của người Bru-Vân Kiều (xã Trường Sơn, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình) cũng thu hút sự tham gia của đông đảo người dân.

Đây là một lễ hội để đồng bào nơi đây cầu xin thần linh ban cho cuộc sống ấm no, mùa màng tốt tươi, con chim, con chuột không phá hoại cây lúa, cây ngô của dân làng.

Người Bru-Vân Kiều ở miền núi phía tây Quảng Bình cư trú ở vùng có khí hậu khắc nghiệt, hạn hán, mưa lũ, thiên tai... liên miên. Vì thế mà đồng bào phải sống du canh du cư, phát đốt, cốt, trỉa để sinh tồn, dựa vào tự nhiên, rừng, sông suối. Hoạt động sản xuất chủ yếu của người Bru-Vân Kiều là canh tác rẫy và trồng lúa.

Lễ hội mừng lúa mới của đồng bào Bru-Vân Kiều được tổ chức trên quy mô cộng đồng, do đồng bào tự đóng góp lại. Lễ hội thường được tổ chức theo nhóm, hay từng dòng họ.

Mỗi dòng họ đóng góp theo suất của từng hộ gia đình... Các suất được quy định như 1 con lợn, bảy con gà, 1 ché rượu và chung tiền đế mua 1 con trâu để tổ chức đâm trâu. Con trâu là con vật hiến sinh mang ý nghĩa thiêng liêng, là nguồn thực phẩm dồi dào được đồng bào ưa chuộng, là món ăn chính trong ngày hội.

Phần lễ có các nghi lễ truyền thống: Dân bản đứng khép vòng quanh con vật hiến sinh. Già làng bước vào giữa vòng, tay rót đầy ly rượu, khấn to xin thần ban cho hạt giống được mọc lên cây lúa, cây ngô, cây đỗ... khỏe mạnh, xanh tươi, không cho chim chóc, muông thú phá hoại để có mùa màng bội thu, người dân bản no ấm.

Phần hội có các hoạt động vui chơi giải trí như tổ chức các trò chơi dân gian, hò hát giao duyên,....

Quảng Bình kết nối nhằm thu hút các nhà đầu tư Hàn Quốc

Quảng Bình kết nối nhằm thu hút các nhà đầu tư Hàn Quốc

Sáng 15/10, Bộ Ngoại giao phối hợp Hiệp hội doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam (KORCHAM) và UBND tỉnh Quảng Bình tổ chức Tọa ...

Phụ nữ Biên phòng Quảng Bình tích cực tham gia cuộc chiến chống Covid-19

Phụ nữ Biên phòng Quảng Bình tích cực tham gia cuộc chiến chống Covid-19

Hội Phụ nữ Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình đã phát động, phối hợp triển khai nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, góp ...

Số ca Covid-19 tại Việt Nam

Cập nhật: 24/01/2022 20:01 | Nguồn: Bộ Y Tế

Hôm nay Tổng
+14,307 2,155,784
Tỉnh Hôm nay Tổng số ca
TP. Hồ Chí Minh 97 514,398
Bình Dương 31 292,414
Hà Nội 2,801 111,838
Đồng Nai 23 99,724
Tây Ninh 158 88,076
Khánh Hòa 159 60,969
Cà Mau 191 54,801
Vĩnh Long 152 52,680
Đồng Tháp 51 47,127
Bình Phước 382 44,253
Cần Thơ 29 44,099
Long An 40 41,453
Trà Vinh 93 37,553
Bến Tre 134 36,496
An Giang 36 35,467
Tiền Giang 19 35,247
Bạc Liêu 60 34,882
Kiên Giang 78 32,751
Sóc Trăng 21 32,135
Bà Rịa – Vũng Tàu 95 30,639
Bình Định 363 29,835
Bình Thuận 64 28,894
Đà Nẵng 958 26,673
Hải Phòng 733 26,183
Bắc Ninh 335 20,702
Thừa Thiên Huế 259 19,928
Thanh Hóa 585 16,646
Hưng Yên 644 15,409
Hậu Giang 78 15,142
Đắk Lắk 0 15,050
Lâm Đồng 196 14,576
Bắc Giang 292 12,871
Quảng Ngãi 387 12,779
Nghệ An 306 12,139
Quảng Nam 270 11,898
Hà Giang 106 11,214
Quảng Ninh 404 10,966
Gia Lai 86 9,668
Hải Dương 342 9,642
Phú Yên 105 9,556
Vĩnh Phúc 297 8,235
Nam Định 355 7,917
Đắk Nông 51 7,767
Ninh Thuận 26 6,662
Thái Nguyên 288 6,460
Phú Thọ 295 6,194
Hòa Bình 278 5,963
Thái Bình 174 5,807
Quảng Bình 148 5,547
Hà Nam 124 4,735
Quảng Trị 125 4,049
Lạng Sơn 133 3,656
Sơn La 109 3,296
Ninh Bình 107 3,263
Tuyên Quang 87 2,936
Hà Tĩnh 112 2,511
Lào Cai 115 2,406
Yên Bái 95 2,295
Kon Tum 85 1,966
Điện Biên 44 1,920
Cao Bằng 70 1,507
Lai Châu 26 849
Bắc Kạn 0 816

