Ba điểm nhấn từ hai Thượng đỉnh G7 và NATO

Phan Quân
Theo dõi TGVN trên
Baoquocte.vn. Sự trở lại của Mỹ, bài toán Nga và Trung Quốc hay bất đồng giữa Anh và EU là những điểm nhấn đặc sắc trong Thượng đỉnh G7 và NATO vừa qua. Bình luận của báo Thế giới & Việt Nam.

Ngày 14/6, Thượng đỉnh Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã khép lại. Trước đó, ngày 13/6 tại Vịnh Carbis, hạt Cornwall (Anh), Thượng đỉnh Nhóm các nước công nghiệp hàng đầu thế giới (G7) cũng kết thúc sau 3 ngày làm việc.

Có gì sau hai sự kiện lớn này?

(06.12) Tổng thống Mỹ Joe Biden cùng các nhà lãnh đạo G7 trên đường tới dự buổi tiệc có sự góp mặt của Nữ hoàng Anh Elizabeth II chiều ngày 11/6. (Nguồn: New York Times)
Các nhà lãnh đạo G7 trên đường tới dự buổi tiệc có sự góp mặt của Nữ hoàng Anh Elizabeth II chiều ngày 11/6. (Nguồn: New York Times)

Trở lại để dẫn đầu

Trước tiên, cả hai đều cho thấy nỗ lực đưa nước Mỹ “trở lại” rõ nét của Tổng thống Joe Biden.

Một thông điệp chủ đạo của Thượng đỉnh G7 tại Cornwall là “xây dựng lại thế giới tốt đẹp hơn”. Không khó để nhận ra rằng khẩu ngữ này được truyền cảm hứng từ chủ đề chiến dịch tranh cử Tổng thống của ông Joe Biden - “xây dựng lại nước Mỹ tốt đẹp hơn”.

Song không dừng lại ở việc truyền cảm hứng, Washington còn đóng vai trò tiên phong, trong đề xuất và triển khai các sáng kiến tại Thượng đỉnh G7. Đó là cam kết đóng góp 500 triệu liều vaccine Covid-19 Pfizer/bioNTech mà không đi kèm với bất kỳ ràng buộc nào, hứa hẹn về tạm hoãn bản quyền sáng chế với vaccine Covid-19 để dẫn dắt thế giới vượt qua đại dịch.

Ngoài ra, việc G7 chỉ trích Trung Quốc “vi phạm nhân quyền” tại Tân Cương là đề xuất của Tổng thống Joe Biden trong phiên thảo luận thứ hai ngày 12/6.

Nhận định Bắc Kinh là “đối thủ” hay “thách thức mang tính hệ thống” nhiều lần xuất hiện trong tài liệu về đối ngoại của Washington thời gian qua. Cáo buộc về gian lận thương mại và vai trò của Trung Quốc trong đại dịch Covid-19 cũng thường xuyên được đề cập dưới thời chính quyền Tổng thốngJoe Biden.

Tương tự là câu chuyện với Nga. Xây dựng một mối quan hệ “ổn định và dễ đoán” hơn với Nga là điều ông Joe Biden nhắc đến trong bài viết trên The Washington Post ngày 5/6, trước thềm chuyến công du châu Âu.

Việc G7 hối Nga xác minh, ngăn chặn và xử lý các cá nhân, tổ chức tiến hành tấn công mạng có thể được coi như lời kêu gọi của Mỹ nhằm tìm kiếm thủ phạm đằng sau vụ tấn công mạng đường ống dẫn dầu Colonial Pipeline của nước này đầu tháng 5 vừa qua.

Các nội dung về nỗ lực chống biến đổi khí hậu, thúc đẩy bình đẳng giới và quyền con người cũng phản ánh quan tâm toàn diện hơn của Mỹ dưới thời ông Joe Biden so với người tiền nhiệm.

Do đó, có thể coi sự xuất hiện của các nội dung này trong tuyên bố chung của G7 và NATO là minh chứng rõ nét về sự trở lại của Mỹ trên trường quốc tế.

