Có gì đáng chú ý trong cuộc điều tra nguồn gốc Covid-19 của WHO?

Duyên Thảo Nhi
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Liệu Covid-19 có thực sự bắt nguồn từ chợ hải sản Vũ Hán hay là một sản phẩm từ một phòng thí nghiệm? Những giả thuyết đó hiện vẫn chưa được làm sáng tỏ.

Hơn một năm sau khi đại dịch viêm đường hô hấp cấp Covid-19 xuất hiện và làm thế giới điêu đứng, ngày 30/3, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã công bố một báo cáo đầy đủ về quá trình nghiên cứu nguồn gốc của đại dịch, cũng như đưa ra các giả thuyết về phương thức lây lan sang người đầu tiên của virus SARS-CoV-2.

Nguồn gốc Covid-19: Mỹ, EU và 13 phản ứng về 'sự chậm trễ' của báo cáo điều tra, WHO muốn 'đào sâu' về giả thuyết rò rỉ từ phòng thí nghiệm. (Nguồn: You Gov)
Báo cáo của WHO về nguồn gốc của đại dịch Covid-19 vẫn còn nhiều điểm chưa được làm sáng tỏ. (Nguồn: You Gov)

Báo cáo được thực hiện bởi một nhóm 34 người gồm các nhà khoa học Trung Quốc và các chuyên gia quốc tế, những người được cử đến Vũ Hán, Trung Quốc để điều tra một loạt nghi vấn gây tranh cãi về mặt chính trị, như việc liệu virus có thể vô tình xuất hiện từ một phòng thí nghiệm của Trung Quốc hay không.

Dưới đây là những điểm chính đáng chú ý trong báo cáo này.

Kết quả không thỏa đáng

Tuy nhiên, kết quả của bản báo cáo dường như vẫn chưa làm hài lòng phần lớn thế giới, thậm chí còn dấy lên nhiều nghi vấn hơn. Thứ nhất, đó là lo ngại của các chuyên gia về việc Trung Quốc từ chối chia sẻ dữ liệu gốc về những ca nhiễm Covid-19 đầu tiên.

Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus đã thừa nhận những lo ngại đó khi công bố bản báo cáo vào ngày 30/3. Ông Tedros cũng chỉ trích Trung Quốc đã không công bố dữ liệu đầy đủ cho các chuyên gia quốc tế.

Thứ hai, đối với các chuyên gia, cuộc điều tra lần này vẫn còn nhiều hạn chế và chưa thể đem lại kết quả khiến họ hài lòng. Trưởng nhóm công tác WHO tới Vũ Hán, TS. Ben Embarek cho rằng các chuyên gia mới chỉ chạm đến bề mặt của sự việc và sẽ cần thêm rất nhiều nghiên cứu nữa.

Chuyên gia này lưu ý, thời điểm phát hiện các ca nhiễm bệnh đầu tiên vào tháng 12/2019 với những trường hợp mắc bệnh đều đã trở nặng. Do đó, những trường hợp triệu chứng nhẹ hoặc không có triệu chứng có thể đã âm ỉ xuất hiện trong cộng đồng.

Theo ông Embarek, Vũ Hán là một trong những thành phố trung tâm của Trung Quốc với các tuyến đường bay thẳng tới hầu hết các nơi trên thế giới. Do đó, virus hoàn toàn có thể đã âm thầm di chuyển khắp thế giới từ trước đó vài tháng.

Bản thân ông Tedros cũng hy vọng các nghiên cứu trong tương lai sẽ được "chia sẻ kịp thời và toàn diện hơn."

Viện nghiên cứu virus Vũ Hán. (Nguồn: AFP)
Viện nghiên cứu virus Vũ Hán, nơi bị cáo buộc là đã làm rò rỉ virus SARS-CoV-2 ra thế giới. (Nguồn: AFP)

Bác bỏ giả thuyết phòng thí nghiệm

Trong nhiều tháng, các nhà khoa học, chính trị gia và những người bên ngoài lãnh thổ Trung Quốc đã đưa ra giả thuyết rằng virus có thể là tai nạn từ một phòng thí nghiệm ở Trung Quốc. Trong khi có nhiều ý kiến trái chiều về giả thuyết trên, họ vẫn thúc giục WHO điều tra nghiêm ngặt khả năng này.