Bài viết cùng chủ đề

Đường biên hòa bình

Xem nhiều

Đọc thêm

Phố trong làng: Nét đẹp ngoài đời sắc sảo của nữ diễn viên vai y tá Ngọc

Phố trong làng: Nét đẹp ngoài đời sắc sảo của nữ diễn viên vai y tá Ngọc

Baoquocte.vn. Ngọc Anh, diễn viên vai y tá Ngọc phim Phố trong làng ngoài đời chuộng váy áo ôm sát khoe vẻ gợi cảm và cô thường chọn trang phục cut ...
Mỹ-Nhật Bản nỗ lực ngăn chặn Trung Quốc thay đổi hiện trạng ở Biển Đông

Mỹ-Nhật Bản nỗ lực ngăn chặn Trung Quốc thay đổi hiện trạng ở Biển Đông

Baoquocte.vn. Tổng thống Mỹ Joe Biden và Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đã đồng ý đẩy lùi các nỗ lực của Trung Quốc nhằm thay đổi hiện trạng ở Biển ...
Tin thế giới 24/1: Mỹ-Anh 'rút người', Kiev nói thái quá; EU doạ tung chiêu 'chưa từng thấy' với Nga; NATO hành động ở sườn Đông

Tin thế giới 24/1: Mỹ-Anh 'rút người', Kiev nói thái quá; EU doạ tung chiêu 'chưa từng thấy' với Nga; NATO hành động ở sườn Đông

Baoquocte.vn. Căng thẳng Nga-Ukraine, EU cảnh cáo Nga, tàu chiến Mỹ vào Biển Đông, quan hệ Mỹ-Nhật Bản... là một số tin thế giới nổi bật trong 24 giờ qua.
Ngày 24/1, Hà Nội thông báo có 2.801 ca bệnh Covid-19 mới và công tác tiêm vaccine được duy trì

Ngày 24/1, Hà Nội thông báo có 2.801 ca bệnh Covid-19 mới và công tác tiêm vaccine được duy trì

Baoquocte.vn. Ngày 24/1, Thủ đô Hà Nội ghi nhận 2.801 ca bệnh Covid-19 mới (giảm 170 ca so với ngày trước đó) với gần 650 ca cộng đồng.
XSBT 25/1, kết quả xổ số Bến Tre hôm nay 25/1/2022. KQXSBT thứ 3

XSBT 25/1, kết quả xổ số Bến Tre hôm nay 25/1/2022. KQXSBT thứ 3

Baoquocte.vn. XSBT 25/1. Trực tiếp kết quả xổ số Bến Tre nhanh nhất hôm nay - XSBT 25/1/2022. KQXSBT. ket qua xo so Ben Tre.
XSBL 25/1, kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 25/1/2022. KQXSBL thứ 3

XSBL 25/1, kết quả xổ số Bạc Liêu hôm nay 25/1/2022. KQXSBL thứ 3

Baoquocte.vn. XSBL 25/1. Trực tiếp kết quả xổ số Bạc Liêu nhanh nhất hôm nay - XSBL 25/1/2021. KQSXBL. ket qua xo so Bac Lieu.
XSVT 25/1, kết quả xổ số Vũng Tàu hôm nay 25/1/2022. KQXSVT thứ 3

XSVT 25/1, kết quả xổ số Vũng Tàu hôm nay 25/1/2022. KQXSVT thứ 3

Baoquocte.vn. XSVT 25/1. Trực tiếp kết quả xổ số Vũng Tàu nhanh nhất hôm nay - XSVT 25/1/2022. KQXSVT . ket qua xo so Vung Tau.
Thư mừng nhân dịp kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Belarus