Tổng thống Mỹ Joe Biden tại họp báo sau Thượng đỉnh G7 tại Cornwal, Anh ngày 13/6. (Nguồn: AP)
Tổng thống Mỹ Joe Biden tại họp báo sau Thượng đỉnh G7 tại Cornwall, Anh ngày 13/6. (Nguồn: AP)

Quan trọng hơn, Washington nhận thức rõ về tầm quan trọng của chủ nghĩa đa phương nhằm hiện thực hóa tầm nhìn trong thế giới ngày càng biến động.

Cách tiếp cận của ông Joe Biden có sự khác biệt rõ ràng với người tiền nhiệm Donald Trump khi chủ động xây dựng quan hệ với các đồng minh đối tác từ châu Á tới châu Âu, tận dụng mạng lưới quan hệ để triển khai chính sách.

Chẳng vậy mà lãnh đạo các nước này lại hết lời ca ngợi ông chủ Nhà Trắng.

Thủ tướng nước chủ nhà Boris Johnson gọi ông Biden là “làn gió mới”, Thủ tướng Đức Angela Merkel coi ông chủ Nhà Trắng là hiện thân của chủ nghĩa đa phương, còn Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đã hàn huyên trên bờ biển Vịnh Carbis với người đồng cấp Mỹ bằng tiếng Anh, liên tục nhấn mạnh “nước Mỹ đã trở lại!”.

Bên lề Thượng đỉnh NATO, bất chấp lập trường khác biệt về việc Thổ Nhĩ Kỳ mua hệ thống tên lửa S-400 và Mỹ công nhận cái gọi là “diệt chủng Armenia”, Tổng thống Tayyip Erdogan vẫn đánh giá cuộc gặp với người đồng cấp Mỹ Joe Biden là “chân thành và hiệu quả”.

Ông nhấn mạnh: “Chẳng vấn đề nào là không thể giải quyết trong quan hệ Thổ Nhĩ Kỳ-Mỹ”.

Nga-Trung phủ bóng

Điểm nhấn khác của Thượng đỉnh G7 và NATO năm nay nằm ở sự xuất hiện dày dặc của Nga và Trung Quốc trong thảo luận và tuyên bố chung, dù hai quốc gia này không có đại diện tham dự.

Truyền thông quốc tế nói nhiều về chuyện Trung Quốc được NATO coi là “thách thức mang tính hệ thống”. Lãnh đạo G7 cũng bày tỏ quan ngại về các chính sách thương mại của Bắc Kinh, tình hình Biển Đông, Biển Hoa Đông, Eo biển Đài Loan, thậm chí là kế hoạch cơ sở hạ tầng “Mạng lưới Xanh” trị giá 40.000 tỷ USD nhằm đối trọng với Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc.

Tuy nhiên, cả NATO và G7 đều lạc quan về triển vọng hợp tác với Trung Quốc trong các lĩnh vực cùng quan tâm như chống biến đổi khí hậu và cải thiện đa dạng sinh học. Các từ ngữ nói về hành vi của Bắc Kinh cũng được sử dụng thận trọng, tránh kích động quá mức.

Quan trọng hơn, Nga, chứ không phải Trung Quốc, mới là quốc gia được đề cập nhiều nhất trong văn bản cuối cùng. “Trung Quốc” lần lượt xuất hiện 4 và 10 lần trong hai bản tuyên bố chung của G7 và NATO, trong khi con số này của “Nga” lần lượt là 7 và 61 lần.

Từ ngữ sử dụng để nói tới Nga cũng gay gắt hơn nhiều so với Trung Quốc. G7 yêu cầu Moscow chấm dứt hành vi “phá hoại và gây bất ổn… can thiệp vào tiến trình dân chủ” hay tấn công mạng, đồng thời thúc đẩy tiến trình hòa bình tại Đông Ukraine với tư cách một bên trong xung đột.