Báo cáo đã bác bỏ hoàn toàn giả thuyết virus bị rò rỉ từ phòng thí nghiệm và cho rằng điều này là "rất khó xảy ra". Các chuyên gia chủ yếu dựa trên các cuộc trò chuyện với các nhà khoa học ở Vũ Hán.

Nhưng Tổng giám đốc WHO đã bất ngờ làm dấy lên những hoài nghi, nói rằng lý thuyết này cần phải được điều tra thêm và ông đã sẵn sàng triển khai nhiều chuyên gia hơn để thực hiện điều đó.

"Tôi không tin đánh giá này đủ rộng. Chúng ta sẽ cần thêm dữ liệu và nghiên cứu thêm để đưa ra kết luận chắc chắn hơn" – Ông Tedros phát biểu tại cuộc họp báo ngày 30/3.

Các chuyên gia tại Viện nghiên cứu virus Vũ Hán cho biết họ đã không xử lý bất kỳ loại virus nào có liên quan chặt chẽ đến virus corona gây ra đại dịch lần này và nói rằng các nhân viên đã được đào tạo về cách thức đảm bảo an toàn.

Một số nhà phê bình cho rằng nhóm điều tra của WHO bị Trung Quốc “kiểm soát” và đã điều tra không đầy đủ phòng thí nghiệm ở Vũ Hán. Raina MacIntyre, người đứng đầu chương trình bảo vệ sinh học tại Viện Kirby thuộc Đại học New South Wales, Australia, bày tỏ những hoài nghi về kết quả cuộc điều tra: "Chắc chắn có thể xảy ra tai nạn trong phòng thí nghiệm."

Vai trò của chợ hải sản Vũ Hán

Nhóm chuyên gia kết luận rằng virus corona có thể xuất hiện trong dơi trước khi lây lan sang người thông qua một con vật trung gian. Nhưng nhóm nghiên cứu cho biết không có đủ bằng chứng để xác định sự lây lan của virus từ động vật.

Thời kỳ đầu của đại dịch, các quan chức Trung Quốc đã đưa ra các giả thuyết cho rằng sự bùng phát của virus corona có thể bắt nguồn từ chợ hải sản Hoa Nam. Theo báo cáo hơn một năm sau đó, vai trò của các chợ buôn bán động vật trong câu chuyện của đại dịch vẫn chưa rõ ràng.

Nhóm chuyên gia sau khi nghiên cứu báo cáo của những người bán hàng tại chợ này đã phát hiện ra rằng nhiều ca nhiễm ban đầu hoàn toàn không có mối liên hệ rõ ràng với chợ Hoa Nam.

Một khu chợ tại thành phố Vũ Hán. (Nguồn: New York Times)
Một khu chợ tại thành phố Vũ Hán. (Nguồn: New York Times)

Theo báo cáo, trong số các ca nhiễm ban đầu được xác nhận, có khoảng 28% có liên quan tới chợ Hoa Nam và 23% có liên quan đến các chợ khác ở Vũ Hán, trong khi 45% lại không có lịch sử tiếp xúc với các khu chợ.

Báo cáo cho biết: “Không có kết luận nào chắc chắn về vai trò của chợ Hoa Nam đối với nguyên nhân đợt bùng phát dịch, cũng như nguyên nhân của việc virus bị lây lan ở các chợ.”

Báo cáo cũng chỉ ra rằng các nghiên cứu chuyên sâu hơn về các trang trại và động vật hoang dã ở Trung Quốc là vô cùng cần thiết bởi sự thật về vai trò của các khu chợ trong trận đại dịch có thể được làm sáng tỏ.

Phụ thuộc vào Trung Quốc

Nhóm chuyên gia đưa ra một danh sách dài các khuyến nghị để nghiên cứu bổ sung như: thử nghiệm nhiều hơn trên động vật hoang dã và vật nuôi ở Trung Quốc và Đông Nam Á; nghiên cứu sâu hơn về các ca nhiễm Covid-19 đầu tiên; và tiếp tục truy lùng tất cả các con đường lây nhiễm từ các trang trại đến các khu chợ ở Vũ Hán.