Thư mừng nhân dịp kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Belarus

Baoquocte.vn. Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã gửi thư mừng nhân dịp kỷ niệm 30 năm thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam-Belarus.
Đại sứ quán Việt Nam tại Saudi Arabia tổ chức loạt hoạt động giới thiệu sản phẩm xuất khẩu

Đại sứ quán Việt Nam tại Saudi Arabia tổ chức loạt hoạt động giới thiệu sản phẩm xuất khẩu

Baoquocte.vn. Những nỗ lực cuối năm của Đại sứ quán mang lại niềm tin cho một năm mới với nhiều thành công hơn trong công tác giới thiệu sản phẩm xuất ...
Covid-19 tối 24/1: Thêm 14.362 ca mắc mới, đến nay ghi nhận 163 ca nhiễm biến thể Omicron

Covid-19 tối 24/1: Thêm 14.362 ca mắc mới, đến nay ghi nhận 163 ca nhiễm biến thể Omicron

Baoquocte.vn. Việt Nam có 2.155.784 ca nhiễm Covid-19, đứng thứ 28/224 quốc gia và vùng lãnh thổ, trong khi với tỷ lệ số ca nhiễm/1 triệu dân, Việt Nam đứng thứ ...
Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 13]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 13]

Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 12]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 12]

Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 11]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 11]

Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 10]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 10]

Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 9]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 9]

Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 8]

Sổ tay văn hóa Đông-Tây: Một thoáng văn học Pháp [Kỳ 8]

Baoquocte.vn. Chúng tôi tiếp tục giới thiệu tới bạn đọc những tác phẩm tập thể hay vô danh của nền văn học Pháp thời Trung cổ nổi tiếng.
Trao tặng 1.000 cuốn sách về cuộc đua phát triển vaccine Covid-19

Trao tặng 1.000 cuốn sách về cuộc đua phát triển vaccine Covid-19

Baoquocte.vn. 1.000 cuốn sách Vaxxers sẽ được trao tặng cho Ban chỉ đạo quốc gia phòng chống Covid 19, lãnh đạo Bộ Y tế, lãnh đạo sở tế của 63 tỉnh thành...
Khám phá sự kiện 'Đêm đọc sách' tại Việt Nam

Khám phá sự kiện 'Đêm đọc sách' tại Việt Nam

Baoquocte.vn. Sự kiện 'Đêm đọc sách' lần thứ sáu sẽ diễn ra từ ngày 20-23/1 tại nước Pháp và mạng lưới các trung tâm văn hóa Pháp trên toàn thế giới.
Rutger Bregman và cuốn sách mở ra hy vọng về một xã hội tốt đẹp hơn

Rutger Bregman và cuốn sách mở ra hy vọng về một xã hội tốt đẹp hơn

Baoquocte.vn. Trong cuốn sách 'Nhân loại – Một lịch sử tràn đầy hy vọng', tác giả Rutger Bregman đã chỉ ra bản chất tử tế và thiện lương của nhân loại.
‘Cách mạng lối sống’ – bộ sách làm quà tặng ý nghĩa nhân dịp Xuân về

‘Cách mạng lối sống’ – bộ sách làm quà tặng ý nghĩa nhân dịp Xuân về

Baoquocte.vn. Với ba cuốn sách về chủ đề sức khỏe, bộ sách 'Cách mạng lối sống' rất phù hợp dùng để làm quà tặng cho người thân trong dịp Xuân về.
Một tập sách thú vị về nghệ thuật thưởng trà

Một tập sách thú vị về nghệ thuật thưởng trà

Baoquocte.vn. 'Thưởng trà thật đẹp, thật vui' hội đủ những tinh hoa của văn hóa trà Việt, là một tư liệu khảo cứu đáng tin cậy cho bất cứ ai yêu mến trà
Tiểu thuyết Xứ Cát 'hot' cùng siêu phẩm điện ảnh mới nhất

Tiểu thuyết Xứ Cát 'hot' cùng siêu phẩm điện ảnh mới nhất

Baoquocte.vn. Được vinh danh là tác phẩm khoa học giả tưởng bán chạy nhất mọi thời đại, tiểu thuyết Xứ Cát quay trở lại sau nhiều năm vắng bóng ở Việt Nam.
Phiên bản di động