Trong khi đó, tuyên bố chung của NATO ngày 14/6 còn đi xa hơn khi cáo buộc Nga có các hành vi “phá hoại và bất hợp pháp” trong lãnh thổ các quốc gia thành viên, đưa ra những tuyên bố về vũ khí hạt nhân “một cách hung hăng và vô trách” hay “đổ dầu vào lửa” ở xung đột Đông Ukraine.

Hội nghị Thượng đỉnh NATO: Lần đầu tiên trong lịch sử đề cập thách thức từ Trung Quốc, gửi 'tối hậu thư' cho Nga? (Nguồn: Wikipedia)
Điểm nhấn của Thượng đỉnh NATO còn nằm ở sự xuất hiện dày dặc của Nga và Trung Quốc trong thảo luận và tuyên bố chung. (Nguồn: Wikipedia)

Những sự chia rẽ

Điểm nhấn cuối cùng là sự chia rẽ ngày một sâu sắc giữa Anh và Liên minh châu Âu (EU).

Trong phiên thảo luận của G7 ngày 12/6, khác biệt giữa Anh và châu Âu về cách tiếp cận với Trung Quốc đã ít nhiều được hé lộ.

Theo đó, Tổng thống Joe Biden đã kêu gọi khối chỉ trích và đáp trả chính sách của Trung Quốc tại Tân Cương. Trong khi Thủ tướng Anh Boris Johnson, Thủ tướng Canada Justin Trudeau và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hưởng ứng đề xuất này, Thủ tướng Đức Angela Merkel, Thủ tướng Italy Mario Draghi và lãnh đạo EU lại nhấn mạnh về triển vọng hợp tác trong một số lĩnh vực với Trung Quốc.

Bất đồng giữa các bên đã nhạy cảm đến mức kết nối Internet tới phòng họp bị ngắt để bảo đảm thông tin.

Khác biệt về lợi ích giữa Anh và châu Âu một lần nữa “bùng nổ” trong cuộc gặp giữa Thủ tướng Boris Johnson với người đồng cấp Đức Angela Merkel và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron.

Ông chủ điện Elysee đã khiến lãnh đạo chủ nhà nổi giận khi tuyên bố Bắc Ireland không phải là một phần của Anh và quan hệ Pháp-Anh chỉ “khởi động lại” nếu người Anh chấp thuận yêu cầu EU. Thủ tướng Angela Merkel thậm chí còn không tỏ thái độ trước cử chỉ chào khuỷu tay của ông Johnson.

Nga, chứ không phải Trung Quốc, mới là quốc gia được đề cập nhiều nhất trong văn bản cuối cùng. “Trung Quốc” xuất hiện lần lượt 4 và 10 lần trong hai bản tuyên bố chung của G& và NATO, trong khi con số này của “Nga” lần lượt là 7 và 61 lần.

Chủ tịch Hội đồng châu Âu Charles Michel và Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen nhấn mạnh EU đã “thống nhất tuyệt đối” về Brexit và các bên cần tuân thủ những gì đã nhất trí.

Ở thời điểm hiện tại, chưa có dấu hiệu gì cho thấy chia rẽ Anh-EU sẽ sớm hóa giải.

Cuối cùng, có thể thấy Thượng đỉnh G7 và Thượng đỉnh NATO đã thể hiện quan điểm rõ ràng trong một số vấn đề nóng như quan hệ với Nga, Trung Quốc, tìm kiếm giải pháp cho tăng trưởng kinh tế toàn cầu và các thách thức an ninh phi truyền thống với nhiều cam kết đầy tham vọng.

Tuy nhiên, triển khai những cam kết này ra sao, hiện thực hóa tầm nhìn “xây dựng lại thế giới tốt đẹp hơn” như thế nào, sẽ là nhiệm vụ không hề đơn giản đối với các thành viên G7 và NATO.