Nhưng không rõ liệu Trung Quốc, nước đã nhiều lần cản trở cuộc điều tra của WHO, có tiếp tục chịu hợp tác hay không. Các quan chức Trung Quốc đã tìm cách chuyển hướng sự chú ý sang vấn đề khác, điều này cho thấy rằng virus này có thể đã xuất hiện ở Mỹ hoặc ở các quốc gia khác.

Các chuyên gia cho rằng sự chậm trễ trong cuộc điều tra đã làm ảnh hưởng đến khả năng ngăn chặn các đại dịch khác có thể xảy ra trong tương lai.

Michael Baker, giáo sư y tế cộng đồng tại Đại học Otago ở New Zealand, cho biết: “Sự chậm trễ này rõ ràng đã làm tổn hại đến khả năng của cuộc điều tra trong việc tái tạo lại nguồn gốc của Covid-19 và xác định các cách giảm nguy cơ nhiễm bệnh trong tương lai.

TIN LIÊN QUAN
Những điều không có trong báo cáo của WHO về đại dịch Covid-19
Pháp phong tỏa toàn quốc, Tổng thống Pháp thừa nhận có 'sai lầm'
Kết quả điều tra nguồn gốc Covid-19 của WHO ở Vũ Hán: Chưa đủ để xua tan hoài nghi
Vaccine Covid-19 phân bổ cho các nước châu Phi theo chương trình COVAX
Nga đăng ký vaccine ngừa Covid-19 đầu tiên trên thế giới dành cho thú cưng
(theo New York Times)

Có thể bạn quan tâm

Bài viết cùng chủ đề

Covid-19

Đọc thêm

Covid-19: Biến thể mới ở Ấn Độ có thể né tránh tác dụng bảo vệ của vaccine

Covid-19: Biến thể mới ở Ấn Độ có thể né tránh tác dụng bảo vệ của vaccine

Baoquocte.vn. Nhà khoa học WHO cho rằng biến thể đột biến kép B.1.617 của virus SARS-CoV-2 gây bệnh Covid-19 ở Ấn Độ là một biến thể đáng lo ngại.
Trước thềm chuyến thăm của Đặc phái viên Mỹ, Tổng thống Nam Sudan tuyên bố giải tán Quốc hội

Trước thềm chuyến thăm của Đặc phái viên Mỹ, Tổng thống Nam Sudan tuyên bố giải tán Quốc hội

Baoquocte.vn. Việc lập Quốc hội mới nằm trong thỏa thuận giữa Tổng thống Nam Sudan Salva Kiir và thủ lĩnh phe đối lập Riek Machar cách đây gần 3 năm.
Quảng Ninh tăng cường các biện pháp phòng chống dịch tại các cơ sở y tế

Quảng Ninh tăng cường các biện pháp phòng chống dịch tại các cơ sở y tế

Baoquocte.vn. UBND tỉnh Quảng Ninh đã có văn bản số 2770/UBND-DL1 ngày 7/5/2021 về việc tăng cường các biện pháp phòng chống dịch Covid-19 tại các cơ sở y tế.
Mỹ rút quân khỏi Afghanistan: Nỗi lòng ‘người trong cuộc’

Mỹ rút quân khỏi Afghanistan: Nỗi lòng ‘người trong cuộc’

Baoquocte.vn. Theo Tổng thống Ashraf Ghani, việc Mỹ rút quân là bước ngoặt lịch sử, tạo cơ hội thách thức đan xen cho Afghanistan nói riêng và khu vực nói chung.
Tối 9/5: Thêm 87 ca mắc Covid-19 mới, 77 ca cộng đồng, Bắc Giang chiếm đến 26 ca

Tối 9/5: Thêm 87 ca mắc Covid-19 mới, 77 ca cộng đồng, Bắc Giang chiếm đến 26 ca

Baoquocte.vn. Bản tin tối 9/5 của Bộ Y tế cho biết, có thêm 87 ca mắc mới Covid-19 được ghi nhận, trong đó 10 ca nhập cảnh cách ly ngay; số ...
Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần này 10-16/5/2021

Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần này 10-16/5/2021

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Nga thăm Azerbaijan, Thủ tướng Tây Ban Nha thăm Hy Lạp, Tổng thống Uganda tuyên thệ nhậm chức... là những sự kiện thế giới nổi bật tuần này.
Hà Nội: Thêm 2 trường hợp dương tính đều là F1 của các ca mắc Covid-19 trước đó

Hà Nội: Thêm 2 trường hợp dương tính đều là F1 của các ca mắc Covid-19 trước đó

Baoquocte.vn. Tính đến 17h ngày 9/5, Hà Nội có tổng cộng 38 ca mắc Covid-19. Trong đó, có thêm 2 trường hợp dương tính đều là F1 của các ca mắc ...
Bộ Y tế: Thêm mẫu bệnh phẩm Covid-19 mang biến thể Ấn Độ

Bộ Y tế: Thêm mẫu bệnh phẩm Covid-19 mang biến thể Ấn Độ

Baoquocte.vn. Bộ Y tế thông tin về kết quả giải trình tự gene đối với mẫu bệnh phẩm của bệnh nhân Covid-19 ở Hà Nội, Hưng Yên và Thái Bình đều ...
Những điều người dân cần biết về Ngày Bầu cử 23/5 sắp tới

Những điều người dân cần biết về Ngày Bầu cử 23/5 sắp tới

Baoquocte.vn. Người dân cần hiểu về Ngày Bầu cử để thực hiện đúng quyền và trách nhiệm của mình, để Ngày Bầu cử thực sự là ngày hội của toàn dân.
XSMB 10/5 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 2 10/5/2021 - SXMB 10/5 - xổ số hôm nay

XSMB 10/5 - Kết quả xổ số miền Bắc hôm nay thứ 2 10/5/2021 - SXMB 10/5 - xổ số hôm nay

Baoquocte.vn. XSMB 10/5. XSMB thứ 2. Trực tiếp kết quả xổ số miền Bắc hôm nay, thứ 2 ngày 10 tháng 5 năm 2021. SXMB 10/5. KQSXMB.
Trước thềm chuyến thăm của Đặc phái viên Mỹ, Tổng thống Nam Sudan tuyên bố giải tán Quốc hội

Trước thềm chuyến thăm của Đặc phái viên Mỹ, Tổng thống Nam Sudan tuyên bố giải tán Quốc hội

Baoquocte.vn. Việc lập Quốc hội mới nằm trong thỏa thuận giữa Tổng thống Nam Sudan Salva Kiir và thủ lĩnh phe đối lập Riek Machar cách đây gần 3 năm.
Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần này 10-16/5/2021

Dự kiến các sự kiện thế giới nổi bật tuần này 10-16/5/2021

Baoquocte.vn. Ngoại trưởng Nga thăm Azerbaijan, Thủ tướng Tây Ban Nha thăm Hy Lạp, Tổng thống Uganda tuyên thệ nhậm chức... là những sự kiện thế giới nổi bật tuần này.
Nga phô diễn dàn khí tài 'khủng' trong lễ duyệt binh Chiến Thắng

Nga phô diễn dàn khí tài 'khủng' trong lễ duyệt binh Chiến Thắng

Baoquocte.vn. Nga huy động dàn khí tài hùng hậu, cùng hàng chục nghìn quân nhân tham gia lễ duyệt binh kỷ niệm 76 năm giành chiến thắng phát xít Đức.
Covid-19 ở Đông Nam Á: Lào ghi nhận số ca mắc ở mức thấp, dịch ở Campuchia 'hạ nhiệt'

Covid-19 ở Đông Nam Á: Lào ghi nhận số ca mắc ở mức thấp, dịch ở Campuchia 'hạ nhiệt'

Baoquocte.vn. Ngày 8/5, Lào ghi nhận thêm 28 ca mắc Covid-19 mới tại 6/18 tỉnh thành của cả nước, trong khi các ca mắc mới ở Campuchia có dấu hiệu giảm nhẹ.
Hải quân Mỹ thu giữ hàng nghìn vũ khí có nguồn gốc Trung Quốc ở Biển Ả Rập

Hải quân Mỹ thu giữ hàng nghìn vũ khí có nguồn gốc Trung Quốc ở Biển Ả Rập

Baoquocte.vn. Hạm đội 5 của Mỹ tịch thu tên lửa sản xuất tại Nga và hàng nghìn súng trường nguồn gốc Trung Quốc trong một lô vũ khí bất hợp pháp trên biển Ả Rập.
Covid-19: Tây Ban Nha dỡ lệnh tình trạng khẩn cấp, New Zealand nối lại chuyến bay tới Australia

Covid-19: Tây Ban Nha dỡ lệnh tình trạng khẩn cấp, New Zealand nối lại chuyến bay tới Australia

Baoquocte.vn. Tây Ban Nha chính thức dỡ bỏ lệnh tình trạng khẩn cấp được áp đặt để phòng dịch Covid-19 từ tháng 10/2020; New Zealand nối lại một số chuyến bay tới Australia.
Triển vọng Ukraine gia nhập khối NATO: Nói dễ, làm khó

Triển vọng Ukraine gia nhập khối NATO: Nói dễ, làm khó

Baoquocte.vn. Đề xuất gia nhập tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) của Ukraine được hưởng ứng, liệu đã đủ để Kiev trở thành một phần của khối? TG&VN bình luận.
Thổ Nhĩ Kỳ-Ai Cập: Gác chuyện cũ, nối tình xưa

Thổ Nhĩ Kỳ-Ai Cập: Gác chuyện cũ, nối tình xưa

Baoquocte.vn. Tại sao Thổ Nhĩ Kỳ lại mong muốn cải thiện quan hệ với Ai Cập? Câu trả lời là lợi ích về chính trị, kinh tế và vị thế. TG&VN bình luận.
Quan hệ Nga-Ukraine-Mỹ: Lời mời giăng bẫy

Quan hệ Nga-Ukraine-Mỹ: Lời mời giăng bẫy 1

Baoquocte.vn. Quan hệ giữa Nga-Ukraine-Mỹ hiện không được hữu hảo, với việc các bên đề nghị gặp gỡ trực tiếp thực chất lại là chuyện gài bẫy nhau. TG&VN bình luận.
Quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ-Mỹ: Khi tình sắp cạn và lợi dần vơi

Quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ-Mỹ: Khi tình sắp cạn và lợi dần vơi

Baoquocte.vn. Tuyên bố của Tổng thống Joe Biden về Armenia là ‘giọt nước tràn ly’, khiến quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ-Mỹ vốn đã trắc trở nay thêm phần bất định. Bình luận của TG&VN.
Sách xanh Ngoại giao Nhật Bản: Củng cố đồng minh, thận trọng đối tác

Sách xanh Ngoại giao Nhật Bản: Củng cố đồng minh, thận trọng đối tác

Baoquocte.vn. Những điểm nào đáng chú ý trong Sách xanh Ngoại giao mới công bố của Nhật Bản? Bình luận của TG&VN.
Hội nghị Lãnh đạo ASEAN với khủng hoảng Myanmar: Bước khởi đầu cần thiết

Hội nghị Lãnh đạo ASEAN với khủng hoảng Myanmar: Bước khởi đầu cần thiết

Baoquocte.vn. Khủng hoảng Myanmar không còn là chuyện riêng của quốc gia mà là vấn đề của quốc tế, khu vực. Với cách tiếp cận phù hợp, ASEAN đã mở cánh cửa đầu tiên.
Kho đạn Vrbetice và ‘điểm tối’ trong quan hệ Nga-Czech

Kho đạn Vrbetice và ‘điểm tối’ trong quan hệ Nga-Czech

Baoquocte.vn. Quan hệ Nga-Czech tuột dốc nhanh chóng kể từ khi vụ nổ kho vũ khí gần làng Vbretice 7 năm trước trở thành đề tài bàn tán căng thẳng giữa hai nước.
Vũ khí mới: Thổ Nhĩ Kỳ phát triển bom dẫn đường siêu nhẹ MAM-T

Vũ khí mới: Thổ Nhĩ Kỳ phát triển bom dẫn đường siêu nhẹ MAM-T

Baoquocte.vn. Các UAV trinh sát và tấn công hiện đại do Thổ Nhĩ Kỳ sản xuất có khả năng mang và ném loại bom dẫn đường thuộc họ MAM của hãng Roketsan A.S.
Vì sao cuộc khủng hoảng Covid-19 ở Ấn Độ ngày càng tồi tệ?