TIN LIÊN QUAN
Những điều ẩn chứa trong Tuyên bố chung Hội nghị thượng đỉnh NATO
Đan Mạch triệu Đại sứ Nga, trao công hàm phản đối hành vi 'khiêu khích cố ý' của Moscow
Thượng đỉnh G7 và thông điệp về sự trở lại của nước Mỹ
Hàn Quốc đem quân đến quần đảo tranh chấp, Nhật Bản đơn phương hủy bỏ cuộc gặp Moon-Suga
Trung Quốc giận dữ trước cáo buộc của G7

Bài viết cùng chủ đề

Thượng đỉnh G7

Đọc thêm

IAEA cảnh báo AUKUS về dự án tàu ngầm hạt nhân của Australia

IAEA cảnh báo AUKUS về dự án tàu ngầm hạt nhân của Australia

Baoquocte.vn. IAEA muốn đảm bảo các vật liệu hạt nhân được sử dụng trong khuôn khổ AUKUS sẽ không được sử dụng cho các mục đích khác ngoài động cơ hải ...
Chuyển nhượng cầu thủ ngày 6/7: Điều khoản mua đứt Haaland-Man City; MU dự kiến thêm 2 tân binh, thảo luận tương lai De Jong

Chuyển nhượng cầu thủ ngày 6/7: Điều khoản mua đứt Haaland-Man City; MU dự kiến thêm 2 tân binh, thảo luận tương lai De Jong

Baoquocte.vn. Những tin tức chuyển nhượng cầu thủ diễn ra trong 24 giờ qua được cập nhật thường xuyên trên Báo Thế giới và Việt Nam.
Hé lộ quốc gia đầu tiên chính thức phê chuẩn Phần Lan và Thụy Điển gia nhập NATO

Hé lộ quốc gia đầu tiên chính thức phê chuẩn Phần Lan và Thụy Điển gia nhập NATO

Baoquocte.vn. Đã có quốc gia đầu tiên chính thức phê chuẩn việc Phần Lan và Thụy Điển gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Bạo loạn chưa từng có ở Uzbekistan: Liên hợp quốc và EU yêu cầu điều tra độc lập

Bạo loạn chưa từng có ở Uzbekistan: Liên hợp quốc và EU yêu cầu điều tra độc lập

Baoquocte.vn. Cả LHQ và EU mới đây đều kêu gọi Uzbekistan mở cuộc điều tra độc lập liên quan tới các vụ bạo loạn ở Karakalpakstan xảy ra từ hôm 1/7.
NATO ra tuyên bố trấn an Nga về vấn đề Thụy Điển hoặc Phần Lan

NATO ra tuyên bố trấn an Nga về vấn đề Thụy Điển hoặc Phần Lan

Baoquocte.vn. NATO hiện không có kế hoạch gửi quân đến Thụy Điển và Phần Lan, làm dịu lo ngại của Nga về việc liên minh triển khai quân sự ở hai ...
Báo Nga: Ngoại trưởng Lavrov thăm châu Á để định hướng lại nguồn lực, Việt Nam là 'điểm tựa' quan hệ ổn định

Báo Nga: Ngoại trưởng Lavrov thăm châu Á để định hướng lại nguồn lực, Việt Nam là 'điểm tựa' quan hệ ổn định

Baoquocte.vn. Theo chuyên gia Nga, Việt Nam có vai trò quan trọng đối với Nga, giống như một điểm tựa cho mối quan hệ ổn định của toàn nước Nga với ...
Chuyên gia Australia: ASEAN là nền tảng cho sự cân bằng trong khu vực

Chuyên gia Australia: ASEAN là nền tảng cho sự cân bằng trong khu vực

Baoquocte.vn. ASEAN là nền tảng của sự cân bằng với các thể chế giữ vai trò trung tâm chính trị của khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.
Kinh tế hồi phục tích cực, liệu lạm phát có được 'ghìm cương'?

Kinh tế hồi phục tích cực, liệu lạm phát có được 'ghìm cương'?

Baoquocte.vn. Nhiều chuyên gia kinh tế vẫn lạc quan cho rằng, lạm phát tại Việt Nam năm 2022 sẽ được giữ trong 'tầm kiểm soát'.
Việt Nam mang thông điệp 'hòa hợp trong đa dạng' tới Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Việt Nam mang thông điệp 'hòa hợp trong đa dạng' tới Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc

Baoquocte.vn. Tham dự Khóa họp lần thứ 50 Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc, Việt Nam đã nỗ lực đóng góp, gửi gắm những thông điệp ý nghĩa về quyền ...
Giá cà phê hôm nay 6/7: Robusta tiếp tục giảm mạnh, xuống mức thấp nhất 10 tháng; Áp lực nguồn cung vẫn chủ đạo

Giá cà phê hôm nay 6/7: Robusta tiếp tục giảm mạnh, xuống mức thấp nhất 10 tháng; Áp lực nguồn cung vẫn chủ đạo

Baoquocte.vn. Giá cà phê nội địa có diễn biến trái chiều so với thế giới. Giá cà phê robusta tiếp tục ghi nhận thêm một phiên giảm mạnh, xuống mức thấp ...
IAEA cảnh báo AUKUS về dự án tàu ngầm hạt nhân của Australia

IAEA cảnh báo AUKUS về dự án tàu ngầm hạt nhân của Australia

Baoquocte.vn. IAEA muốn đảm bảo các vật liệu hạt nhân được sử dụng trong khuôn khổ AUKUS sẽ không được sử dụng cho các mục đích khác ngoài động cơ hải quân.
Hé lộ quốc gia đầu tiên chính thức phê chuẩn Phần Lan và Thụy Điển gia nhập NATO

Hé lộ quốc gia đầu tiên chính thức phê chuẩn Phần Lan và Thụy Điển gia nhập NATO

Baoquocte.vn. Đã có quốc gia đầu tiên chính thức phê chuẩn việc Phần Lan và Thụy Điển gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Bạo loạn chưa từng có ở Uzbekistan: Liên hợp quốc và EU yêu cầu điều tra độc lập

Bạo loạn chưa từng có ở Uzbekistan: Liên hợp quốc và EU yêu cầu điều tra độc lập

Baoquocte.vn. Cả LHQ và EU mới đây đều kêu gọi Uzbekistan mở cuộc điều tra độc lập liên quan tới các vụ bạo loạn ở Karakalpakstan xảy ra từ hôm 1/7.
NATO ra tuyên bố trấn an Nga về vấn đề Thụy Điển hoặc Phần Lan

NATO ra tuyên bố trấn an Nga về vấn đề Thụy Điển hoặc Phần Lan

Baoquocte.vn. NATO hiện không có kế hoạch gửi quân đến Thụy Điển và Phần Lan, làm dịu lo ngại của Nga về việc liên minh triển khai quân sự ở hai nước Bắc Âu.
Tin thế giới 5/7: NATO trải qua 'thời khắc lịch sử'; EU như ngồi trên đống lửa; tàu Trung Quốc lại khiến Nhật Bản 'nóng mặt'

Tin thế giới 5/7: NATO trải qua 'thời khắc lịch sử'; EU như ngồi trên đống lửa; tàu Trung Quốc lại khiến Nhật Bản 'nóng mặt'

Baoquocte.vn. NATO mở rộng thành viên, khủng hoảng năng lượng ở EU, quan hệ Nga-Ukraine, Nhật Bản-Trung Quốc... là một số tin thế giới nổi bật 24 giờ qua.
Ba Lan-Israel thông báo khôi phục quan hệ, chuẩn bị bước đi đầu tiên

Ba Lan-Israel thông báo khôi phục quan hệ, chuẩn bị bước đi đầu tiên

Baoquocte.vn. Israel và Ba Lan nhất trí cải thiện mối quan hệ xấu đi sau khi vào năm ngoái, bắt đầu bằng việc khôi phục đại sứ tại mỗi quốc gia.
Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Du lịch thế giới: Sức bật đã đủ mạnh?