Vì sao cuộc khủng hoảng Covid-19 ở Ấn Độ ngày càng tồi tệ?

Baoquocte.vn. Với các ca mắc và tử vong mới do Covid-19 tăng kỷ lục, không khí u ám và tuyệt vọng đang bao trùm từng ngóc ngách của Ấn Độ.
Cộng hòa Chad: Bất ổn và bất định

Cộng hòa Chad: Bất ổn và bất định

Baoquocte.vn. Sau cái chết bất ngờ của cố Tổng thống Chad Idriss Déby trên chiến trường, tình hình ở quốc gia châu Phi này đã rơi vào tình trạng bất ổn kéo dài.
5 cách tàu sân bay Mỹ có thể bị đánh chìm

5 cách tàu sân bay Mỹ có thể bị đánh chìm

Baoquocte.vn. Tàu sân bay có cách tự vệ trước các đòn tấn công như ngư lôi phóng từ tàu ngầm, tên lửa hành trình và tên lửa đạn đạo phóng từ nhiều phương tiện khác nhau…
Tổ hợp vũ khí 'khó nhằn' Pole-21 của quân đội Nga

Tổ hợp vũ khí 'khó nhằn' Pole-21 của quân đội Nga

Baoquocte.vn. Tổ hợp vũ khí Pole-21 (hay Field-21) được phát triển tại Trung tâm Khoa học và Kỹ thuật Tác chiến Điện tử Nga (STC REB).
Mỹ-Trung khởi động cuộc đọ sức 10 năm trên lĩnh vực khí hậu

Mỹ-Trung khởi động cuộc đọ sức 10 năm trên lĩnh vực khí hậu

Baoquocte.vn. Biến đổi khí hậu được nhận định sẽ là 'mặt trận mới' mà ở đó Mỹ-Trung sẽ vừa hợp tác, vừa đọ sức.
Foreign Policy: Australia sẵn sàng vạch ra 'lằn ranh đỏ' với Trung Quốc

Foreign Policy: Australia sẵn sàng vạch ra 'lằn ranh đỏ' với Trung Quốc

Baoquocte.vn. Australia đang sẵn sàng tạo ra một lằn ranh đỏ với Trung Quốc sau khi phải chịu những hậu quả về mặt kinh tế.
Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung thêm mong manh

Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung thêm mong manh

Baoquocte.vn. Hy vọng 'tan băng' trong quan hệ Mỹ-Trung tại thời điểm này dường như đã biến mất ở Washington và Bắc Kinh.
Thế tiến thoái lưỡng nan trong quan hệ Trung Quốc - Mỹ - EU

Thế tiến thoái lưỡng nan trong quan hệ Trung Quốc - Mỹ - EU

Baoquocte.vn. Sự trỗi dậy của Trung Quốc thách thức vai trò của Mỹ đồng thời khiến mối quan hệ Mỹ - EU đứng trước tình thế đôi khi bằng mặt nhưng không bằng lòng.
Ấn Độ thu hẹp khoảng cách công nghệ với Trung Quốc bất chấp dịch Covid-19

Ấn Độ thu hẹp khoảng cách công nghệ với Trung Quốc bất chấp dịch Covid-19

Baoquocte.vn. Ấn Độ đang nhanh chóng thu hẹp khoảng cách với Trung Quốc trong cuộc đua kỳ lân công nghệ giữa đại dịch Covid-19.
Ngoại trưởng Mỹ 'hâm nóng không khí' trước trận 'thư hùng' với người đồng cấp Trung Quốc

Ngoại trưởng Mỹ 'hâm nóng không khí' trước trận 'thư hùng' với người đồng cấp Trung Quốc

Baoquocte.vn. Trước cuộc họp Liên hợp quốc do Trung Quốc chủ trì, Ngoại trưởng Mỹ Antony Blinken đã có những phát biểu 'hâm nóng' cuộc chạm trán sắp tới.
Phiên bản di động