Baoquocte.vn. Thời gian qua, du lịch thế giới có sự phục hồi mạnh mẽ. Tuy nhiên, ngành công nghiệp này vẫn đang đứng trước nhiều thách thức.
Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Nhìn lại 25 năm lịch sử Hong Kong

Baoquocte.vn. Đặc khu hành chính Hong Kong (Trung Quốc), với lịch sử phát triển phức tạp, đã trải qua không ít thăng trầm để trở thành một trung tâm tài chính nhộn nhịp.
Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Đằng sau bức ảnh ‘Em bé Napalm’

Baoquocte.vn. Nhắc đến tác phẩm báo chí nổi tiếng nhất trong thời chiến tranh chống Mỹ của Việt Nam, không thể không kể đến bức ảnh Em bé Napalm.
Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Ai là 'ngư ông đắc lợi' trong ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu sau xung đột Nga-Ukraine?

Baoquocte.vn. Xung đột Nga-Ukraine đang làm suy yếu ngành công nghiệp vũ khí toàn cầu. Sau cùng, Mỹ và Trung Quốc dường như là những nước hưởng lợi nhất.
Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Những điều bạn có thể chưa biết về Trận chiến Stalingrad

Baoquocte.vn. Trận chiến Stalingrad không chỉ là cuộc chiến đẫm máu nhất, mà còn là trận chiến mang tính bước ngoặt trong Thế chiến II.
Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Nhìn lại 70 năm trị vì của Nữ hoàng Elizabeth II

Baoquocte.vn. Nữ hoàng Elizabeth II đã trở thành một biểu tượng của nền quân chủ Anh và có thể là quân vương duy nhất của quốc gia này có Đại lễ Bạch kim.
Báo Nga: Ngoại trưởng Lavrov thăm châu Á để định hướng lại nguồn lực, Việt Nam là 'điểm tựa' quan hệ ổn định

Báo Nga: Ngoại trưởng Lavrov thăm châu Á để định hướng lại nguồn lực, Việt Nam là 'điểm tựa' quan hệ ổn định

Baoquocte.vn. Theo chuyên gia Nga, Việt Nam có vai trò quan trọng đối với Nga, giống như một điểm tựa cho mối quan hệ ổn định của toàn nước Nga với Đông Nam Á.
Mỹ liên tiếp thất bại trong các vụ thử vũ khí siêu thanh: 'Dục tốc bất đạt', càng vội vã càng đi sau?

Mỹ liên tiếp thất bại trong các vụ thử vũ khí siêu thanh: 'Dục tốc bất đạt', càng vội vã càng đi sau?

Baoquocte.vn. Chương trình phát triển vũ khí siêu thanh của Mỹ lại chịu một thất bại mới.
Nga khai thác được gì qua 'chiến lợi phẩm' vũ khí phương Tây ở Ukraine?

Nga khai thác được gì qua 'chiến lợi phẩm' vũ khí phương Tây ở Ukraine?

Baoquocte.vn. Trong xung đột tại Ukraine, nhiều vũ khí mà NATO viện trợ cho Kiev đã bị Nga thu giữ và chuyển về nhà máy chế tạo để nghiên cứu.
Truyền thông Italy quan tâm chuyến thăm châu Âu của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ

Truyền thông Italy quan tâm chuyến thăm châu Âu của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ

Baoquocte.vn. Các bài viết tập trung nhấn mạnh kết quả hợp tác tích cực đạt được giữa Việt Nam với các nước châu Âu, nhất là về thương mại và đầu tư.
Liên minh quân sự ba bên Mỹ-Nhật-Hàn: Đến lúc biến điều không thể thành có thể?

Liên minh quân sự ba bên Mỹ-Nhật-Hàn: Đến lúc biến điều không thể thành có thể?

Baoquocte.vn. Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio đã mạnh dạn đưa ra đề xuất diễn tập quân sự 3 bên Mỹ-Nhật-Hàn.
'Ngoại giao con thoi' với Nga và Ukraine của Tổng thống Indonesia có hiệu nghiệm?

'Ngoại giao con thoi' với Nga và Ukraine của Tổng thống Indonesia có hiệu nghiệm?

Baoquocte.vn. Chuyến thăm của Tổng thống Indonesia tới Nga và Ukraine đã cho thấy một Chủ tịch G20 đầy trách nhiệm với sứ mệnh gửi gắm thông điệp hòa bình.
Phiên bản di động